Хона блог

Суҳбати Эмомалӣ Раҳмон бо Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов

0

Субҳи имрӯз Эмомалӣ Раҳмон бо собиқ Президенти Туркманистон Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов телефонӣ суҳбат кард.

Бино ба иттилои Хадамоти матбуоти Президенти Тоҷикистон, имрӯз, 15-уми майи соли 2023 Эмомалӣ Раҳмон бо Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов телефонӣ суҳбат кардааст.

Ба қавли манбаъ, “дар рафти суҳбат тамоми маҷмуи масъалаҳои ҳамкории дуҷониба, натиҷаҳои сафари давлатии Президенти Туркманистон ба Тоҷикистон, вазъи имрӯзаи минтақавӣ ва ҷаҳонӣ мавриди баррасӣ қарор дода шуд.”

Ба гуфтаи як манбаъ, аз Ҳукумати Тоҷикистон, таъкиди Хадамоти матбуоти Эмомалӣ Раҳмон дар бораи “вазъи имрӯзаи минтақавӣ ва ҷаҳонӣ” пеш аз ҳама баррасии аҳвол ва авзои кишварҳои пасошӯравӣ аст, ки дар доираи чанд созмон равобит ва ҳамкориҳои худро ҳифз кардаанд, мебошад.

Вай илова кард, вақте сарони кишварҳои Осиёси Марказӣ бо ҳам телефонӣ суҳбат мекунанд ва дар хабарҳои расмӣ ҳам барои мисол таъкид мешавад, ки “ба дигар мавзуъҳои мавриди таваҷҷуҳ андешаронӣ сурат гирифт”, ин маънои онро дорад, ки чун аксар раҳбарони ин кишварҳо бар иловаи доштани равобити хуби сиёсӣ ва ҳамкорӣ, дӯстони хуб ва рафиқони бо эътимоде низ барои якдигар дониста мешаванд, пеш аз ҳама муҳимтарин мавзӯъҳои рӯз ва ё вокунишҳои мардумӣ дар бораи ин ё он ҳодиса мавриди таваҷҷуҳ ва ба гунаи мисол, хабарҳои ахир дар бораи бедарак ва ё бемор шудани раисҷумҳури Беларус Александр Лукашенко мавриди баррасии онҳо қарор мегирад.

Гуфта мешавад, Хадамоти матбуоти Президенти Тоҷикистон дар поёни ин хабар афзуда, ки “ҷонибҳо зимни суҳбати телефонӣ масъалаҳои омодагӣ ба чорабиниҳои сатҳи олии минтақавӣ, аз ҷумла саммитҳои Вохӯрии машваратии сарони давлатҳои Осиёи Марказӣ ва Бунёди байналмилалии наҷоти Аралро, ки моҳи сентябри соли ҷорӣ дар шаҳри Душанбе баргузор мегарданд, муҳокима карданд.”

Боздошти як шаҳрванди Тоҷикистон дар Исроил бо иттиҳоми ҷосусӣ ба нафъи Эрон

0

Пулис ва Хадамоти амниятии Исроил як шаҳрвандии Тоҷикистону Русияро бо гумони ҷосусӣ ба нафъи Эрон боздошт кардаанд.

Хадамоти амниятии Исроил рӯзи 2-уми июл хабар дод, ки Беҳрӯз Собирҷон бо ин иттиҳом охирҳои моҳи июни соли ҷорӣ дастгир шудааст.

Ба иддаои мақомоти исроилӣ, ӯ аз моҳи январ бо намояндаи Хадамоти ҷосусии Эрон дар тамос буда, ба ӯ аксҳо ва наворҳо аз маконҳои бархӯрди мушакҳоро фиристода, дар бораи чанд макони муҳими Исроил маълумот додааст ва талош кардааст ҷосусони навро ҷалб намояд.

Дар иттилоияи мақомоти Исроил зикр шудааст, ки гӯё Беҳрӯз Собирҷон дар давраи даргириҳои низомӣ байни Исроил ва Эрон, ки бо ҳамлаи Исроил ва ИМА ба Эрон дар 28-уми феврал оғоз шуд, ба ҷониби Эрон фаъолона иттилоъ интиқол медодааст.

Мақомоти исроилӣ инчунин иддао доранд, ки гумонбар дар ибтидо як пешниҳоди оддӣ гирифта буд, аммо баъд аз он ки фаҳмид бо намояндаи Хадамоти ҷосусии Эрон дар тамос аст, ҳамкориашро қатъ накард.

То ҳол назари Беҳрӯз Собирҷон ва наздиконаш ба ин иттиҳом маълум нест. Мақомоти Тоҷикистон ҳам дар ин бора чизе нагуфтаанд.

Тоҷикистону Русия мехоҳанд ба ҳуқуқи кории муҳоҷирон расидагӣ кунанд

0

Тоҷикистон ва Русия қасд доранд ҳамкориҳои худро дар самти ҳифзи ҳуқуқи кории муҳоҷирон ва беҳтар намудани шароити кори онҳо тақвият бахшанд.

Ин масъалаҳо зимни мулоқоти раиси Кумитаи Маҷлиси намояндагони Тоҷикистон оид ба масъалаҳои иҷтимоӣ, оила ва ҳифзи саломатӣ Маҳмадшоҳ Гулзода бо вакили Думаи давлатии Русия ва дабири кулли Конфедератсияи умумии иттифоқҳои касабаи кишварҳои ИДМ Виктор Пинский баррасӣ шуданд.

Дар ҷараёни мулоқот ҷонибҳо аҳамияти татбиқи созишномаҳои нави дуҷонибаро дар соҳаи муҳоҷирати корӣ таъкид намуда, изҳор доштаанд, ки рушди ҳамкориҳои байнипарлумонӣ ба таҳкими минбаъдаи муносибатҳои Тоҷикистону Русия мусоидат хоҳад кард.

Виктор Пинский гуфтааст, ки иттифоқҳои касабаи кишварҳои ИДМ бо ташаббуси таъсиси “Экосистемаи кори шоиста” баромад кардаанд, ки ҳадафи ин ташаббус ҳалли мушкилоти мавҷуда дар соҳаи муносибатҳои корӣ мебошад.

Ба гуфтаи Пинский, кишварҳои ИДМ бояд равишҳои ягонаи танзими муносибатҳои шуғлиро, аз ҷумла стандартҳои умумии ҳадди ақали музди меҳнат, тартиби ба ҳисоб гирифтани собиқаи корӣ ва механизмҳои таъминоти нафақавии шаҳрвандоне, ки дар дигар кишварҳои ИДМ фаъолият мекунанд, таҳия намоянд.

Дар поёни мулоқот ҷонибҳо аз омодагии худ барои идомаи ҳамкориҳои муштарак, такмили механизмҳои ҳуқуқии ҳифзи муҳоҷирони корӣ ва рушди ҳамкорӣ дар соҳаи иҷтимоӣ гуфтаанд.

Пеш аз ин мулоқот, Виктор Пинский дар нишасти Шӯрои иттифоқҳои касабаи ИДМ, ки дар Душанбе баргузор шуд, гуфта буд, ки кишварҳои ИДМ бо коҳиши умумии қувваи корӣ рӯбарӯ ҳастанд ва афзоиши аҳолии қобили кор дар Тоҷикистон ва Узбекистон дигар наметавонад коҳиши қувваи кориро дар дигар кишварҳои узв дар миёнамуҳлат ҷуброн кунад.

Бо вуҷуди изҳорот дар бораи зарурати ташкили стандартҳои ягонаи кори шоиста ва таҳкими ҳифзи иҷтимоӣ бо вазъияте, ки имрӯз бисёре аз муҳоҷирони корӣ аз кишварҳои Осиёи Марказӣ, аз ҷумла Тоҷикистон, дар Русия бо он рӯбарӯ ҳастанд, комилан мутобиқат намекунад.

Пас аз ҳамлаи террористӣ ба толори консертии “Крокус Сити Ҳолл”, мақомоти Русия сиёсати муҳоҷиратии худро ба таври назаррас сахттар карданд. Дар моҳҳои охир чандин тағйирот ба қонунгузории ин кишвар ворид шуда, ҳамзамон ташаббусҳои нав пешниҳод гардидаанд, ки назорат бар будубоши шаҳрвандони хориҷиро пурзӯр намуда, асосҳои ихроҷро васеъ мекунанд ва бархе аз ҳуқуқҳои муҳоҷиронро маҳдуд месозанду талабот нисбат ба корфармоёнро бештар мекунанд.

Ҳамчунин бисёре аз муҳоҷирони корӣ то ҳол бо табъиз, мушкилоти бюрократӣ, ноустувории шуғл, нақзи ҳуқуқҳои корӣ ва дастрасии маҳдуд ба механизмҳои ҳифзи иҷтимоӣ рӯбарӯ мешаванд. Аз ин рӯ, татбиқи ташаббусҳо оид ба ташкили “Экосистемаи кори шоиста” на танҳо имзои созишномаҳои нави байни давлатҳоро, балки андешидани тадбирҳои мушаххасеро низ талаб мекунад, ки воқеан метавонад ба беҳтар шудани вазъи миллионҳо муҳоҷири корӣ мусоидат кунад.

Чаро яке аз маҳбубтарин ҳаҷвнигорони Тоҷикистон бе унвони давлатӣ аз дунё рафт?

0

Ин мақола танҳо дар бораи Бахтиёр Раҳимов нест, дар бораи ҳамаи ҳунармандоне аст, ки солҳои дароз ба фарҳанги тоҷик хидмат кардаанд, аммо танҳо баъд аз маргашон ҷомеа аз хидматҳои онҳо ёд мекунад.

____________________________________

Марги Бахтиёр Раҳимов, ҳаҷвнигори маъруфи тоҷик, танҳо поёни зиндагии як ҳунарманд набуд. Бо даргузашти ӯ баҳсе дар ҷомеа дубора зинда шуд, ки солҳост посухи рӯшан надорад: чаро баъзе аз ҳунармандони маҳбуби мардум танҳо баъд аз марг қадр мешаванд?

Ҳамагӣ як ҳафта пеш аз даргузашташ, ба гуфтаи дӯст ва ҳамкори наздикаш Ташриф Халилов, Бахтиёр Раҳимов бо ҳасрат гуфтааст: “Биё ба Вазорати фарҳанг равем, дархост кунем, ки ба ман ҳам як унвон диҳанд. Қариб 60-сола шудам, ҳоло ҳам ягон унвон надорам.”

Ин ҷумла имрӯз барои ҳазорон мухлиси ӯ ба як саволи бузург табдил шудааст: чаро касе аз ӯ қадр накард? Шояд дар Тоҷикистон кам касе бошад, ки “Ғарибшо”-ро нашиносад. Ҳунарманде, ки унвони расмӣ нагирифт, аммо унвони мардумиро дошт.

Беш аз сӣ сол Бахтиёр Раҳимов бо саҳнаҳои ҳаҷвии худ мардумро механдонд. Аммо хандаи ӯ танҳо барои хандидан набуд. Ӯ бо забони танз дар бораи муҳоҷират, бекорӣ, камбизоатӣ, муносибати мансабдорон, мушкилоти оилавӣ ва зиндагии одии мардум қисса мекард. Барои як насл ӯ танҳо ҳунарманд набуд, балки овози мардум буд. Бо вуҷуди ин, то охири умр на соҳиби унвони “Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон” шуд ва на “Ҳунарпешаи халқӣ”.

“Ғарибшо” танҳо як ном набуд

Бахтиёр Раҳимов борҳо гуфта буд, ки номи гурӯҳи “Ғарибшо компания”-ро тасодуфан интихоб накардааст. Солҳои ҷанги шаҳрвандӣ ҳазорон тоҷик муҳоҷир шуданд. Ӯ орзу дошт, ки онҳо рӯзе ба Ватан баргарданду дар ҳамин ҷо “шоҳона зиндагӣ кунанд”. Аз ҳамин андеша номи “Ғарибшо”-ро интихоб кардааст. Ҳамин як андеша нишон медиҳад, ки барои ӯ саҳна танҳо ҷойи хандидан набуд. Ӯ мехост ба мардум умед диҳад.

Солҳо дар иҷора

Маъруфтарин ҳунармандони Тоҷикистон солҳои зиёд хонаи шахсӣ надоштааст, аз ҷумла, Раҳимов. Ӯ муддати дароз дар хонаи иҷора зиндагӣ мекард ва танҳо баъдтар бо кумаки соҳибкори тоҷик Раҳими Ғармӣ соҳиби манзил шуд.

Ин воқеа худ саволи дигареро ба миён меорад: агар давлат ҳунармандони худро қадр мекунад, чаро яке аз машҳуртарин чеҳраҳои ҳаҷви тоҷик то ин дараҷа аз дастгирӣ дур монда буд?

Чаро Бахтиёр аз саҳнаҳои давлатӣ дур шуд?

Солҳои охир Бахтиёр Раҳимов дар барномаҳои давлатӣ ва телевизионҳои расмӣ камтар пайдо мешуд. Бархе аз дӯстону мухлисонаш инро ба иштироки ӯ дар яке аз маҳфилҳои Наҳзати исломии Тоҷикистон рабт медиҳанд. Худи Раҳимов дар як наворе гуфта буд, ки пеш аз маҳфил ба ӯ ҳушдор додаанд: агар ба барномаи ҳизб равад, дигар ӯро ба чорабиниҳои давлатӣ даъват намекунанд.

Ба гуфтаи ӯ, посухаш чунин буд: “Ман барои ҳама ҳунар нишон медиҳам. Барои ман дин, мазҳаб, ақида ё мансубияти сиёсӣ фарқ надорад.”

Ин суханҳо имрӯз дубора мавриди таваҷҷуҳи ҷомеа қарор гирифтааст. Аммо то имрӯз ягон мақоми давлатӣ нагуфтааст, ки иштироки ӯ дар он маҳфил ба фаъолияти ҳунарияш таъсир расондааст. Аз ин рӯ, чунин фарзияҳо бештар дар сатҳи андешаи мухлисон ва ҳамкорони ӯ боқӣ мемонанд.

Аммо гурӯҳи дигар дар шабакаҳои иҷтимоӣ масъалаи маҳалгароиро матраҳ мекунанд. Ба назари онҳо, Бахтиёр Раҳимов, ки аз минтақаи дигар буд, ҳеҷ гоҳ ба доираи “чеҳраҳои наздик” ворид нашуд. Вале ин иддао низ далели расмӣ надорад.

Аммо ин ки чунин суолҳо дар ҷомеа пайдо мешаванд, худ баёнгари он аст, ки низоми қадрдонии ҳунармандон барои мардум шаффоф нест. Ва аксаран қадрдониҳои расмӣ аз нигоҳи маҳал ва ё наздику “вафодор” будан ба доираҳои наздики ҳокимони имрӯз сурат мегирад. Мо даҳҳо чеҳраи миллии нотакрори илму ҳунарро медонем, ки дар шабакаҳои иҷтимоӣ аз бетаваҷҷуҳи мақомдорон ва қадрдонӣ накарданашон борҳо гила мекунанд.

Вазорати фарҳанг бояд посух диҳад

Ҳар сол дар Тоҷикистон даҳҳо нафар соҳиби унвонҳои давлатӣ мешаванд. Дар байни онҳо ҳунармандони шоиста низ ҳастанд ва ин қобили қадр аст. Аммо вақте номи Бахтиёр Раҳимов ва амсоли ӯ дар ин рӯйхатҳо дида намешуд, кам касе аз худ мепурсид: чаро инҳо ҳам нестанд? Инҳо чӣ камӣ доранд?

Имрӯз, баъд аз марги ӯ, ҳамин суол садҳо бор дар шабакаҳои иҷтимоӣ такрор мешавад. Шояд агар ба ин суол ҳангоми зинда будани ӯ посух дода мешуд, худи Раҳимов пеш аз марг бо ҳасрат намегуфт: “Қариб 60-сола шудам, ҳоло ҳам унвон надорам.”

Қадршиносӣ набояд баъд аз марг бошад

Ин мақола танҳо дар бораи Бахтиёр Раҳимов нест. Ин дар бораи ҳамаи ҳунармандоне аст, ки солҳои дароз ба фарҳанги тоҷик хидмат мекунанд, аммо танҳо баъд аз даргузашташон ҷомеа аз хидматҳояшон ёд мекунад.

Имрӯз дар соҳаи ҳаҷви Тоҷикистон ҳунармандоне чун Гулбибӣ Абдулҳайрова, Ҷамшеди Ҳалим, Насриддин Нуриддин ва даҳҳо нафари дигар фаъолият доранд. Онҳо низ солҳои зиёд барои рушди ҳаҷви миллӣ саҳм гузоштаанд. Қадршиносии ҳунарманд набояд танҳо бо паёмҳои тасаллият ва суханрониҳо баъд аз марг маҳдуд шавад.

Шояд беҳтарин ёдбуд барои Бахтиёр Раҳимов ҳамин бошад, ки масъулон бори дигар ба меъёрҳои қадрдонии аҳли фарҳангу адаб таҷдиди назар кунанд. Зеро унвоне, ки дар вақти зинда будани ҳунарманд дода мешавад, арзиши бештар аз садҳо сухани нек баъд аз марги ӯ дорад.

Оқилҷон Сабурӣ (номи мустаор) махсус барои Azda TV

Камбуди сӯзишворӣ дар Русия ва сафҳои тӯлонӣ дар нуқтаҳои фурӯши бензин

0

Дар чанд рӯзи охир дар бисёре аз минтақаҳои Русия камбуди бензин ва дигар навъҳои сӯзишворӣ мушоҳида шуда, дар нуқтаҳои фурӯши сӯзишворӣ сафҳои тӯлонии мошинҳо ба вуҷуд омадааст.

Бино ба иттилои расонаҳои русӣ, ин вазъ пас аз ҳамлаҳои густурдаи паҳподии Украина ба корхонаҳои коркарди нафти Русия шиддат гирифтааст.

Тибқи гузоришҳо, дар беш аз нисфи минтақаҳои Русия маҳдудиятҳои фурӯши бензин ҷорӣ шуда, дар баъзе ҷойҳо ронандагон соатҳо мунтазири навбати худ мемонанд. Дар шабакаҳои иҷтимоӣ низ наворҳое нашр шудаанд, ки сафҳои тӯлонии мошинҳо ва баста будани бархе нуқтаҳои фурӯши сӯзишвориро нишон медиҳанд.

Владимир Путин, президенти Русия, барои аввалин бор эътироф кард, ки ҳамлаҳои Украина ба зерсохтори энержии кишвар дар таъмини бозори дохилӣ мушкилот эҷод кардааст. Бо вуҷуди ин, ӯ гуфт, ки мақомот вазъро зери назорат доранд ва норасоии сӯзишвориро “ҷиддӣ” намешуморанд.

Ба гуфтаи мақомоти рус, боло рафтани талабот дар мавсими тобистон, осеб дидани чандин корхонаи бузурги коркарди нафт ва мушкилоти интиқоли сӯзишворӣ аз сабабҳои асосии вазъи кунунӣ мебошанд. Дар ҳамин ҳол, Украина мегӯяд, ҳадафи ҳамлаҳои он корхонаҳое мебошанд, ки аз маҳсулоти онҳо барои таъмини амалиёти низомии Русия истифода мешавад.

Дар пайи ин вазъ, ҳукумати Русия содироти бензинро маҳдуд карда, барои ҷуброни камбуди бозори дохилӣ имкони воридоти сӯзишвориро аз кишварҳои дигар, аз ҷумла Ҳиндустон, баррасӣ мекунад. Ба иттилои Reuters, интиқоли аввалин маҳмулаҳои бензин аз Ҳиндустон аллакай оғоз шудааст.

Коршиносон мегӯянд, ҳарчанд Русия яке аз бузургтарин истеҳсолкунандагони нафт дар ҷаҳон аст, осеб дидани корхонаҳои коркарди нафт ва халалдор шудани занҷираи таъминот боис шудааст, ки дар баъзе минтақаҳо норасоии сӯзишворӣ ва афзоиши нархҳо ба миён ояд. Ба гуфтаи онҳо, дар сурати идома ёфтани ҳамлаҳо, эҳтимол дорад ин мушкил то чанд ҳафтаи дигар ҳам бартараф нашавад.

Садамаи мудҳиш дар шоҳроҳи Душанбе–Кӯлоб–Хоруғ: 11 нафар ҷон бохтанд

0

Бар асари бархӯрди як мошини боркаш бо ду автомошини сабукрав дар шоҳроҳи Душанбе–Кӯлоб–Хоруғ 11 нафар ҷон бохт. Ин ҳодиса субҳи 2-уми июл дар ҳудуди шаҳри Ваҳдат рух додааст.

Вазорати корҳои дохилии Тоҷикистон бо нашри иттилоияе гуфт, садама соати 6:30-и субҳ дар километри 32-юми шоҳроҳ, дар ҳудуди деҳаи Элоки ҷамоати деҳоти Карим Исмоил сар задааст.

Ба иттилои мақомот, мошини боркаши тамғаи «Дулан», ки онро сокини ноҳияи Ёвон Фирдавс Абдуллоев идора мекард, бинобар аз кор баромадани низоми боздорӣ (тормоз), нахуст бо автомошини «Опел Зафира» ва сипас бо автомошини «Тойота Прадо» бархӯрдааст.

Дар натиҷаи ин садама ронандаи мошини боркаш Фирдавс Абдуллоев, ронандаи автомошини «Тойота Прадо» Оқил Палавонов ва нуҳ мусофири ду автомошини сабукрав дар ҷойи ҳодиса ҷон бохтаанд. Вазорати корҳои дохилӣ гуфтааст, ҳувияти бархе аз қурбониён ҳоло муайян карда мешавад.

Пас аз рух додани садама вазири корҳои дохилӣ, сардори Раёсати бозрасии давлатии автомобилӣ, додситони шаҳри Ваҳдат ва дигар масъулони мақомоти ҳифзи ҳуқуқ ба маҳалли ҳодиса ҳозир шуда, рафти тафтишотро зери назорат гирифтаанд.

Мақомот мегӯянд, таҳқиқи ҳодиса идома дошта, ҳамаи сабабу омилҳои рух додани ин садамаи маргбор мавриди омӯзиш қарор доранд.

Ин садама дар ҳоле рух медиҳад, ки тайи чанд рӯзи охир дар роҳҳои Тоҷикистон чандин ҳодисаи пурқурбонӣ тасодуфи мошинҳо сабт шудааст. Аз ҷумла, рӯзи 27-уми июн дар шоҳроҳи Душанбе–Ваҳдат бар асари бархӯрди чаҳор автомошин як нафар ҷон бохт. Дар бораи шумораи захмиён маълумоти мухталиф нашр шудааст: Бозрасии давлатии автомобилӣ аз ду захмӣ хабар додааст, аммо як масъули Беморхонаи марказии шаҳри Ваҳдат ба расонаҳо гуфтааст, ки пас аз ин ҳодиса 10 нафар бо ҷароҳатҳои гуногун ба беморхона интиқол ёфта буданд.

Афзоиши чунин садамаҳо дар рӯзҳои охир бори дигар масъалаи риояи қоидаҳои ҳаракат дар роҳ ва таъмини бехатарии нақлиётро дар шоҳроҳҳои кишвар дар маркази таваҷҷуҳ қарор додааст.

Боздошти як тоҷик дар фурудгоҳи Модлини Лаҳистон бо ҳуҷҷатҳои қалбакӣ

0

Кормандони Хадамоти марзбонии Лаҳистон дар фурудгоҳи Варшава–Модлин як шаҳрванди 31-солаи Тоҷикистонро боздошт карданд. Тибқи иттилои мақомот, ӯ бо парвоз аз Барселона вориди Лаҳистон шуда, ҳангоми расидан аз ҷониби марзбонон мавриди тафтиш қарор гирифт.

Ба гуфтаи мақомоти марзбонӣ, гарчанде шиносномаи ин шаҳрванди Тоҷикистон аслӣ будааст, вале дар дохили он муҳрҳои назорати сарҳадӣ, раводиди Литва ва дигар нишонаҳои расмӣ тағйирдодашуда ва қалбакӣ ошкор шудааст.

Ҳангоми пурсиш ин шаҳрванди 31-солаи Тоҷикистон гуфтааст, ки барои кор ба ҳайси ронанда ба Лаҳистон омадааст. Бар асоси иттилои Хадамоти марзбонии Лаҳистон, ӯ зимни бозпурсӣ гуфтааст, ки ҳуҷҷатҳои сохтакоришударо аз як миёнарав дар Тошканд дастрас намуда, барои онҳо 4 ҳазор доллар пардохт кардааст. Эҳтимол меравад худи ӯ аз қалбакӣ будани раводид ва муҳрҳои убур огоҳ набудааст.

Мақомоти Лаҳистон нисбати ӯ парвандаи ҷиноятӣ оғоз намуданд ва ӯро дар убубри ғайриқонунии марз гунаҳкор дониста 500 злот (ҳудуди 132 доллар) ҷарима ва то 6 моҳ ҳукми зиндон содир карданд. Инчунин қарор дар бораи ихроҷи иҷборӣ ва манъи дубораи ворид шудани ӯ ба кишварҳои минтақаи Шенген барои се сол содир намудаанд.

Аммо ба назари огоҳон, ба эҳтимоли зиёд ин муҳоҷири тоҷик қурбонии шабакаҳои қаллобӣ ва миёнаравони фиребгар шавааст. Зеро қаллобони зиёде бо ҳайси миёнарав аз муҳоиҷрон пули зиёд дарёфт мекунанд, вале барои онҳо раводид ва дигар ҳуҷҷатҳои қалбакӣ сохта медиҳанд.

Бо назардошти чунин ҳолатҳо, коршиносон ба муҳоҷирони тоҷик тавсия медиҳанд, ки ҳангоми омода кардани ҳуҷҷатҳои сафар ва корӣ танҳо аз роҳҳои қонунӣ ва ниҳодҳои расмӣ истифода кунанд ва ба доми фиребгарон наафтанд. Дар бисёр ҳолатҳо чунин шахсон худ қурбонии фиреб мешаванд ва баъдан бо мушкилоти ҷиддии ҳуқуқӣ низ рӯ ба рӯ мегарданд.

Оғози давраи нави машваратҳо байни Тоҷикистону Амрико пас аз танаффуси чаҳорсола

0

Тоҷикистон ва Иёлоти Муттаҳидаи Амрико пас аз танаффуси чаҳорсола даври даҳуми машваратҳои солонаи сиёсиро дар шаҳри Вашингтон баргузор карданд. Дар мулоқот намояндагони ду кишвар масъалаҳои амниятӣ, иқтисодӣ ва дурнамои ҳамкориҳои дуҷонибаро баррасӣ карданд.

Ҳайати Тоҷикистонро вазири корҳои хориҷӣ Сироҷиддин Муҳриддин ва ҷониби Амрикоро ёвари котиби давлатии ин кишвар оид ба Осиёи Ҷанубӣ ва Марказӣ Пол Капур раҳбарӣ карданд.

Бино ба иттилои Вазорати корҳои хориҷии Тоҷикистон, ҷонибҳо дар ҷараёни нишаст рушди муносибатҳои дуҷонибаро баррасӣ намуда, барои густариши ҳамкориҳо дар заминаи эҳтироми мутақобила ва манфиатҳои муштарак изҳори омодагӣ карданд.

Ба иттилои вазорат, дар музокирот масъалаҳои марбут ба амнияти минтақа, мубориза бо терроризм, ифротгароӣ ва ҷинояткории фаромиллӣ низ баррасӣ шуд. Ҷонибҳо ҳамчунин зарурати идомаи ҳамоҳангии фаъолиятро дар доираи созмонҳои байналмилалӣ ва минтақавӣ барои ҳифзи субот ва рушди Осиёи Марказӣ таъкид карданд.

Вазорати корҳои хориҷии Амрико низ бо нашри баёнияе ин машваратҳоро «бомуваффақият» арзёбӣ кард. Дар он гуфта мешавад, ки ин аввалин даври машваратҳои сиёсӣ миёни Душанбе ва Вашингтон пас аз таваққуфи чаҳорсола ва нахустин мулоқот дар ин сатҳ дар давраи маъмурияти президенти Амрико Доналд Трамп мебошад.

Ба гуфтаи Пол Капур, Тоҷикистон дар пешгирии таҳдидҳои марбут ба терроризм ва ҷинояткории фаромиллӣ, ки аз Афғонистон сарчашма мегиранд, нақши муҳим дорад. Ӯ ҳамчунин ба рушди ҳамкориҳои иқтисодӣ ишора карда, гуфт, ки созишномаҳои тиҷоратӣ ба маблағи беш аз се миллиард доллар, ки моҳи ноябри соли 2025 миёни ширкатҳои амрикоӣ ва тоҷикистонӣ ба имзо расиданд, имкониятҳои нави ҳамкориро барои ду кишвар фароҳам овардааст.

Масъалаи ҷалби сармоягузории ширкатҳои амрикоӣ ба бахши истихроҷи захираҳои табиии Тоҷикистон ва дигар кишварҳои Осиёи Марказӣ низ аз ҷумлаи мавзуъҳое буд, ки моҳи ноябри соли гузашта дар Вашингтон мавриди баррасӣ қарор гирифта буд.

Машваратҳои сиёсӣ миёни Тоҷикистон ва Амрико аз соли 2010 баргузор мешаванд ва яке аз муҳимтарин қолабҳои муколамаи дипломатии ду кишвар ба шумор мераванд. Ба гуфтаи мақомоти амрикоӣ, Вашингтон дар тӯли беш аз сӣ соли истиқлолияти Тоҷикистон тавассути барномаҳои гуногуни рушд ба ин кишвар беш аз ду миллиард доллар кумак кардааст.

Ҳунарманди шинохтаи тоҷик Бахтиёр Раҳимов даргузашт

0

Ҳунарманди маъруфи тоҷик ва роҳбари гурӯҳи ҳаҷвии «Ғарибшо кампания» Бахтиёр Раҳимов шаби 30-юми июн дар синни 56-солагӣ дар шаҳри Ҳисор даргузашт.

Дар бораи даргузашти ӯ нахуст дӯстону ҳамкоронаш дар шабакаҳои иҷтимоӣ хабар дода, марги Раҳимовро талафоти бузург барои ҳунари ҳаҷву танзи тоҷик номиданд.

Наврӯз Шарифов, продюсери барномаҳои Бахтиёр Раҳимов, ба Радиои Озодӣ гуфтааст, ҳунарманд шоми дирӯз дар осоишгоҳи «Шоҳамбарӣ»-и шаҳри Ҳисор барномаи ҳунарӣ дошт.

Ба гуфтаи ӯ, Раҳимов тақрибан ду соат дар саҳна ҳунарнамоӣ карда, мардумро хандонд. Пас аз он навбатро ба як овозхон дода, барои истироҳат ба пушти саҳна рафт. Дар он ҷо вазъи саломатиаш ногаҳон бад шуд ва пас аз лаҳзае даргузашт.

Гуфта мешвад, Бахтиёр Раҳимов аз бемориҳои дил ва диабети қанд ранҷ мебурд ва қасд дошт барои муолиҷа ба Ҳиндустон сафар кунад.

Маросими ҷанозаи ӯ имрӯз, 1-уми июл, пас аз намози пешин дар деҳаи Ноҷии шаҳри Ҳисор баргузор мешавад.

Бахтиёр Раҳимов бо тахаллуси «Ғарибшо» миёни мардум шинохта мешуд. Ӯ роҳбари гурӯҳи ҳаҷвии «Ғарибшо кампания» буд, ки соли 2000 таъсис ёфта, дар тӯли беш аз ду даҳсола бо барномаҳои ҳаҷвӣ миёни мардум маҳбубият пайдо кард.

Дар саҳнаҳои ҳаҷвии худ Раҳимов бештар ба мушкилоти рӯзгори мардум, камбудиҳои иҷтимоӣ ва масъалаҳои зиндагии ҳаррӯза мепардохт. Ӯ бо истифода аз танзу ҳаҷв мушкилоти ҷомеаро баён мекард ва бо ҳамин сабк миёни бинандагон шуҳрати зиёд пайдо карда буд.

Солҳои охир Бахтиёр Раҳимов дар чорабиниҳои давлатӣ, барномаҳои телевизионии расмӣ ва ҷашнҳои фарҳангии ҳукуматӣ камтар ҳузур дошт ва ба чунин чорабиниҳо даъват намешуд. Бо вуҷуди ин, осори ҳаҷвии ӯ дар шабакаҳои иҷтимоӣ ва миёни ҳаводоронаш ҳамчунон тамошобини зиёд дошт.

Даргузашти Бахтиёр Раҳимовро ҳамкорон, ҳунармандон ва ҳазорон корбари шабакаҳои иҷтимоӣ талафоти бузург дар соҳаи фарҳанг ва ҳунари тоҷик унвон карда, бо изҳори ҳамдардӣ аз фаъолияти чандинсолаи ӯ дар ҳунари ҳаҷву танзи тоҷик қадрдонӣ карданд.

Коҳиши дархости паноҳандагии тоҷикистониён аз Лаҳистон

0

Бино ба иттилои Идораи муҳоҷиратии Лаҳистон, аз аввали соли ҷорӣ ҳамагӣ 62 нафар аз шаҳрвандони Тоҷикистон аз ин кишвар дархости паноҳандагӣ кардаанд, ки ин омор нисбат ба соли гузашта 3% кам аст.

Тавре мақомоти Лаҳистон хабар медиҳанд, дар чор моҳи аввали соли 2026 дар Лаҳистон танҳо 2200 хориҷӣ барои гирифтани ҳимояи байналмилалӣ (мақоми паноҳанда ё ҳимояи иловагӣ) муроҷиат кардаанд. Ин нишондод нисбат ба ҳамин давраи соли 2025 тақрибан 66% камтар мебошад.

Мақомоти Идораи муҳоҷирати Лаҳистон сабаби асосӣ коҳиш ёфтани дархости паноҳандагиро ба кам шудани дархостҳо аз ҷониби шаҳрвандони Украина медонанд. Зеро, ба гуфтаи мақомот, бисёри онҳо акнун роҳҳои дигари қонунигардонии иқомат, аз ҷумла иҷозати иқомати муваққатӣ барои корро интихоб мекунанд.

Бар асоси иттилои расмӣ, дар соли 2026 шаҳрвандони 69 кишвар аз Лаҳистон дархости паноҳандагӣ додаанд. Бо вуҷуди коҳиш ёфтани дархостҳои паноҳандагӣ, шаҳрвандони Украина ва Беларус ҳанӯз ҳам дар сафи пеши гурӯҳҳои муроҷиаткунандагон меистанд. Омори расмии дархости паноҳандагӣ аз аввали соли 2026 чунин аст:

  • Украина — 803 нафар (37%)
  • Беларус — 654 нафар (30%)
  • Русия — 205 нафар (9%)
  • Тоҷикистон — 62 нафар (3%)
  • Молдова — 26 нафар (1%)

Гуфта мешавад, имсол миқдори муроҷиатҳои шаҳрвандони Украина 80%, Тоҷикистон 50%, Беларус 40% ва Русия 34% кам шудааст. Танҳо дар байни шаҳрвандони Молдова афзоиш мушоҳида шудааст.

Аммо дар миқёси Иттиҳоди Аврупо то охири апрели соли 2026 зиёда аз 230 ҳазор дархости ҳимояи байналмилалӣ сабт шудааст. Лаҳистон дар байни кишварҳои қабулкунандаи паноҳандагон ҷойи 12-умро ишғол намуда, дар байни ҳамаи кишварҳои Аврупо бо коҳиши тақрибан 65% шумораи дархостҳо бузургтарин коҳишро нишон додааст.

Мақомоти муҳоҷират ҳамчунин мегӯянд, ки дар Лаҳистон ҳимояи байналмилалӣ ба шахсоне дода мешавад, ки аз таъқиб бо сабабҳои миллат, дин, ақидаҳои сиёсӣ ё мансубият ба гурӯҳи иҷтимоӣ метарсанд. Ҳимояи иловагӣ бошад барои касоне пешбинӣ шудааст, ки дар сурати бозгашт ба кишвари худ ба хатари воқеӣ, аз ҷумла шиканҷа, ҷазои қатл ё хатари ҷанг дучор мешаванд.

Кумитаи Ҳелсинкии Норвегия: Вақти он расида, ки бархе масъулони тоҷик таҳрим шаванд

0

Кумитаи Ҳелсинкии Норвегия (Norwegian Helsinki Committee) бо нашри изҳороте гуфта, ки мақомоти Тоҷикистон ва кормандони муассисаҳои ислоҳӣ маҳбусони сиёсиро пайваста шиканҷа мекунанд.

Дар изҳороти ин созмон, ки 29-уми июни соли ҷорӣ нашр шудааст, таъкид мешавад, ки шиканҷа ҳам тибқи қонунгузории Тоҷикистон ва ҳам тибқи конвенсияҳои байналмилалие, ки ин кишвар узви онҳо мебошад, қатъиян манъ буда, чунин амалҳо тибқи ҳуқуқи байналмилалӣ ҷиноят арзёбӣ мешаванд.

Дар изҳороти КҲН таваҷҷуҳи махсус ба парвандаи маҳбуси сиёсии 68-сола Маҳмадалӣ Ҳаит, муовини Ҳизби наҳзати исломии Тоҷикистон (ҲНИТ), ки соли 2016 пас аз мурофиаи додгоҳии пӯшида бо иттиҳомҳои сохта ба ҳабси абад маҳкум шуда буд, равона шудааст.

Ба иттилои ин созмони ҳомии ҳуқуқ, Маҳмадалӣ Ҳаит солҳои зиёд мавриди шиканҷа, муносибати бераҳмона ва таҳқиромез қарор гирифта, дар шароити номусоиди зиндон нигоҳ дошта мешавад. Тибқи низоми муқарраршуда, ӯ танҳо дар шаш моҳ як маротиба ҳаққи мулоқот бо наздиконашро дорад ва охирин мулоқоти ӯ бо ҳамсар ва ду хоҳараш рӯзи 2-уми июни соли ҷорӣ баргузор шуда буд.

Пас аз ин мулоқот, рӯзи 16-уми июн хоҳари маҳбуси сиёсӣ Гулбибӣ Ҳаитова ба бахши тоҷикии Радиои Озодӣ гуфта, ки бародараш дар зиндон “бараҳна дар болои барф нигоҳ дошта, ӯро бо калтак (дубинка) мезананд, дар об нигоҳ медоранд ва баъд ду ҳафта дар утоқи танбеҳ маҳкам мекунанд.”

Писари ӯ Фирӯзи Маҳмадалӣ ба Кумитаи Ҳелсинкии Норвегия гуфтааст, ки падараш пайваста аз ҷониби масъулони зиндон мавриди фишору таҳқир қарор гирифта, борҳо бо мушт, лагад ва калтак латукӯб шудааст, ки дар натиҷа шунавоии як гӯшашро пурра аз даст додааст. Ҳамчунин, ба гуфтаи ӯ, падарашро дар ҳуҷраи серодам нигаҳ медоранд ва чанд маротиба аз матрас маҳрум кардаанд ва ӯ маҷбур шудааст дар рӯи фарш бихобад.

Дабири кулли Кумитаи Ҳелсинкии Норвегия Берит Линдеман дар ин изҳорот гуфта, ки ин маълумот танҳо бахше аз силсилаи гузоришҳои нигаронкунандаест, ки аз бадшавии вазъи ҳуқуқи инсон дар Тоҷикистон шаҳодат медиҳанд.

Ин хабарҳо дар бораи шиканҷа танҳо охирин гузоришҳо аз силсилаи маълумоти бисёр нигаронкунанда мебошанд, ки аз Тоҷикистон мерасанд, дар ҳоле ки вазъи ҳуқуқи инсон дар кишвар ҳамоно босуръат бадтар мешавад. Солҳои зиёд аст, ки мақомот ва омилони чунин қонуншиканиҳо беҷазо мемонанд ва нақзи ҷиддии ҳуқуқи инсон бе посух боқӣ мемонад. Акнун вақти он расидааст, ки шарикони демократии Тоҷикистон нисбат ба мансабдорони асосии масъул таҳримҳои ҳадафманд дар қолаби “Қонуни Магнитский”-ро ҷорӣ кунанд“, — гуфт Линдеман.

Дар кумита ҳамчунин таъкид шудааст, ки Ҳайит аз бемориҳои вазнини дил, ҷигар ва гурда ранҷ бурда, пас аз хуруҷи бемории дилаш дар соли 2019 маъмурони зиндон ӯро аз доруҳои зарурии дил маҳрум карданд ва ҳамчунин барои дигар бемориҳояш кумаки кофии тиббӣ нагирифтааст.

Ин созмони ҳомии ҳуқуқ ёдовар шудааст, ки соли 2018 Гурӯҳи кории Созмони Милали Муттаҳид оид ба боздоштҳои худсарона ҳабси Маҳмадалӣ Ҳайитро ғайриқонунӣ арзёбӣ карда, аз мақомоти Тоҷикистон хоста буд, ки ӯро фавран ва бидуни ҳеҷ гуна шарт озод кунанд. Бо вуҷуди ин, мақомоти Тоҷикистон ҳамоно қонунӣ будани ҳукми додгоҳро таъкид намудаанд, аммо барои исботи гуноҳи ӯ далелҳои боэътимод пешниҳод накардаанд.

Дар ҷаласаи Кумитаи ҳуқуқи инсони СММ, ки 3-юми июли соли 2019 баргузор шуд, намояндагони ҳукумати Тоҷикистон изҳор доштанд, ки гуноҳи Маҳмадалӣ Ҳайит дар додгоҳ пурра исбот шудааст ва ҳукми содиршуда қонунӣ мебошад. Онҳо ҳамчунин гуфта буданд, ки парвандаи Зайд Саидов мавриди бозбинӣ қарор намегирад.

Берит Линдеман аз мақомоти Тоҷикистон боз даъват кардааст, ки шиканҷа ва муносибати бераҳмонаро нисбат ба Маҳмадалӣ Ҳайит ва дигар маҳбусони сиёсӣ фавран қатъ намуда, озодии ҳарчи зудтари онҳоро таъмин ва мутобиқи хулосаҳои Гурӯҳи кории СММ оид ба боздоштҳои худсарона ба онҳо ҷуброни муносиб пардохт кунанд.