32.9 C
Dushanbe
Хона блог

Суҳбати Эмомалӣ Раҳмон бо Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов

0

Субҳи имрӯз Эмомалӣ Раҳмон бо собиқ Президенти Туркманистон Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов телефонӣ суҳбат кард.

Бино ба иттилои Хадамоти матбуоти Президенти Тоҷикистон, имрӯз, 15-уми майи соли 2023 Эмомалӣ Раҳмон бо Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов телефонӣ суҳбат кардааст.

Ба қавли манбаъ, “дар рафти суҳбат тамоми маҷмуи масъалаҳои ҳамкории дуҷониба, натиҷаҳои сафари давлатии Президенти Туркманистон ба Тоҷикистон, вазъи имрӯзаи минтақавӣ ва ҷаҳонӣ мавриди баррасӣ қарор дода шуд.”

Ба гуфтаи як манбаъ, аз Ҳукумати Тоҷикистон, таъкиди Хадамоти матбуоти Эмомалӣ Раҳмон дар бораи “вазъи имрӯзаи минтақавӣ ва ҷаҳонӣ” пеш аз ҳама баррасии аҳвол ва авзои кишварҳои пасошӯравӣ аст, ки дар доираи чанд созмон равобит ва ҳамкориҳои худро ҳифз кардаанд, мебошад.

Вай илова кард, вақте сарони кишварҳои Осиёси Марказӣ бо ҳам телефонӣ суҳбат мекунанд ва дар хабарҳои расмӣ ҳам барои мисол таъкид мешавад, ки “ба дигар мавзуъҳои мавриди таваҷҷуҳ андешаронӣ сурат гирифт”, ин маънои онро дорад, ки чун аксар раҳбарони ин кишварҳо бар иловаи доштани равобити хуби сиёсӣ ва ҳамкорӣ, дӯстони хуб ва рафиқони бо эътимоде низ барои якдигар дониста мешаванд, пеш аз ҳама муҳимтарин мавзӯъҳои рӯз ва ё вокунишҳои мардумӣ дар бораи ин ё он ҳодиса мавриди таваҷҷуҳ ва ба гунаи мисол, хабарҳои ахир дар бораи бедарак ва ё бемор шудани раисҷумҳури Беларус Александр Лукашенко мавриди баррасии онҳо қарор мегирад.

Гуфта мешавад, Хадамоти матбуоти Президенти Тоҷикистон дар поёни ин хабар афзуда, ки “ҷонибҳо зимни суҳбати телефонӣ масъалаҳои омодагӣ ба чорабиниҳои сатҳи олии минтақавӣ, аз ҷумла саммитҳои Вохӯрии машваратии сарони давлатҳои Осиёи Марказӣ ва Бунёди байналмилалии наҷоти Аралро, ки моҳи сентябри соли ҷорӣ дар шаҳри Душанбе баргузор мегарданд, муҳокима карданд.”

Пулҷамъкунӣ “ихтиёрӣ” буд ё “маҷбурӣ”? Вокуниши Шуъбаи маорифи Ёвон ба матлаби Azda.tv

0

Шуъбаи маорифи ноҳияи Ёвон ҷамъоварии иҷбории маблағ аз хонандагон дар муассисаҳои таҳсилоти миёнаи умумии №9 ва №10-и ин ноҳияро рад кард.

Ин ниҳод 19-уми майи соли ҷорӣ дар саҳфаи фейсбукияш ба гузориши Azda.tv, ки дар ин бора нашр шуда буд, вокуниш карда, масъалаи ҷамъоварии маблағро дар муассисаҳои мазкур “ихтиёрӣ” номидааст.

Дар баёнияи расмии ин ниҳод гуфта мешавад, ки масъалаи мазкур мавриди “омӯзиш ва баррасии ҳамаҷониба” қарор гирифта, маълум гардида, ки ҷамъоварии маблағ барои таъмири мактабҳои №9 ва №10 “ихтиёрӣ ва дар асоси хоҳиш ва ризоияти ихтиёрии волидон” будааст.

Шуъбаи маорифи ноҳияи Ёвон иддао карда, ки дар ноҳияи Ёвон ҳамкории муассисаҳои таълимӣ бо кумитаҳои падару модарон, соҳибкорон, шахсони саховатпеша ва муҳоҷирони корӣ ба роҳ монда шуда, танҳо дар соли 2025-2026 дар назди 5 муассисаи таълимӣ 39 синфхонаи иловагӣ барои 1 950 нафар хонанда сохта шудаааст.

Ҳамчунин гуфта мешавад, ҳоло дар назди 12 муассисаи таълимии ноҳия сохтмони биноҳои дуошёна идома дошта, онҳо барои зиёда аз 8 ҳазор хонанда пешбинӣ шудаанд.

Ба иддаои Шуъбаи маориф, омӯзгорон ва роҳбарияти муассисаҳои таълимӣ ҳуқуқи маҷбур кардани волидонро надоранд ва дар сурати ошкор шудани ҳолатҳои маҷбуркунии шаҳрвандон барои пардохти маблағ, нисбат ба масъулон чораҳои қонунӣ андешида мешавад.

Ҳамзамон муаллимаи яке аз ин матабҳо бо номи Сафияҷон Саидзода дар зери баёнияи ин ниҳод навиштааст, ки “бале дуруст қайд кардед ҳаргуна овозаи дуруғро нашр накунед”. Ва баръакси гуфтаҳои Шуъбаи маорифи ноҳияи Ёвон, ки ҷамъоварии маблағ барои таъмири мактабҳои №9 ва №10-ро “ихтиёрӣ ва дар асоси хоҳиш ва ризоияти ихтиёрии волидон” номидааст, ҳар гуна маҷлис ва маблағҷамъкуниро рад намудааст.

Бояд гуфт, ин бори аввал аст, ки яке аз шуъбаҳои Вазорати маорифи кишвар пулҷамъкунӣ дар мактабҳоро рад накарда, онро “ихтиёрӣ ва дар асоси хоҳиш ва ризоияти ихтиёрии волидон” номидааст.

Ёдовар мешавем, ки қаблан Azda.tv бо такя ба гуфтаҳои чанд сокини ноҳияи Ёвон хабар дода буд, ки директорони муассисаҳои таҳсилоти миёнаи умумии №9 ва №10 аз волидон барои таъмири мактаб маблағ талаб кардаанд.

Ба гуфтаи манобеи Azda.tv, аз волидон барои ҳар хонанда аз 20 то 50 сомонӣ талаб шуда, директорон ин иқдомро ба “фармони боло” аз ҷумла, ба фармони муовини раиси ноҳияи Ёвон Саёҳат Абдуллозода рабт дода буданд.

Ин ҳам дар ҳолест, ки пас аз нашри ҳар шикояте дар мавриди ҷамъоварии маблағ дар муассисаҳои таълимӣ, даҳҳо нафар аз шаҳру навоҳии гуногуни кишвар дар зери гузоришҳои Azda.tv бо зикри номи ноҳияву рақами мактабҳояшон ин амалро тасдиқ мекунанд. Бар асоси навиштаи шарҳнависон ва корбарон, дар бархе мактабҳои ҷумҳурӣ аз волидони хонандагон ҳатто то 150-200 сомонӣ ҳам маҷбурӣ талаб мекунанд.

Агарчи Вазорати маориф ва илми Тоҷикистон ин корро манъ карда аст, вале масъулони мактабҳо аз ин кор даст кашиданӣ нестанд. Ба гуфтаи манобеи Azda.tv, масъулони муассисаҳои таълимӣ ин амали худро ба “хайрхоҳӣ”-и волидон ва соҳибкорон рабт дода, ғайриқонунӣ аз хонандагон маблағ ҷамъоварӣ мекунанд.

Қаблан шикоятҳои зиёде аз мактабҳои гуногуни Тоҷикистон ба унвонии Azda.tv ворид шуда буд ва ҳоло ҳам ин раванд идома дорад. Шикояти асосии шаҳрвнадон аз пулҷамъкуниҳои бемавриди масъулони мактабҳо мебошад. Аксар волидон аз ин шароит ба танг омадаанд ва мепурсанд, ки пеши ин беқонуниро кӣ бояд гирад?

Шуъбаҳои маорифи ҷумҳурӣ вазифадоранд пеши роҳи ин беқонуниро бигиранд, на ин ки кори ғайриқонунии директорони мактабҳоро ҷомаи қонунӣ пӯшонанд ва онро бо гуфтани “ихтиёрӣ” ва “хайрхоҳӣ” тавҷеҳ кунанд. Барои дарки воқеият, беҳтар мебуд, ки масъулони шуъбаҳои маориф ё дигар ниҳодҳои марбута бо бархе волидон ва омӯзгорон аз наздик суҳбат кунанд, ё ҳаддиақал шарҳҳои корбаронро дар зери гузоришҳои Azda.tv бихонанд.

Бархе омӯзгорони мактабҳо пештар дар тамосҳои катбӣ ба Azda.tv зимни тасдиқи ин падида изҳор дошта буданд, ки худи онҳоро низ масъулони болотари мактабҳо маҷбур мекунанд, дар ҷамъоварии маблағ талабаҳоро маҷбур кунанд ва ҳатто аз худашон ҳам бо баҳонаҳои гуногун пул мегиранд ва баъзе маҷбур шудаанд касби омӯзгорияшонро тарк кунанд ва ба дигар корҳои оддӣ гузаранд.

Рӯзи баргузории Иди Қурбон дар Тоҷикистон маълум шуд

0

Имсол дар Тоҷикистон Иди саиди Қурбон рӯзи 27-уми май таҷлил мегардад. Ба ин муносибат сокинони кишвар як рӯз истироҳат хоҳанд кард.

Дар ин бора Афшин Муқим, сухангӯи Кумитаи дин, танзими анъана ва ҷашну маросими Тоҷикистон хабар додааст. Ба гуфтаи ӯ, субҳи имрӯз Шӯрои уламои Маркази исломии Тоҷикистон ҷаласа баргузор намуда, дар асоси мушоҳидаи моҳ ва хулосаи Пажӯҳишгоҳи астрофизикаи Академияи миллии илмҳо рӯзи дақиқи фарорасии идро муайян кардааст.

Ба иттилои манбаъ, тибқи қарори қабулшуда, Иди саиди Қурбон дар Тоҷикистон рӯзи 27-уми май таҷлил шуда, намози ид дар тамоми масҷидҳои кишвар соати 6:00-и субҳ баргузор мешавад.

Пештар Саидмукаррам Абдулқодирзода, муфтии Тоҷикистон низ изҳор дошта буд, ки тибқи ҳисобҳои пешакӣ имсол Иди Қурбон ба 27-уми май рост меояд.

Ҳамчунин, Федератсияи иттифоқҳои касабаи Тоҷикистон эълон кардааст, ки ба муносибати Иди Қурбон шаҳрвандон як рӯз истироҳат мекунанд ва рӯзи баъд аз ид рӯзи корӣ хоҳад буд.

Иди Қурбон яке аз муҳимтарин идҳои мусулмонон ба ҳисоб меравад ва ҳамасола дар рӯзи 10-уми моҳи зулҳиҷҷа таҷлил мешавад. Дар ин рӯз мусалмонон намози ид хонда, шахсони доро тибқи аҳкоми шариат қурбонӣ анҷом медиҳанд. Гӯшти қурбонӣ миёни хонавода, хешовандон ва ниёзмандон тақсим карда мешавад.

Дар Тоҷикистон низ сокинон баъд аз намози ид ба аёдати наздикон рафта, барои гузаштагон дуову фотеҳа мехонанд. Яке аз суннатҳои муҳими ин ид кумак ба оилаҳои ниёзманд ва дастгирии ятимону камбизоатон мебошад.

Хоки қаҳрамонони Тоҷикистонро пас аз 90 сол ба Душанбе оварданд

0

Хоки Нусратулло Махсум, Шириншо Шотемур ва Нисор Муҳаммадро аз оромгоҳи Донскойи шаҳри Маскави Русия ба Тоҷикистон оварданд.

Суҳби 19-уми майи соли ҷорӣ, раисҷумҳури худкомаи Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон ҳамроҳи чанде аз мақомдорон ва горди фахрӣ барои қабули капсулаҳои хок аз маҳалли дафни ин қаҳрамонони Тоҷикистон ба Фурӯдгоҳи Душанбе рафта буд.

Пас аз маросими расмӣ, ҷанозаи ин се шахсияти шинохтаи Тоҷикистон дар Масҷиди марказии ҷомеи шаҳри Душанбе хонда шуд ва капсулаҳо дар оромгоҳи Лучоб ба хок супурданд.

Бояд гуфт, овардани хок аз маҳалли дафни ин қаҳрамонон аз Русия ба Тоҷикистон агарчи аз ҷониби расонаҳои ҳукуматӣ ҳамчун рӯйдоди таърихӣ, рамзи пирӯзии ҳақиқат, эҳёи адолати таърихӣ ва гиромидошти хотираи фарзандони содиқи миллат гуфта ва таъкид шуда истодааст, ки “дар саҳифаҳои таърихи Тоҷикистони соҳибистиқлол бо ҳарфҳои заррин сабт мегардад”, аммо корбарони шабакаҳои иҷтимоӣ ва чеҳраҳои шинохта онро бештар худнамоии режими имрӯзаи Тоҷикистон унвон кардаанд.

Аз ҷумла, Додоҷон Атовуллоев, раҳбари ҳаракати сиёсии “Ватандор” дар саҳфаи фейсбукиаш навиштааст, ки “Хоки мурдаҳоро овардан ва хоки зиндаҳоро бехтан, ба ҷуз худнамоӣ ва ба чашми авомуннос хок задан дигар чизе нест!.” Ӯ ҳамчунин афзуда, ки “Муҳимтар аз ҳама на Шириншо Шоҳтемур, Нусратулло Махсум ва Нисор Муҳаммад ҳеч вақт дар орзуи чунин Тоҷикистоне набуданд, ки ҳолиё ҳаст!”.

Ин мухолифи тоҷик бар ин бовар аст, ки “агар онҳо зинда мебуданд, ҳатман дар сафи оппозитсия қарор мегирифтанд ва шояд ъумри ин низоми асримиёнагӣ бармаҳал ба поён мерасид”.

Гуфта мешавад, Нусратулло Махсум, Шириншо Шотемур ва Нисор Муҳаммад аз бузургтарин ва таъсиргузортарин чеҳраҳои таърихи муосири Тоҷикистон ба ҳисоб рафта, соли 1937 қурбонии туҳматҳои беасоси низоми Иосиф Сталин шуданд. Онҳоро беасос душмани халқ номида ва бераҳмона паронданд ва дар гӯри дастаҷамъӣ ба хок супуранд. Аммо баъди марги Сталин, дар солҳои 1950-ум расман бегуноҳ эълон шуданд.

Соли 2006 ба Нусратулло Махсум, аввалин раҳбари давлати Тоҷикистон ва Шириншо Шотемур, раиси Кумитаи марказии Ҳизби коммунисти Тоҷикистон унвони олии “Қаҳрамони Тоҷикистон” дода шуд ва яке аз кӯчаҳои марказии шаҳри Душанбе ба номи Нисор Муҳаммад, аввалин вазири маорифи Тоҷикистон гузошта шудааст.

Кушта ва захмӣ шудани чанд нафар дар пайи ҳамла ба масҷиде дар Амрико

0

Дар пайи як ҳамлаи мусаллаҳона ба як масҷид дар шаҳри Сан-Диегои иёлати Калифорнияи Амрико се нафар кушта шуданд. Ба иттилои мақомоти амрикоӣ, ин ҳодиса рӯзи 18-уми май дар назди Маркази исломии Сан-Диего, яке аз бузургтарин масҷидҳои минтақа рух додааст.

Пулис мегӯяд, ду навраси мусаллаҳ ба сӯи мардум тир кушоданд, ки дар натиҷа се мард ҷон бохтанд. Дар байни қурбониён як корманди амниятии масҷид низ будааст. Мақомот таъкид карданд, ки маҳз дахолати ӯ сабаб шуд, ки пеши роҳи зиёд шудани шумори қурбониён гирифта шавад.

Баъд аз ҳамла, ҷасади ду гумонбар дар дохили мошине чанд кӯча дуртар аз маҳалли ҳодиса пайдо шуд. Тибқи фарзияи аввалияи тафтишот, онҳо пас аз анҷоми ҳамла худкушӣ кардаанд.

Мақомоти пулиси Сан-Диего ин ҳодисаро ҳамчун ҷинояти эҳтимолии “нафратангез” таҳқиқ мекунанд. Ба гуфтаи масъулон, дар мошин ва силоҳи ҳамлагарон навиштаҳо ва нишонаҳои зиддиисломӣ пайдо шудаанд.

Дар вақти рух додани ҳамла даҳҳо кӯдак ва намозгузорон дар дохили маркази исломӣ ҳузур доштанд, вале пулис онҳоро ба ҷойи амн интиқол додааст. Мақомот гуфтаанд, ҳамлагарон вориди бинои масҷид нашудаанд.

Роҳбарияти маркази исломӣ, мақомоти маҳаллӣ ва намояндагони ҷомеаи мусулмонони Амрико ин ҳамларо шадидан маҳкум карда, онро “амали ваҳшиёна ва ғайриқобили қабул” номиданд.

Дар барои муайян кардани ангеза ва ҷузъиёти бештари ҳодиса тафтишот идома дорад.

Сулҳ ё ҳамла? Трамп боз аз пешрафти музокирот бо Эрон хабар дод

0

Доналд Трамп, раисҷумҳури Амрико аз таъхири ҳамлаи тарҳрезишуда ва “таҳаввули бисёр мусбат” аз раванди музокирот бо Эрон хабар дод.

Трамп мегӯяд, ки ин тасмим пас аз дархости раҳбарони Арабистони Саудӣ, Қатар ва Имороти Муттаҳидаи Арабӣ гирифта шудааст. Зеро, ба гуфтаи ӯ, раҳбарони ин кишварҳо гуфтаанд, ки ҳанӯз ҳам имкони расидан ба созиши сиёсӣ бо Эрон вуҷуд дорад.

Трамп дар ҳоле чунин эълон кард, ки ҷаҳон интизор дошт, лаҳзае пас марҳилаи нави даргириҳои низомӣ байни Иёлоти Муттаҳида ва Эрон оғоз мешавад. Зеро, Трамп пеш аз ин таҳдид карда буд, ки алайҳи Эрон ҳамлаҳои сахтеро дар назар гирифтааст ва шаби якшанбе ҳамларо оғоз мекунад.

Аммо ҳоло Трамп иддао дорад, ки дар раванди музокирот бо Эрон “пешрафти бисёр ҷиддӣ” ҳосил шудааст ва Вашингтон ҳоло бо баъзе аз раҳбарияти Эрон дар тамос мебошад. Ӯ ҳамчунин таъкид кард, ки ИМА танҳо дар сурате аз роҳи низомӣ даст мекашад, ки Теҳрон ба таври хаттӣ тааҳҳуд диҳад, ки ҳаргиз ба дунболи силоҳи ҳастаӣ нахоҳад рафт.

Раисҷумҳури Амрико дар айни замон бо лаҳни таҳдидомез гуфт, агар музокирот ноком шавад, нерӯҳои амрикоӣ барои “ҳамлаи ҳамаҷониба” омода ҳастанд. Ӯ иддао кард, ки зарбаҳои қаблии Амрико ва муттаҳидонаш сохтори низомии Эронро ба шиддат заиф кардааст.

Ба назар мерасад, ки миёнаравии кишварҳои арабии Халиҷ дар тағйири мавқеи Вашингтон нақши асосӣ бозидааст. Ба гуфтаи Трамп, Муҳаммад бин Салмон, валиаҳди Арабистони Саудӣ, шайх Тамим бин Ҳамад, амири Қатар ва шайх Муҳаммад бин Зоид, президенти Иморот, аз ӯ хостаанд, ки барои дипломатия фурсати бештар диҳад.

Ин кишварҳо аз густариши ҷанг дар минтақа нигаронанд, зеро ҳар гуна даргирии мустақими Амрико ва Эрон метавонад ба амнияти Халиҷи Форс, бозори ҷаҳонии энержӣ ва ҳаракати нафт тавассути тангаи Ҳурмуз таъсири ҷиддӣ расонад.

Танишҳо байни Вашингтон ва Теҳрон дар моҳҳои охир пас аз ҳамлаҳои мушакӣ, бархӯрдҳои баҳрӣ дар тангаи Ҳурмуз ва зарбаҳои ҳавоии мутақобил ба марҳилаи бесобиқа расида буданд. Аз аввали моҳи май гузоришҳо дар бораи омодагии Амрико барои амалиёти густурда алайҳи таъсисоти низомӣ ва ҳастаии Эрон зиёд шуданд.

Бо вуҷуди эълони оташбаси нисбӣ, музокироти ғайримустақим миёни ду тараф то ҳол ба натиҷаи қатъӣ нарасидааст ва ҳарду ҷониб ҳамзамон бо идомаи фишорҳои сиёсӣ, омодагии низомии худро низ ҳифз кардаанд.

Аммо ба назари коршиносон, тасмимҳои Трамп, ки ҳаргоҳе тағйир мекунанд, гоҳ лаҳни тунду ҳамла доранд ва гоҳ лаҳни мусолиҳатомез, бештар ба “идоракунии буҳрон” монанд аст, на поёни воқеии таниш. Ба гуфтаи таҳлилгарони амрикоӣ ва минтақавӣ, Вашингтон аз як тараф мехоҳад фишори ҳадди аксарро болои Эрон нигоҳ дорад, аммо аз ҷониби дигар намехоҳад дар остонаи интихобот ва буҳрони иқтисодии ҷаҳонӣ вориди ҷанги дарозмуддати дигар дар Ховари Миёна шавад.

Дар ҳамин ҳол, Теҳрон низ талош дорад аз роҳи дипломатӣ замон бихарад, фишорҳои байналмилалиро коҳиш диҳад ва аз густариши ҷанг ба дохили кишвар пешгирӣ кунад. Аммо ба гуфтаи нозирон, то замоне ки масъалаи барномаи ҳастаии Эрон ҳал нашавад, эҳтимоли бозгашти минтақа ба даргириҳои низомӣ ҳамчунон баланд боқӣ мемонад.

Ба муҳоҷирони дорои доғи судӣ шаҳрвандии Русия дода намешавад

0

Дар Русия қоидаҳои гирифтани иқома ва шаҳрвандӣ барои муҳоҷирон боз ҳам сахттар мешаванд.

Вакилони Думаи давлатӣ дар хониши аввал лоиҳаи қонунеро қабул карданд, ки ба шаҳрвандони хориҷии дорои ҳар гуна доғи судии бекорнашуда ё пардохтнашуда, новобаста аз вазнинии ҷиноят, шаҳрвандии Русия, иҷозати иқомати муваққатӣ ва доимӣ дода намешавад.

Гуфта мешавад, муаллифи лоиҳаи қонун ҳукумати Русия мебошад ва он баъд аз 180 рӯзи нашри расмӣ ба амал медарояд.

Тибқи қонунгузории амалкунанда, ҳоло танҳо шахсоне аз гирифтани “РВП”, “ВНЖ” ё шаҳрвандӣ маҳруманд, ки барои ҷиноятҳои вазнин ва махсусан вазнин доғи судии амалкунанда доранд ва лоиҳаи нави қонун пешниҳод мекунад, ки ин маҳдудият ба ҳамаи намудҳои ҷиноят татбиқ шавад.

Илова бар ин, шаҳрвандони хориҷӣ ва ашхоси бешаҳрвандии аз 14-сола боло ҳангоми супоридани дархост барои РВП, РВП-и таълимӣ ё ВНЖ бояд маълумотнома дар бораи набудани доғи судӣ ё ҳуҷҷате бо маълумот дар бораи ҷинояти содиршударо пешниҳод намоянд.

Раиси Думаи давлатии Русия Вячеслав Володин дар шарҳи ин хабар гуфта, ки лоиҳаи қонун ҳамчунин имкони бекор кардани ҳуҷҷатҳои аллакай додашударо дар ҳолате , ки маълум гардад, ки шаҳрванди хориҷӣ дар Русия ё хориҷ аз он доғи судии бекорнашуда дорад, пешбинӣ мекунад.

Дар айни замон, қоидаҳои нав ба онҳое, ки то мавриди амал қарор гирифтани қонун РВП, ВНЖ ё шаҳрвандии Русия гирифтаанд, татбиқ намешаванд.

Барои шаҳрвандони Украина давраи гузариши дусола пешбинӣ шудааст ва дар ин муҳлат онҳо метавонанд бинобар худдории мақомоти Украина аз додани чунин маълумотномаҳо барои Русия, санади набудани доғи судиро пешниҳод накунанд.

Пештар муовини раиси Шӯрои амнияти Русия Дмитрий Медведев моҳи апрели соли 2025 низ аз зарурати сахттар кардани сиёсати муҳоҷиратӣ гуфта, таъкид карда буд, муҳоҷироне, ки доғи судии бекорнашуда доранд, “ба амнияти давлат таҳдиди ҷиддӣ эҷод мекунанд”.

Қабули ин лоиҳаи қонун дар хониши аввал дар ҳолест, ки мақомоти Русия масъалаи ҷорӣ кардани тадбирҳои нави назоратиро дар соҳаи муҳоҷират баррасӣ доранд. Аз ҷумла аввали моҳи май ҳукумат ба Думаи давлатӣ лоиҳаи қонунеро пешниҳод карда буд, ки дар он аз баланд бардоштани боҷҳои давлатӣ гуфта мешавуд ва пешниҳод шуда буд, ки маблағи боҷи қабул ба шаҳрвандии Русия қариб 12 баробар — аз 4,2 ҳазор то 50 ҳазор рубл — зиёд карда шавад.

Ҳамчунин пешниҳод шудааст, ки рӯйхати ҳуқуқвайронкуниҳои маъмурие, ки барои онҳо муҳоҷирон метавонанд аз кишвар хориҷ карда шаванд, аз 22 то 43 модда зиёд шавад ва ҷаримаҳо барои баъзе қонуншиканиҳо боло бурда шаванд.

Ба иддаои Вячеслав Володин, маҷмуи ин тадбирҳо барои пурзӯр кардани назорат бар муҳоҷират ва таъмини амнияти ҷамъиятӣ равона шудааст.

Идомаи пулҷамъкунӣ дар мактабҳо. Кӣ бояд пеши роҳи ин “ғорат”-ро бигирад?

0

Бо наздик шудани поёни соли таҳсил, масъулони мактабҳои миёна дар вилояти Хатлон хонандогон ва ҳатто омӯзгоронро маҷбур доранд, ки барои таъмири мактаб пул ҷамъ кунанд.

Як манбаъ аз ноҳияи Ёвон бидуни зикри ном, рӯзи душанбе дар суҳбат ба Azda tv гуфт, ки директори мактаби №9-и деҳаи Чироғчии ноҳияи Ёвон падару модарони хонандагонро ҷамъ карда, маҷлис гузарондааст. Ӯ зимни маҷлис аз ҳозирин хоҳиш намудааст, ки падару модарон бояд барои таъмири мактаб сари ҳар як хонанда ҳаддиақал 50 сомонӣ маблағ супоранд.

Вақте ин талаби директори мактаб вокуниши падару модаронро ба бор овардааст, директор гуфтааст, ки ин фармони ман нест, балки “фармон аз боло аст”, гуфта, мардумро ором кардааст. Аммо ба гуфтаи манбаъ, директор одатан “фармони боло”-ро баҳона карда, барои ҳар коре маблағ ҷамъ мекунад.

Ба иттилои манбаъ, директори мактаб гуфтааст, ки ин талаб аз ҷониби муовини раиси ноҳияи Ёвон Саёҳат Абдуллозода шудааст. Ӯ афзудааст, ки Абдуллозода ба тамоми директорон ва масъулони муассисаҳои таълимӣ супориш дода, ки мактабҳоро бо пули талабогон таъмир кунанд.

Аз шумо як илтимос ва хоҳиш ҳамагӣ медонед, ки ҷамъ кардани маблағи таъмири мактаб манъ аст. Лекин ман намехоҳам, ки фарзандони мову шумо дар синфхонаи ифлос таълим гиранд. Аз шумо хоҳиш менамоям, ки барои таъмири синфхона ба мо кумак расонед. Умедворам, ки як қувваи бузурге ҳастед, ки ба ин кори хайр кумаки худро дареғ намедоред.“, гуфтааст директори мактаби №9-и ноҳияи Ёвон дар хитоб ба падару мондарони хонандагон.

Манбаъ афзуд, ки инчунин дирктори мактаби №10-и ҳамин ноҳия Собиров Сафар бо падару модарон маҷлис гузаронда, аз ҳар хонанда 50 сомонӣ талаб кардааст, вале мардум чун эътироз кардаанд, маҷбур шудааст миқдори пардохторо аз 20 то 30 сомонӣ поён биёрад. Ӯ ҳам сабаби ин пулҷамъкуниро ба “фармони боло” рабт додааст.

Ин дар ҳолест, ки қаблан шикоятҳои зиёде аз мактабҳои гуногуни Тоҷикистон ба унвонии Azda.tv ворид шуд, ки аксар аз пулҷамъкуниҳои бемавриди масъулони мактабҳо шикоят мекарданд.

Ҳатто бархе омӯзгорони мактабҳо дар тамосҳои катбӣ ба Azda.tv зимни тасдиқи ин падида изҳор дошта буданд, ки худи онҳоро низ масъулони болотари мактабҳо маҷбур мекунанд, дар ҷамъоварии маблағ талабаҳоро маҷбур кунанд ва ҳатто аз худашон ҳам бо баҳонаҳои гуногун пул мегиранд ва баъзе маҷбур шудаанд касби омӯзгорияшонро тарк кунанд ва ба дигар корҳои оддӣ гузаранд.

Шикояти батакрори волидону омӯзгорон аз пулҷамъкунӣ дар мактбаҳо дар ҳолест, ки масъулини Вазорати маорифи Тоҷикистон, аз ҷумла вазири ин ниҳод Саидзода Раҳим Ҳамро борҳо таъкид карда буд, ки таҳсил дар мактабҳои давлатӣ ройгон буда, ҷамъоварии маблағ аз волидон манъ аст. Вале боз ҳам директорони мактабҳо дар ҳамкорӣ бо масъулони ноҳияҳо барои таъмир ва дигар корҳои мактаб аз хонандагон пул талаб мекунанд.

Аксар волидон аз ин шароит ба танг омадаанд ва мепурсанд, ки пеши ин беқонуниро кӣ бояд гирад? Агарчи Вазорати маориф ва илми Тоҷикистон ин корро манъ карда аст, вале масъулони мактабҳо аз ин кор даст кашиданӣ нестанд.

Ин ҳам дар ҳолест, ки мувофиқи омори расмии Ҳукумати Тоҷикистон дар соли 2025 беш аз 21% буҷети кишвар ба соҳаи маорифи кишвар нигаронида шуда буд. Яъне, дар ҳеч соҳае дар кишвар ба андозаи соҳаи маориф буҷет масраф намешавад. Вале боз ҳам сатҳи ришва ва фасод дар ин соҳа хеле зиёд дида мешавад. Ва ҳеч ниҳоде масъуле ҳам пеши ин рафторҳои ғайриқонунии раҳбарони муассисаҳои таълимиро намегирад.

Azda.tv натавонист ба таври ҷудогона назари директорони мактабҳои 9 ва 10-и ноҳияи Ёвонро биёварад. Дар сурати пайдо шудани маълумоти тоза дар ин бора ё назару вокуниши онҳо ва ҳамчунин вокуниши Вазорати мавориф ва дигар ниҳодҳои расмии кишвар, онро низ нашр хоҳад кард.

Пас аз нигарониҳо мақомот андозбандии интиқоли маблағ байни шаҳрвандонро рад кард

0

Мақомоти андози Тоҷикистон хабари ҷорӣ гардидани низоми андозбандии рақамиро ҳангоми истифодаи ҳамёнҳои электронӣ рад кард.

Пештар хабаре нашр шуд, ки гуфта мешуд, мақомоти кишвар мехоҳанд низоми андозбандиро барои соҳибкорони инфиродӣ ҳангоми истифодаи ҳаммиёнҳои электронӣ ва хидматрасониҳои рақамӣ ҷорӣ кунанд. Гуфта мешуд, эҳтимол ин низом метавонад шомили шаҳрвандоне шавад, ки байни ҳамдигар маблағ интиқол медиҳанд. Ин хабар вокуниши бархе сокинонро ба вуҷуд овард.

Дар посух ба ин нигарониҳо, Агентии инноватсия ва технологияҳои рақамии назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон посух дода, гуфтааст, ки интиқоли одии маблағ байни аъзои оила, дӯстон, наздикон ва дигар шаҳрвандон тавассути ҳамёнҳои электронӣ, барномаҳои мобилӣ ва дигар хидматрасониҳои рақамӣ мавриди андозбандӣ қарор намегирад.

Ба иттилои агентӣ, лоиҳаи озмоишии андозбандии рақамӣ асосан ба шахсоне дахл дорад, ки ба фаъолияти доимии соҳибкорӣ машғуланд, аммо расман ҳамчун соҳибкор ба қайд гирифта нашудаанд.

Мақомот мегӯянд, дар доираи лоиҳа як қатор тағйирот, аз ҷумла коҳиши меъёри андоз барои соҳибкорони инфиродӣ аз 6 то 3 дарсад, худкоркунии ҳисобу пардохти андоз ва омодасозии ҳисоботҳо пешбинӣ шудааст. Ҳамчунин барои пардохтҳои ғайринақдӣ низоми “кешбэк” дар назар гирифта шудааст.

Дар ҳамин ҳол, соҳибкорони инфиродӣ борҳо аз баланд будани андозҳо ва санҷишҳои зиёди ниҳодҳои давлатӣ изҳори нигаронӣ кардаанд.

Агентии омор низ гузориш додааст, ки танҳо дар се моҳи аввали соли ҷорӣ 6236 соҳибкор фаъолияти худро қатъ карда ё ба кори дигар гузаштаанд.

Ба гуфтаи бархе коршиносон, дар сурати мушаххас набудани меъёрҳо ва тартиби татбиқи низоми нав, эҳтимол дорад мушкилот барои соҳибкорон ва истифодаи пардохтҳои электронӣ ба вуҷуд ояд.

Корманди додситонӣ Меҳрона Ноибоваро ба худкушӣ расонд

0

Меҳрона Ноибова 4-уми апрели соли ҷорӣ аз истироҳатгоҳи “Чорчаман”-и Дарвоз, ки бо ҳамроҳи ду корманди додситонӣ рафта буд, нопадид гашта, сипас ҷасадаш аз соҳили рӯди Панҷ пайдо шуд.

Радиои Озодӣ бо такя ба манобеаш хабар медиҳад, ки муфаттиш Фирӯз Саидзода, яке аз ду додситони ҳамроҳи ин духтари 23-сола, барои ба худкушӣ расонидани ӯ гунаҳкор дониста шуда, боздошт ва алайҳаш бар асоси моддаи 109-и Кодекси ҷиноӣ парванда боз шудааст. Аммо гуфта нашудааст, ки корманд чӣ гуна ӯро ба худкушӣ расондааст.

Яке аз наздикони Меҳрона Ноибова рӯзи 17-уми апрел гуфта буд, “пайвандон ба худкушии ӯ бовар надоранд, аммо зери фишор ҳастанд, то ин фарзияро бипазиранд ва ба санадҳои парванда имзо гузоранд.” 

Пас аз расонаӣ шудани ин ҳодиса дар 7-уми апрел соли ҷорӣ, додситонӣ ин ду кормандашро аз кор барканор кард. Бар асоси иттилои манобеи тафтишотӣ, он замон ривоятҳои ин ду корманди додситонӣ аз ин ҳодиса зидду нақиз ва шубҳаангез буд. Дар баёноти муттаҳамон якбор гуфта шуда, ки ӯ лағжида ба об афтодааст ва дар ривояти дигар гуфта шуда, ки ӯ худкушӣ кардааст.

Дар ҳоле ривояти худкушӣ аз ҷониби додситонӣ қабул гардидааст, ки пайвандони марҳум мегӯянд, дар ӯ ҳеч нишонаи нороҳатие дида намешуд, ки даст ба худкушӣ бизанад. Ҳамчунин гуфта мешавад, Меҳрона фарзанди хурдсол ва беморе дошту аз пайи табобаташ буд, ки ин боз ривояти худкуширо зери шубҳа мебарад.

Наздикони Меҳрона мегӯянд, ба таҳқиқи одилонаи ҳодиса шубҳа доранд ва асли воқеа пинҳон дошта шудааст. Солеҳамо, хоҳари бузурги Меҳрона дар суҳбат бо Радиои Озодӣ гуфт, хоҳараш шабона дар як тарабхонаи Душанбе чун раққоса кор мекард ва талоши табобати писарашро дошт. Вай ду бор шавҳар кардаву ҷудо шудааст. Ба иддаои Солеҳамо, вақтҳои ахир Меҳрона бо додситон Фирӯз Саидзода робита дошт ва ба истироҳатгоҳи “Чорчаман”-и Дарвоз ҳам бо даъвати ӯ ва ҳамроҳ бо чанд духтари дигар рафта буд.

Ҳоло гуфта мешавад, қазияро Додситонии ноҳияи Сино ҳамчун ҳодисаи худкушӣ таҳқиқ дорад дар ҳоле, ки наздикони марҳум зери фишор ҳастанд то ривояти расмиро бипазиранд ва шикоятҳояшон то ҳол суде надоштааст.

Бо парчами Фаластин баромадани Ламин баҳсбарангез шуд

0

Бо парчами Фаластин ҳузур ёфтани футболбози ҷавон Ламин Ямал дар роҳпаймоие баҳсҳои зиёдеро миёни корбарони шабакаҳои иҷтимоӣ ва сиёсатмадорон ба бор овардааст.

11-уми майи соли ҷорӣ, ҳамлагари 18-сола Ламин Ямал дар раҳпаймоии ҷашнӣ барои қаҳрамонии бошгоҳи “Барселона” дар Ла Лига, бо парчами Фаластин ва инчунин бо пироҳане, ки дар он навишта шуда буд: “Худоро шукр, ки ман мадридӣ нестам” дида шуд.

Вазири мудофиаи Исроил Израил Катс дар шабакаи иҷтимоии “X” Ламинро барои бардоштани парчами Фаластин сахт танқид кард ва навиштааст, ки “Ламин Ямал тасмим гирифт алайҳи Исроил таҳрик андозад ва тухми нафрат бикорад, дар ҳоле ки гӯё сарбозони мо бо созмони террористии ҲАМОС мубориза мебаранд… Онҳое, ки чунин паёмҳоро дастгирӣ мекунанд, бояд аз худ бипурсанд: оё онҳо инро инсонӣ ва ахлоқӣ меҳисобанд?”

Ӯ иддао кардааст, ки ҳамчун вазири мудофиаи Исроил, дар баробари таҳрик алайҳи Исроил ва мардуми яҳудӣ хомӯш намемонад ва изҳори умедворӣ кардааст, ки бошгоҳи “Барселона” аз чунин амалҳо худро канор мегирад.

Худи бошгоҳ то ҳол расман дар ин бора изҳори назар накардааст. Аммо сармураббии он Ханси Флик зимни нишасти хабарӣ гуфт, ки одатан омехта шудани варзиш ва сиёсатро ҷонибдорӣ намекунад, аммо ҳар бозигар ҳақ дорад мавқеи шахсии худро дошта бошад. Ҳамчунин ӯ таъкид кард, ки бо Ламин суҳбат кардааст ва гуфтааст, ки агар мехоҳад чунин кор кунад, ин қарори худи ӯст.

Дар ҳамин ҳол сарвазири Испания Педро Санчез аз ин футболбози ҷавон ҳимоят карда, дар шабакаи “X” навиштааст, ки “Онҳое, ки барафрохтани парчами давлатиро “барангехтани нафрат” меҳисобанд, ё аз ақл бегона шудаанд ё виҷдони худро аз даст додаанд”.

Сарвазир инчунин гуфта, ки Испания ҳамоно нишон медиҳад, ки инсонгароӣ ва ҳуқуқ ба худмуайянкунӣ арзишҳое ҳастанд, ки бояд бо онҳо ифтихор кард ва таъкид кардааст, ки Ламин на танҳо истеъдоди бузург дар майдон, балки садои миллионҳо нафар низ мебошад.

Сармураббии бошгоҳи Манчестер Ситӣ ва собиқ сармураббии бошгоҳи “Барселона” Пеп Гвардиола низ аз Ямал пуштибонӣ карда, зимни посух ба саволҳои рӯзноманигорон гуфт, ки варзишгарон набояд нисбат ба фоҷиаҳои инсонӣ бетараф бошанд.

“Футболбоз барои миллионҳо нафар намуна аст. Аз ин рӯ, назари ӯ аҳамият дорад ва дар ҳолати зарурӣ бояд шунида шавад. Аз мавқеи Ламин метавон ифтихор кард”, — изҳор дошт Гвардиола.

Мақомоти Исроил аз чеҳраҳои шинохтае, ки аз мардуми Фаластин, бахусус аз мушкилоти аҳолии Ғазза ҳимоят кардаанд ва парчами ин давлатро бардоштаанд, интиқоди шадид мекунад ва онҳоро ба “яҳудиситезӣ” муттаҳам мекунад.