Хона блог

Суҳбати Эмомалӣ Раҳмон бо Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов

0

Субҳи имрӯз Эмомалӣ Раҳмон бо собиқ Президенти Туркманистон Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов телефонӣ суҳбат кард.

Бино ба иттилои Хадамоти матбуоти Президенти Тоҷикистон, имрӯз, 15-уми майи соли 2023 Эмомалӣ Раҳмон бо Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов телефонӣ суҳбат кардааст.

Ба қавли манбаъ, “дар рафти суҳбат тамоми маҷмуи масъалаҳои ҳамкории дуҷониба, натиҷаҳои сафари давлатии Президенти Туркманистон ба Тоҷикистон, вазъи имрӯзаи минтақавӣ ва ҷаҳонӣ мавриди баррасӣ қарор дода шуд.”

Ба гуфтаи як манбаъ, аз Ҳукумати Тоҷикистон, таъкиди Хадамоти матбуоти Эмомалӣ Раҳмон дар бораи “вазъи имрӯзаи минтақавӣ ва ҷаҳонӣ” пеш аз ҳама баррасии аҳвол ва авзои кишварҳои пасошӯравӣ аст, ки дар доираи чанд созмон равобит ва ҳамкориҳои худро ҳифз кардаанд, мебошад.

Вай илова кард, вақте сарони кишварҳои Осиёси Марказӣ бо ҳам телефонӣ суҳбат мекунанд ва дар хабарҳои расмӣ ҳам барои мисол таъкид мешавад, ки “ба дигар мавзуъҳои мавриди таваҷҷуҳ андешаронӣ сурат гирифт”, ин маънои онро дорад, ки чун аксар раҳбарони ин кишварҳо бар иловаи доштани равобити хуби сиёсӣ ва ҳамкорӣ, дӯстони хуб ва рафиқони бо эътимоде низ барои якдигар дониста мешаванд, пеш аз ҳама муҳимтарин мавзӯъҳои рӯз ва ё вокунишҳои мардумӣ дар бораи ин ё он ҳодиса мавриди таваҷҷуҳ ва ба гунаи мисол, хабарҳои ахир дар бораи бедарак ва ё бемор шудани раисҷумҳури Беларус Александр Лукашенко мавриди баррасии онҳо қарор мегирад.

Гуфта мешавад, Хадамоти матбуоти Президенти Тоҷикистон дар поёни ин хабар афзуда, ки “ҷонибҳо зимни суҳбати телефонӣ масъалаҳои омодагӣ ба чорабиниҳои сатҳи олии минтақавӣ, аз ҷумла саммитҳои Вохӯрии машваратии сарони давлатҳои Осиёи Марказӣ ва Бунёди байналмилалии наҷоти Аралро, ки моҳи сентябри соли ҷорӣ дар шаҳри Душанбе баргузор мегарданд, муҳокима карданд.”

Афви ду милиса пас аз марги як сокини Кӯлоб

0

Додгоҳи олии Тоҷикистон рӯзи 24-уми июли ҷорӣ, ҳукми панҷ корманди Шуъбаи корҳои дохилии ноҳияи Синоро, ки дар марги сокини 36-солаи шаҳри Кӯлоб Мақсудҷон Саидов муттаҳам буданд, содир кардааст.

Радиои Озодӣ дар истинод ба манобеаш навиштааст, ки аз миёни панҷ муттаҳам, се нафар ба муҳлатҳои аз 5 то 13 соли зиндон маҳкум шуда, ду нафари дигар бар асоси Қонуни афв аз ҷавобгарии ҷиноятӣ озод шудаанд.

Ба гуфтаи манбаъ, корманди милиса Сино Обидзода, бо ҷурми қасдан расонидани зарари вазнин ба саломатӣ ба 13 соли зиндон маҳкум шудааст. Пеш аз ин додситонӣ барои ӯ 17 соли зиндонро талаб карда буд.

Ҳамчунин, нисбати Рустам Ёдгорзода, корманди дигари ҳамин шуъба, додситонӣ панҷ соли зиндон талаб карда буд, аммо додгоҳ ӯро дар асоси Қонуни афв аз ҷавобгарӣ озод кардааст.

Ду корманди дигари милиса ба панҷ соли зиндон маҳкум шуда, як нафари дигар бо татбиқи Қонуни афв ва пардохти ҷарима озод гардидааст. То ҳол номи ин се нафар ва ҷузъиёти пурраи ҳукми онҳо расман эълон нашудааст.

Гуфта мешавад, ин кормандони мақомоти корҳои дохилӣ пас аз марги Мақсудҷон Саидов, сокини шаҳри Кӯлоб, боздошт ва муҳокима шуданд. Ба иттилои манбаъҳо, дар ин парванда як гумонбари шашум низ вуҷуд дорад, аммо то ҳол маълум нест, ки ӯ кист ва дар куҷо қарор дорад.

Мақсудҷон Саидов рӯзи 8-уми январи соли 2026 бо гумони паҳн ва фурӯши маводи мухаддири навъи «кристалл» боздошт шуда буд. Аммо баъд аз чанде ӯ дар шароити номаълум даргузашт. Ва ӯ дар ҳоле боздошт гардида буд, ки Раёсати корҳои дохилии шаҳри Кӯлоб мегӯяд, ки хилофи муқаррарот, кормандони милисаи ноҳияи Сино бе огоҳии онҳо дар шаҳр амалиёт анҷом додаанд ва онҳо ҳеч чизе дар ин бора намедонанд.

Ба гуфтаи наздиконаш, мақомот аз онҳо хоста буданд, ки ҷасади Мақсудҷонро, ки дар он нишонаҳои эҳтимолии шиканҷа, аз ҷумла осори сӯхтагӣ дар ангуштони дасту пой дида мешуд, ҳарчи зудтар ба хок супоранд, ки ин амал шубҳаҳоро дар бораи сабаби марги ӯ бештар карда буд.

Наздикони Саидов то имрӯз аз шарҳи парванда худдорӣ кардаанд ва мавқеи онҳо нисбат ба ҳукми додгоҳ низ маълум нест.

Мавзӯи истифода аз шиканҷа барои гирифтани эътирофи гумонбарон солҳои охир аз масъалаҳои нигаронкунанда дар Тоҷикистон боқӣ мемонад. Кумитаи зидди шиканҷаи Созмони Милали Муттаҳид моҳи майи соли 2026 аз идомаи гузоришҳо дар бораи шиканҷа ва бадрафторӣ, бахусус аз ҷониби кормандони милиса ва мақомоти амниятӣ ҳангоми боздошт ва бозпурсӣ изҳори нигаронӣ карда буд.

Ҳамчунин, Эътилофи зидди шиканҷа дар Тоҷикистон рӯзи 22-уми июли соли ҷорӣ хабар дод, ки дар соли 2025 21 шикоят вобаста ба шиканҷа ва бадрафторӣ нисбат ба боздоштшудагон ба қайд гирифта шуда, ки 20 мавриди онҳо ба сохторҳои Вазорати корҳои дохилӣ марбут будааст.

Густариши ҳамкориҳои Душанбеву Минск бо фарқи 40 баробарӣ

0

Дар ҳоле ки Душанбе кӯшиш дорад амнияти озуқавории худро таъмин созад ва манбаъҳои воридотро бнштару гуногун намояд, Минск бозори Тоҷикистонро ҳамчун яке аз нуқтаҳои муҳими фурӯши маҳсулоти кишоварзии худ дар Осиёи Марказӣ мебинад. Рӯзи 28 июл дар шаҳри Брест нишасти 19-уми Комиссияи байнихукуматии Тоҷикистону Беларус оид ба ҳамкориҳои тиҷоратӣ ва иқтисодӣ шурӯъ шуд.

Ҳайати Тоҷикистонро дар ин сафар вазири кишоварзӣ Қурбон Ҳакимзода раҳбарӣ мекунад. Вазирро гурӯҳи калони соҳибкорон ва раҳбари Палатаи савдо ва саноати кишоварзӣ Фарҳодшоҳ Раҳмонализода ҳамроҳӣ кардаанд.

Тибқи додаҳои мақомоти кишвар, нимсолаи аввали соли 2026 гардиши молу маҳсулот миёни ду кишвар 6,3% афзоиш ёфтааст. Аммо нуқтаи муҳим дар сохтори ин тиҷорат асимметрия ё нобаробарии шадид мебошад:

Тоҷикистон бо суръат ба маҳсулоти гӯштиву ширии Беларус вобаста мешавад. Дар 5 моҳи аввали соли 2026 воридоти маҳсулоти агросаноатии Беларус ба Тоҷикистон қариб 20% афзудааст.

Гӯшти гов ба моли рақами яки воридотӣ табдил гардидааст — қариб 1,95 ҳазор тонна ба маблағи 10,9 млн доллар (афзоиш 22,2%).

Шакар: 10,91 ҳазор тонна ба маблағи 10,64 млн доллар.

Гӯшти парранда ва консерваҳо: 1,17 ҳазор тонна ба маблағи 4,73 млн доллар (афзоиш беш аз 54%).

Ширу қаймоқи пайваста (сгущенка): Воридоти он беш аз 2,5 баробар афзоиш ёфта, ба 2,79 млн доллар расидааст.

Дар ҳамин давра Тоҷикистон ба Беларус содироти рамзӣ доштааст: ҳамагӣ ба маблағи 712 ҳазор доллар. Қариб 85 даосади ин содиротро танҳо меваҷоти хушк (зардолу, шафтолу, себи хушк ва чормағз) ташкил медиҳад. Фарқи содироту воридоти Тоҷикистон бо Белорус 40 баробар (!) ба нафъи Белорус аст.  
 

Соҳибкорони тоҷик ва мақомот эътироф мекунанд, ки имкониятҳои содиротии Тоҷикистон дар бозори Беларус то ҳол пурра истифода намешаванд.

Нишасти кунунӣ дар Брест идомаи мантиқии форум ва нишасти 18-ум аст, ки сентябри соли 2025 дар Душанбе гузашта буд (он замон ширкатҳои беларуссӣ қарордодҳо ба маблағи беш аз 16 млн доллар баста буданд).

Дар мулоқоти ҷорӣ тарафҳо масъалаҳои зеринро ба миён гузоштаанд:

  1. Имзои «Нақшаи роҳ» барои ҳамкорӣ дар соҳаи аграрӣ то соли 2031, ки ҳадафаш на танҳо хариду фурӯш, балки эҷоди корхонаҳои муштарак ва кооператсияи саноатӣ мебошад;
  2. Густариши ҳамкорӣ дар бахшҳои дигар: Номгӯи музокирот соҳаҳои нақлиёт, сохтмон, маориф, тиб ва сармоягузориро фаро мегирад.

Зоҳиран, Душанбе мехоҳад бо истифода аз афзоиши хариди озуқаворӣ аз Минск, ҷониби Беларусро барои сармоягузорӣ ба коркарди ашёи хом ва эҷоди истеҳсолоти муштарак дар дохили Тоҷикистон тарғиб кунад, то вазни содиротии худро дар оянда беҳтар созад.

Ҳамкории тиҷоратии ду ҳамсояи Тоҷикистон ба марҳилаи нав ворид мешавад

0

Дар ҳоле, ки мақомоти Тоҷикистон мавқеъи хасмона алайҳи Толибон гирифтаанд, мақомоти кишвари ҳамсояи Узбекистон бо суръат ҳамкорӣ бо ҳукумати нави Афғонистонро вусъат мебахшанд. Рӯзҳои гузашта ҳамкории ду кишвари ҳамсояи Тоҷикистон ба марҳалаи нав ворид шуд. 

Дар Кобул Форуми бузурги тиҷоратии Афғонистону Узбекистон баргузор шуд, ки дар он ду тараф 22 созишномаи ҳамкориро ба маблағи 200 миллион доллар ба имзо расониданд. Ба гуфтаи мақомоти ҳукумати Толибон, ин нишасти иқтисодӣ роҳро барои расонидани ҳаҷми додустиди дуҷониба аз 2 миллиарди кунунӣ ба 5 миллиард доллар ҳамвор мекунад.

Барои ширкат дар ин форум (ки 26 июл оғоз ёфт) аз Узбекистон зери раҳбарии муовини нахуствазир Ҷамшед Хоҷаев беш аз 300 намоянда ва тоҷир ба Кобул омаданд. Дар умум дар ҳамоиш қариб 400 соҳибкори афғон ва садҳо тоҷири узбек сари як миз нишастанд.

Яке аз созишномаҳои бузурги имзошуда дар бахши энергетика — қарордоди 50 миллиондоллара миёни ширкатҳои ду кишвар барои воридоти гази моеъ. Ин иқдом бояд камбуди сузишворӣ дар бозорҳои Афғонистонро ба таври оҷил бартараф кунад.

Агар қаблан Узбекистон 10 ҳазор тонна пахтаи Афғонистонро ба таври озмоишӣ харида бошад, акнун ӯҳдадор шудааст, ки боз 100 ҳазор тоннаи дигар ворид кунад. Узбекистон бо вуҷуди ин ки бузургтарин истеҳсолкунандаи пахта дар минтақа аст, на танҳо онро пурра коркард мекунад, балки аз кишварҳои ҳамсоя низ (аз ҷумла Тоҷикистон) ворид месозад.

Ҳамзамон созишномаҳо дар мавриди содироти меваи хушку сангҳои қиматбаҳои Афғонистон ва воридоти доруву масолеҳи сохтмонӣ баста шуданд. Узбекситон бинобар доштани боғҳои зиёди мевагӣ ва содироти густардаи хушкмева, тақрибан ба хушкмеваи Афғонистон ниёз надорад. Зоҳиран ин кишвар мехоҳад бо коркарди хушкмеваҳои Афғонистон онро бозсодирот (рэекспорт) намояд.  

Ҳар ду тараф дар бахшҳои коркарди конҳо, кишоварзӣ ва дорусозӣ ба тавофуқи сармоягузории муштарак расиданд. Интизор меравад, ки роҳандозии ин лоиҳаҳо барои даҳҳо ҳазор сокини Афғонистон ҷойи корӣ эҷод кунад.

«Тоҷикстандарт» ҳушдор дод: Нӯшокиҳои зери офтобро нахаред

0

Агентии «Тоҷикстандарт» аз шаҳрвандон даъват кардааст, ки дар рӯзҳои гарм аз харидории обҳои нӯшокӣ ва дигар нӯшокиҳое, ки муддати тӯлонӣ зери таъсири мустақими нурҳои офтоб нигоҳ дошта мешаванд, худдорӣ кунанд.

Ин ниҳод дар муроҷиати худ таъкид кардааст, ки бо фаро расидани фасли гармо талабот ба обҳои ташнагишикан ва нӯшокиҳои ширину газдор зиёд мешавад. Аз ин рӯ, истеъмолкунандагон бояд ҳангоми харидорӣ ба муҳлати истифода, тамғагузорӣ, ҳолати борҷома ва шароити нигоҳдории маҳсулот диққати ҷиддӣ диҳанд.

Ба гуфтаи «Тоҷикстандарт», нигоҳдории тӯлонии нӯшокиҳо дар ҳарорати баланд ва зери нурҳои мустақими офтоб метавонад ба сифати маҳсулот таъсири манфӣ расонда, ба саломатии истеъмолкунандагон хатар эҷод кунад.

Ин ҳушдор дар ҳолест, ки имсол дар Тоҷикистон ҳарорати ҳаво дар баъзе минтақаҳои кишвар бештар аз 45 дараҷа гармӣ расидааст. Дар чунин шароит, мутахассисон тавсия медиҳанд, ки нӯшокиҳо танҳо дар ҷойҳои салқин ва мутобиқ ба талаботи нигоҳдорӣ нигоҳ дошта ва харидорӣ шаванд.

«Тоҷикстандарт» ҳамзамон ба соҳибкорон ва фурӯшандагон тавсия додааст, ки обҳои нӯшокӣ ва дигар нӯшокиҳоро дар ҷойҳои салқин ва аз нурҳои мустақими офтоб муҳофизатшуда нигоҳ доранд. Ба гуфтаи ин ниҳод, истифодаи яхдон, соябон ва дигар воситаҳои муҳофизатӣ барои нигоҳ доштани сифати маҳсулот зарур аст.

Агентӣ инчунин аз шаҳрвандон хостааст, ки ҳангоми харидорӣ ба муҳлати истифода, тамғагузорӣ ва шароити нигоҳдории маҳсулот диққат диҳанд ва дар сурати мушоҳидаи қонуншиканӣ ё поймол шудани ҳуқуқҳои истеъмолӣ ба «Тоҷикстандарт» муроҷиат намоянд.

Раиси ноҳияи Ҷаббор Расулов: Молу мулки муҳоҷирони афғонистонӣ дар анборҳо нигоҳдорӣ мешавад

0

Раиси ноҳияи Ҷаббор Расулов Олимбек Юлдошзода мегӯяд, молу мулки муҳоҷирони афғонистоние, ки моҳи май аз ин ноҳия хориҷ шуданд ва натавонистанд бо худ баранд, ҳоло дар анборҳо нигоҳдорӣ мешавад.

Юлдошзода рӯзи 27-уми июл зимни нишасти хабарӣ гуфт, ки барои бақайдгирии ин молу мулк комиссия таъсис дода шуда, тамоми ашёи боқимонда санадгузорӣ шудааст. Ба гуфтаи ӯ, соҳибони ин молу мулк метавонанд дар сурати бозгашт омада, бо имзо онҳоро дастрас кунанд.

Ин изҳорот тақрибан се моҳ пас аз он садо медиҳад, ки даҳҳо муҳоҷири афғонистонӣ аз ноҳияи Ҷаббор Расулов хориҷ шуданд. Он вақт бархе аз онҳо дар шабакаҳои иҷтимоӣ иддао карда буданд, ки ҳангоми ихроҷ имкони гирифтани тамоми молу мулки худро надоштанд ва бисёре аз ашёи рӯзгор, либос ва дигар дороиҳояшон дар Тоҷикистон боқӣ мондааст.

Ҳамчунин, бархе аз муҳоҷирон иддао мекарданд, ки бо вуҷуди доштани ҳуҷҷатҳои паноҳандагӣ ва солҳои зиёд зиндагӣ дар Тоҷикистон, онҳоро ба самти марзи Афғонистон интиқол додаанд.

Раиси ноҳия сабаби хориҷ шудани афғонистониҳоро «иқомати ғайриқонунӣ, вайрон кардани қоидаҳои буду бош ва муҳоҷират, риоя накардани қонунгузории Тоҷикистон ва даст задан ба ҷиноятҳои махсусан вазнин» номид.

Ба гуфтаи ӯ, то моҳи майи соли равон дар ноҳияи Ҷаббор Расулов 42 оилаи афғонистонӣ иборат аз 168 нафар зиндагӣ мекарданд, аммо ҳоло дар ҳудуди ноҳия дигар ягон шаҳрванди Афғонистон иқомат надорад.

Пас аз ин ҳодиса Кумитаи давлатии амнияти миллӣ низ бо нашри изҳорот гуфта буд, ки сабаби ихроҷи шаҳрвандони Афғонистон дағалона вайрон кардани қонунгузории Тоҷикистон будааст. Аз сӯи дигар, бархе созмонҳои байналмилалӣ аз мақомоти Тоҷикистон хоста буданд, ки ҳангоми баррасии парвандаҳои паноҳҷӯён ба меъёрҳои байналмилалии ҳифзи ҳуқуқи паноҳандагон риоя шавад.

Ду марзбони тоҷикро пас аз чаҳор рӯзи ҷустуҷӯ аз дарёи Панҷ пайдо карданд

0

Ҷасади ду марзбони тоҷик, ки чанд рӯз пеш дар дарёи Панҷ нопадид шуда буданд, рӯзи 28-уми июл пайдо шудааст. Дар ин бора Радиои Озодӣ бо такя ба манобеи худ хабар додааст.

Ба навиштаи манбаъ, наҷотбахшони Кумитаи ҳолатҳои фавқулода ҷасади Ёраҳмад Қурбоналиев, афсари 23-сола ва Билол Каримов, марзбони қатории 19-соларо аз дарёи Панҷ берун овардаанд.

Гуфта мешавад, ин ду низомӣ рӯзи 24-уми июл ҳангоми адои хизмат дар наздикии як дидбонгоҳи марзӣ дар ноҳияи Фархори вилояти Хатлон ба рӯдхонаи Панҷ афтода буданд.

Як манбаи огоҳ дар Идораи ҳолатҳои фавқулодаи вилояти Хатлон ба ин расона гуфтааст, ки ҷасадҳо барои ташхис ба шаҳри Кӯлоб интиқол дода шудаанд. Ба иттилои ҳамдеҳагони Билол Каримов, ҷасади ҳарду марзбонро дар соҳили рӯди Панҷ, дар ҳудуди деҳаи Ҳисори ноҳияи Фархор пайдо кардаанд. Ба гуфтаи онҳо, об ҷасадҳоро тақрибан ду километр поёнтар аз маҳалли ҳодиса ба соҳил баровардааст.

Пештар, як манбаи мақомоти интизомии вилояти Хатлон  гуфта буд, ки ин ҳодиса ҳангоми иҷрои вазифаи хизматӣ рух додааст. Ба гуфтаи манбаъ, марзбонон кӯшиш доштаанд заршӯёни афғонистониро аз як ҷазираи хурди марбут ба Тоҷикистон берун кунанд. Мақомоти расмӣ то ҳол дар ин бора шарҳи муфассал надодаанд.

Ин ҳодиса бори аввал нест. Бо назардошти он ки қисми зиёди марзи Тоҷикистону Афғонистон аз рӯдхонаи Панҷ мегузарад, дар солҳои гузашта низ чандин марзбони тоҷик ҳангоми иҷрои вазифаи хизматӣ дар ин дарё ҷони худро аз даст додаанд. Ҷараёни тези об ва шароити душвори хизмат дар минтақаҳои наздимарзӣ аз омилҳое дониста мешаванд, ки хатари чунин ҳодисаҳоро зиёд мекунанд.

Парадокс: бо вуҷуди баргашти бештари муҳоҷирон интиқоли пул дар ҳоли афзоиш аст

0

Дар ҳоле, ки солҳои охир бозгашти муҳоҷирони кории тоҷик аз Русия бештар шудааст, интиқоли пул аз тарафи муҳоҷирон на танҳо кам нашуда, балки афзоиш ёфтааст. Дар ҳамин ҳол бештари бозгаштаҳо бо мушкили пайдо кардани ҷои кор дар кишвар мувоҷеҳ шудаанд. 

Бо чанд сабаб ҷараёни бозгашти муҳоҷирон аз Федератсияи Русия ба Тоҷикистон шиддат гирифтааст:

  1. Сахттар шудани қонунгузорӣ: Русия чораҳои депортатсия, ихроҷ ва ворид намудани шаҳрвандон ба «рӯйхатҳои сиёҳ»-и манъи воридотро барои вайрон кардани тартиботи муҳоҷиратӣ, андоз ва маъмурӣ фаъолтар кард.
  2. Ҷорӣ кардани реестрҳо ва биометрия: Назорати ҷиддӣ болои бақайдгирӣ, патентҳо ва супоридани имтиҳони забон раванди корёбии қонуниро мураккабтар намуд.
  3. Фоидаи камтари молиявӣ: Тағйирёбии қурби асъор ва гарон шудани нархи зиндагиву ҳуҷҷатгузорӣ дар РФ даромаднокии кори муҳоҷиронро коҳиш дод.
  4. Ҷалби иҷбории муҳоҷирон ба ҷанг дар Укроин ва ғайра. 

Дар ҳамин ҳол, интиқоли пули муҳоҷирон ба ҷои мутаносибан камтар шудан, бештар шудаст. Тибқи додаҳои оморӣ ҳаҷми интиқоли пули муҳоҷирон дар семоҳаи аввали соли ҷорӣ 5,1% афзоиш ёфтааст. Бонки Ҷаҳонӣ мегӯяд тақрибан 90%-и пулҳои муҳоҷирони тоҷик аз Русия интиқол меёбанд, бинобар намешавад интиқоли пул аз кишварҳои дигар, масалан Аврупоро чунин парадокс хонд. 

Тибқи додаҳои Бонки Ҷаҳонӣ 40-45 дарсади Маҷмӯъи маҳсулоти дохилии Тоҷикистонро пулҳои муҳоҷирон шакл медиҳад. Аммо коршиносони тоҷик назари дигар доранд. Барои мисол, Абдуманнон Шералиев, коршиноси масоили иқтисодӣ ин рақамро болотар аз 60% медонад. “Бонки Ҷаҳонӣ ва ниҳодҳои дигари расмӣ танҳо интиқолҳои расмиро ҳисоб мекунанд, аммо чанд роҳи интиқоли ғайрирасмӣ вуҷуд дорад, ки ҳаҷмаш бисёр бузург аст” – мегӯяд ӯ.  

Сабаби бештар шудани интиқоли пул бо вуҷуди бозгашти қисмате аз муҳоҷиронро коршиносон дар ин мебинанд, ки муҳоҷироне, ки дар Русия мондаанд, аз сабаби камбудии нерӯи корӣ дар соҳаҳои сохтмон ва логистика маоши баландтар мегиранд ва пулро бештар тавассути низомҳои расмии бонкӣ ба ватан мефиристанд.

Бо бозгашти муҳоҷирон мушкили бекорӣ дар бозори меҳнати Тоҷикистон афзоиш ёфтааст. Коршиносон мегӯянд иқтисоди Тоҷикистон бинобар чанд мушкил омода нест, ҳамаи шаҳрвандони баргаштаро бо кор таъмин кунад:

  1. Камбуди сохтории ҷойҳои корӣ: Аз сабаби афзоиши баланди демографӣ (ҳар сол даҳҳо ҳазор ҷавонон ба бозори меҳнат ворид мешаванд) дар кишвар нарасидани ҷойҳои кории ҳамеша эҳсос мешавад.
  2. Тафовути калон дар маош: Даромад дар бозори дохилӣ нисбат ба Русия хеле камтар аст, бинобар ин бисёре аз бозгаштагон ин давраро ҳамчун танаффуси муваққатӣ мебинанд.
  3. Сектори ғайрирасмӣ: Тақрибан сеяки муҳоҷирони баргашта ҳангоми ҷустуҷӯи кори доимӣ ба мушкилӣ дучор шуда, маҷбуранд ба кори ғайрирасмӣ (тиҷорати хурд, кишоварзии мавсимӣ, мусофиркашонӣ) рӯ оранд.

Дар авохир барои камтар кардани вобастагӣ аз як самти муҳоҷират, Ҳукумати Тоҷикистон бархе иқдомҳоро пеш гирифтааст, аз ҷумла:

  1. Диверсификатсияи самтҳои муҳоҷират: Созишномаҳо барои корҷӯии шаҳрвандон дар Британияи Кабир, Кореяи Ҷанубӣ, Туркия, кишварҳои Халиҷи Форс ва Аврупои Шарқӣ баста мешаванд;
  2. Ибтикор ва касбомӯзӣ: Барномаҳои таълими касбию техникӣ барои муҳоҷирони бозгашта роҳандозӣ мегарданд;
  3. Сатҳи саноаткунонии дохилӣ: Таваҷҷуҳи асосӣ ба лоиҳаҳои бузурги инфрасохторӣ ва энергетикӣ (пеш аз ҳама НБО Роғун) нигаронида шудааст, ки нерӯи кории маҳаллиро ба кор ҷалб мекунанд.

Аммо бинобар афзоиши демографӣ, рушди кунди иқтисоди кишвар ва сатҳи бисёр поёни маош тағйири камтаре дар мушкили корофаринӣ дар кишвар ворид кардааст.

Виза, маҳдудиятҳои нав ва ихроҷи оилаҳои муҳоҷирон- чанд пешниҳоди нави Миронов

0

Роҳбари ҳизби “Справедливая Россия” ва вакили Думаи давлатӣ Сергей Миронов пешниҳод карда, ки сиёсати муҳоҷирати Русия нисбат ба кишварҳои Осиёи Марказӣ боз ҳам сахттар карда шавад. Ба иддаои ӯ, чораҳои пас аз ҳамлаи террористӣ дар толори консертии “Крокус Сити Холл” қабулшуда барои танзими муҳоҷират кофӣ нестанд.

Аз ҷумла, Миронов пешниҳод намуда, ки масъалаи ҷорӣ кардани низоми раводид (виза) бо кишварҳои Осиёи Марказӣ баррасӣ шавад ё аз таҷрибаи Беларус дар ҷалби неруи кории хориҷӣ истифода гирад. Тибқи ин низом, корфармо бояд пеш аз ҷалби муҳоҷир исбот кунад, ки барои иҷрои кор аз миёни шаҳрвандони маҳаллӣ корманд пайдо нашудааст. Ҳамчунин, муҳоҷирон бояд танҳо барои иҷрои кори мушаххас ба Русия омада, ҳаққи овардани аъзои оилаашонро надошта бошанд.

Миронов инчунин аз қонуни ҳатмӣ шудани имтиҳони забони русӣ барои фарзандони муҳоҷирон ҳимоят кардааст. Ба гуфтаи ӯ, танҳо 45 дарсади шаҳрвандони хориҷие, ки ба Русия ворид мешаванд, бо мақсади кор меоянд, дар ҳоле ки 55 дарсади боқимонда бо сабабҳои дигар, аз ҷумла ҳамроҳи оилаҳои худ, вориди кишвар мешаванд.

Илова бар ин, вакил пешниҳод карда, ки ҷавобгарӣ барои шаҳрвандони хориҷие, ки ҷиноят содир мекунанд, боз ҳам сахттар карда шавад ва чунин афрод бояд мутобиқи қонун ба ҷавобгарии шадид кашида шуда, аъзои оилаҳои онҳо низ аз Русия ихроҷ гарданд.

Ҳамчунин Миронов пешниҳод намуд, ки рӯйхати соҳаҳои иқтисодие, ки фаъолияти шаҳрвандони хориҷӣ дар онҳо манъ аст, васеъ карда шавад. Ба гуфтаи ӯ, чунин маҳдудиятҳо аллакай дар беш аз нисфи минтақаҳои Русия амал мекунанд ва бояд дар сатҳи федералӣ низ ҷорӣ шаванд.

Ӯ инчунин аз зиёд будани шумораи муҳоҷирон дар толорҳои муҳорибаҳои омехта (ММА) изҳори нигаронӣ карда, гуфта, ки ин масъала барои ӯ боиси нигаронӣ мебошад ва суол додааст, ки муҳоҷирон ба чӣ омодагӣ мегиранд.

Гуфта мешавад, ҳизби “Справедливая Россия – За правду” бо раҳбарии Сергей Миронов муаллифи чандин тарҳи қонунҳои зидди муҳоҷирӣ буда, зуд-зуд масъалаи ҷорӣ кардани низоми раводид (виза) бо кишварҳои Осиёи Марказиро пешниҳод мекунад, аммо то ҳол дар қабули он муваффақ нашудааст.

Ҳоло дар Русия фазои муҳоҷирбадбинӣ ба авҷи худ расида, бо ин баҳона чандин қонунҳои наве дар Думаи давлатӣ пешниҳоду қабул гардидаву ҳамарӯза дар ин кишвар рейди зидди муҳоҷирон баргузор мегардад.

Ба гуфтаи таҳлилгарон, агар вазъи муҳоҷирон пас аз ҳодисаи ҳамла ба “Крокус”, ки гумонбаронашон муҳоҷирон мебошанд, каме бадтар шуда буд, сиёсатмадорон, бахусус вакилон фазои бадтареро бо суханрониҳои худ ба вуҷуд овардаанд.

Соли 2026 дар Русия интихоботи парлумонӣ баргузор мешавад ва ҳизбҳое, ки то ҳол намояндагии маҳдуд дар Дума доранд, мисли “Справедливая Россия — За правду” талош доранд аз ин фазои бавуҷудоварда дар Русия истифода намуда, шумори курсиҳои худ дар парлумонро бештар кунанд. Пешниҳод кардани ташаббусҳое, ки бо маҳдуд кардани ҳуқуқи муҳоҷирон вобастаанд, барои онҳо роҳест, то дастгирии он қисми интихобкунандагонеро ба даст оваранд, ки аз сиёсати шадидтар дар соҳаи муҳоҷират ҷонибдорӣ мекунанд.

Амрико ва Эрон ҳамлаҳоро муваққатан қатъ карданд, умед ба азсаргирии гуфтушунидҳо

0

Иёлоти Муттаҳида ва Эрон пас аз тақрибан 13 рӯзи даргириҳои пайдарпай ҳамлаҳои низомии худро муваққатан қатъ кардаанд. Ин таваққуф умедҳоро ба азсаргирии гуфтушунидҳои дипломатӣ барои коҳиши танишҳо дар минтақа бештар кардааст.

Ба иттилои расонаҳои амрикоӣ, раисҷумҳур Доналд Трамп тасмим гирифтааст амалиёти густурдаи низомиро муваққатан боз дорад. Тибқи гузоришҳо, яке аз омилҳои ин қарор нигаронӣ аз коҳиш ёфтани захираи мушакҳои дифои ҳавоӣ, аз ҷумла мушакҳои системаи «Patriot», будааст.

Сафири ИМА дар Созмони Милали Муттаҳид Майк Уолтз гуфт, президенти Амрико мехоҳад «ба гуфтушунидҳо каме фурсат диҳад» ва роҳи дипломатиро ҳанӯз боз нигоҳ дорад.

Аз ҷониби дигар, як манбаи эронӣ гуфтааст, ки Теҳрон низ то замоне ки Вашингтон ҳамлаҳоро аз сар нагирад, амалиёти ҷавобии худро қатъ мекунад. Ба гуфтаи ин манбаъ, мавқеи Эрон «ҳамла дар баробари ҳамла» аст ва агар ҳамлаҳо дубора оғоз шаванд, посухи Эрон низ аз сар гирифта хоҳад шуд.

Бо вуҷуди оромии нисбӣ, мақомоти амрикоӣ таъкид мекунанд, ки ин ба маънои поёни низоъ нест ва дар сурати натиҷа надодани дипломатия, ҳамаи интихобҳо ҳамоно рӯи миз мемонанд.

Коршиносон ин вазъро бештар як «танаффуси стратегӣ» арзёбӣ мекунанд, на анҷоми ҷанг. Бо вуҷуди ин, коҳиши муваққатии ҳамлаҳо умедҳоро барои пешрафти музокирот ва коҳиши танишҳо дар Ховари Миёна бештар кардааст.

Путин бо имзои як қонун будубоши муҳоҷиронро мушкилтар кард

0

Владимир Путин, раисҷумҳури Русия бо имзои қонуне будубоши муҳоҷирон ва шаҳрвандони хориҷиеро, ки дар Русия зиндагӣ ва фаъолият мекунанд, мушкилтар кард.

Тибқи қоидаҳои нав, фарзандони муҳоҷирон баъди расидан ба синни 18-солагӣ вазифадоранд ё қаламрави Русияро тарк кунанд, ё агар нияти мондан дошта бошанд, мустақилона патенти корӣ гиранд.

Илова бар ин, муҳоҷирон муваззафанд худ ва ҳамаи аъзои хонаводаеро, ки таҳти сарпарастии онҳо қарор доранд, дар сатҳе на камтар аз ҳадди ақали зиндагии минтақае, ки дар он кор мекунанд, таъмин намоянд.

Тибқи қонуни нав муҳоҷир бояд исбот кунад, ки даромадаш барои худ ва кулли хонаводааш ҳадди ақали зиндагии муқарраршуда дар ҳамон минтақаро таъмин мекунад. Ба гуфтаи муаллифони қонун, ин талабот масъулияти иҷтимоии муҳоҷиронро нисбат ба фарзандон ва ҳамсаронашон бештар мекунад.

Хориҷиён муваззафанд барои ҳар кӯдаки ноболиғе, ки ҳамроҳи худ ба Русия меоранд, 50 дарсади маблағи асосии пардохти собити андоз аз даромади шахсони воқеӣ (НДФЛ) пардохта шавад.

Ин қонун фарзандони муҳоҷиронро муваззаф мекунад баъди ба синни балоғат расидан дар муҳлати 30 рӯз ё Русияро тарк кунанд, ё патенти кории мустақили худро гирифта, пардохти пурраи онро анҷом диҳанд.

Маълумот дар бораи даромади муҳоҷирон аз ҷониби Хадамоти федералии андоз ҳар се моҳ ба Вазорати корҳои дохилӣ ирсол мешавад. Дар сурати мавҷуд набудани даромади тасдиқшуда, ба муҳоҷир метавонанд аз додан ё тамдиди патент худдорӣ кунанд.

Иҷозати иқомати муваққатӣ (РВП) ё иҷозаи иқомати доимӣ (ВНЖ) метавонад бекор карда шавад, агар муҳоҷир дар як сол камтар аз 10 моҳ кор карда бошад ё даромадаш (ё маблағи пардохти собити патент) барои таъмини худ ва ҳар як узви хонаводааш ба сатҳи муқарраршуда нарасад.