Хона блог

Суҳбати Эмомалӣ Раҳмон бо Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов

Аз ҷониби
AZDA TV-2
-
0

Субҳи имрӯз Эмомалӣ Раҳмон бо собиқ Президенти Туркманистон Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов телефонӣ суҳбат кард.

Бино ба иттилои Хадамоти матбуоти Президенти Тоҷикистон, имрӯз, 15-уми майи соли 2023 Эмомалӣ Раҳмон бо Қурбонқулӣ Бердимуҳаммадов телефонӣ суҳбат кардааст.

Ба қавли манбаъ, “дар рафти суҳбат тамоми маҷмуи масъалаҳои ҳамкории дуҷониба, натиҷаҳои сафари давлатии Президенти Туркманистон ба Тоҷикистон, вазъи имрӯзаи минтақавӣ ва ҷаҳонӣ мавриди баррасӣ қарор дода шуд.”

Ба гуфтаи як манбаъ, аз Ҳукумати Тоҷикистон, таъкиди Хадамоти матбуоти Эмомалӣ Раҳмон дар бораи “вазъи имрӯзаи минтақавӣ ва ҷаҳонӣ” пеш аз ҳама баррасии аҳвол ва авзои кишварҳои пасошӯравӣ аст, ки дар доираи чанд созмон равобит ва ҳамкориҳои худро ҳифз кардаанд, мебошад.

Вай илова кард, вақте сарони кишварҳои Осиёси Марказӣ бо ҳам телефонӣ суҳбат мекунанд ва дар хабарҳои расмӣ ҳам барои мисол таъкид мешавад, ки “ба дигар мавзуъҳои мавриди таваҷҷуҳ андешаронӣ сурат гирифт”, ин маънои онро дорад, ки чун аксар раҳбарони ин кишварҳо бар иловаи доштани равобити хуби сиёсӣ ва ҳамкорӣ, дӯстони хуб ва рафиқони бо эътимоде низ барои якдигар дониста мешаванд, пеш аз ҳама муҳимтарин мавзӯъҳои рӯз ва ё вокунишҳои мардумӣ дар бораи ин ё он ҳодиса мавриди таваҷҷуҳ ва ба гунаи мисол, хабарҳои ахир дар бораи бедарак ва ё бемор шудани раисҷумҳури Беларус Александр Лукашенко мавриди баррасии онҳо қарор мегирад.

Гуфта мешавад, Хадамоти матбуоти Президенти Тоҷикистон дар поёни ин хабар афзуда, ки “ҷонибҳо зимни суҳбати телефонӣ масъалаҳои омодагӣ ба чорабиниҳои сатҳи олии минтақавӣ, аз ҷумла саммитҳои Вохӯрии машваратии сарони давлатҳои Осиёи Марказӣ ва Бунёди байналмилалии наҷоти Аралро, ки моҳи сентябри соли ҷорӣ дар шаҳри Душанбе баргузор мегарданд, муҳокима карданд.”

Авфи рӯзноманигорони зиндонӣ: киҳо озод мешаванд?

Аз ҷониби
AZDA.TV
-
0

Қонунуо “Дар бораи авф” барои бархе аз рӯзноманигорон умеди озодии наздикро ба вуҷуд овардааст, аммо сарнавишти гурӯҳи дигар ҳамоно норӯшан боқӣ мондааст.

Дар пайи қабули қонуни нави авф дар Тоҷикистон, интизор меравад, ки муҳлати ҷазои бархе аз рӯзноманигорону блогерони зиндонии тоҷик  кам карда мешавад. Чанде аз пайвандони рӯзномагинорони зиндони тасдиқ кардаанд, ки наздиконашон аллакай санадҳои марбут ба авфро имзо кардаанд ва эҳтимол меравад, баъзе аз онҳо дар ҳафтаҳо ва моҳҳои наздик озод шаванд.

Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон “Дар бораи авф” рӯзи 16-уми июни соли 2026 аз ҷониби Маҷлиси намояндагон қабул ва ҳамон рӯз Эмомалӣ Раҳмон онро имзо кард. Тибқи қонун, давоми ду моҳ 18 ҳазору 38 маҳкумшуда ё аз адои ҷазо озод мешаванд ва ё муҳлати ҷазояшон кам карда мешавад.

Кадом рӯзноманигорон шомили авф шудаанд?

Хабаргузории “Азия-Плюс” бо такя ба суҳбат бо пайвандони бархе аз рӯзноманигорони зиндонӣ навиштааст, ки аз ҳукми аксари онҳо се сол кам карда шудааст.

Ба асоси гузориши ин расона, наздикони рӯзноманигори мустақил Завқибек Саидаминӣ гуфтаанд, ки ӯ санади авфро имзо кардааст ва эҳтимол меравад рӯзи 18-уми июли соли ҷорӣ озод шавад. Саидаминӣ моҳи июли соли 2022 боздошт ва баъдан ба ҳафт соли зиндон маҳкум шуда буд.

Пайвандони Абдуллоҳ Ғурбатӣ низ гуфтаанд, ки аз ҳукми ӯ се сол кам карда шудааст. Ғурбатӣ моҳи июни соли 2022 боздошт шуда, ба 7,5 соли зиндон маҳкум гардида буд. Ба гуфтаи наздиконаш, ӯ метавонад 16-уми декабри соли 2026 озод шавад.

Рухшона Ҳакимова, рӯзноманигори ҷавон, моҳи феврали соли 2025 бо иттиҳоми хиёнат ба давлат ба ҳашт соли зиндон маҳкум шуд. Ба гуфтаи наздиконаш, аз ҳукми ӯ низ се сол кам карда шудааст.

Наздикони блогер Далер Эмомалӣ ҳам тасдиқ кардаанд, ки аз ҳукми ӯ се сол кам шудааст. Ӯ моҳи июни соли 2022 боздошт ва баъдан ба даҳ солу чор моҳи зиндон маҳкум гардид. Бо назардошти солҳои сипаришуда ва муҳлати авф, эҳтимол меравад, ки ӯ баъди тақрибан се солу чаҳор моҳи дигар озод шавад.

Дар бораи Абдусаттор Пирмуҳаммадзода маълумоти расмӣ вуҷуд надорад, аммо наздиконаш эҳтимол медиҳанд, ки ӯ низ метавонад дар моҳҳои наздик озод шавад. Ӯ моҳи июли соли 2022 боздошт ва ба ҳафт соли зиндон маҳкум шуда буд.

Ба гуфтаи наздикони Хуршед Фозилов низ аз ҳукми ӯ се сол кам карда мешавад. Ӯ моҳи марти соли 2023 боздошт ва ба ҳафт соли зиндон маҳкум гардид. Дар сурати татбиқи авф, эҳтимол меравад соли оянда озод шавад.

Дар бораи Аҳмади Иброҳим, сармуҳаррири ҳафтаномаи “Пайк”, ки моҳи августи соли 2024 боздошт ва моҳи январи соли 2025 ба даҳ соли зиндон маҳкум шуд, то ҳол маълумоти дақиқ дастрас нест.

Сарнавишти бархеи дигар номаълум боқӣ мемонад

Қонуни авф дар ҳоле иҷро мешавад, ки то ҳол мушахас нест, ки оё Ҳикматулло Сайфуллозода, Улфатхоним Мамадшоева, нависанда Абдуқодир Рустам, рӯзноманигор Муҳаммади Султон ва ҷамъе аз рӯзноманигорону блогерони боздоштшудаи бадахшонӣ шомили авф шудаанд ё на.

Ҳикматулло Сайфуллозода, сардабири ҳафтаномаи Ҳизби наҳзати исломии Тоҷикистон “Наҷот”, моҳи сентябри соли 2015 боздошт ва баъдан ба 16 соли зиндон маҳкум шуд. Ӯ, ки беш аз 70 сол дорад, дар сурати пурра адо шудани муҳлати ҷазо бояд соли 2031 озод шавад. То кунун маълум нест, ки оё ӯ шомили қонуни нави авф гардидааст ё на.

Улфатхоним Мамадшоева, рӯзноманигор ва фаъоли ҷомеаи шаҳрвандӣ аз ВМКБ, моҳи майи соли 2022 боздошт ва ба 21 соли зиндон маҳкум гардид. Дар сурати тағйир наёфтани ҳукм, ӯ бояд соли 2043 аз зиндон озод шавад. Дар бораи шомил шудани ӯ ба авф низ маълумоти расмӣ дастрас нест.

Хушрӯз Ҷумъаев, блогер ва рӯзноманигор аз Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон, соли 2022 пас аз рӯйдодҳои Бадахшон боздошт ва баъдан ба ҳашт соли зиндон маҳкум шуд. То ҳол маълум нест, ки оё ӯ шомили қонуни авф шудааст ё на ва дар сурати татбиқи он, кай метавонад ба озодӣ барояд.

Ҳамчунин дар бораи нависанда Абдуқодир Рустам, рӯзноманигор Муҳаммади Султон ва дигар блогерону рӯзноманигорони боздоштшудаи Бадахшон маълумоти расмӣ дар бораи шомили шуданашон ба авф дастрас нест.

Қонуни авф, бахшиш аст ё фурсати пулситонӣ аз зиндониён?

Дар ҳамин ҳол, чанд манбаъ дар суҳбат бо Azda tv иддао кардаанд, ки баъзе кормандони зиндон бо онҳо тамос гирифта, аз онҳо хостаанд, ки барои шомил шудани пайвандони зиндониашон ба рӯйхати авф маблағ пардохт кунанд. Ба гуфтаи онҳо, дар акси ҳол, маҳбусон шомили авф нахоҳанд шуд.

Ба гуфтаи бархе аз нозирон ва пайвандони маҳбусон, дар гузашта низ ҳангоми татбиқи қонунҳои авф дар Тоҷикистон мақомот аз ин раванд сӯиистифода карда, барои шомил кардани баъзе зиндониён ба рӯйхати афв аз пайвандони онҳо маблағ талаб мекарданд.

Онҳо ҳамчунин мегӯянд, ки дар чунин авфҳо бештар маҳкумшудагоне, ки бо ҷурмҳои сангин, аз ҷумла куштор, дуздӣ ва ришвахорӣ зиндонӣ шудаанд, шомили авф мегарданд, аммо зиндониёни сиёсиро шомил авф намекунанд.

Ба гуфтаи нозирон, Эмомалӣ Раҳмон дар баробари рақибони сиёсии худ, ки барои солҳои тӯлонӣ равонаи зиндонашон қардааст, мавқеи сахтгирона дошта, онҳоро намебахшад. Барои мисол, дар авфҳои солҳои гузашта чеҳраҳое чун Ғафор Мирзоев, фармондеҳи собиқи Горди президентӣ, Зайд Саидов, раиси Ҳизби “Тоҷикистони нав”, Шокирҷон Ҳакимов ва Маҳмурод Одинаев, ду муовини зиндонии Ҳизби сотсиал-демократии Тоҷикистон, инчунин раҳбарони зиндонии Ҳизби наҳзати исломии Тоҷикистон, “Гурӯҳи 24” ва Ҷавонон барои эҳёи Тоҷикистон, афроди мазҳабӣ ва чеҳраҳои динӣ шомили авф нашудаанд.

RSF ва CPJ чӣ мегӯянд?

Созмони “Хабарнигорони бидуни марз” (RSF) борҳо аз мақомоти Тоҷикистон хостааст, ки рӯзноманигорони боздоштшуда ва зиндониро озод кунанд.

Бар асоси гуҳоришҳои RSF, дар Тоҷикистон ҳадди ақал 9 рӯзноманигор пушти миллаҳои зиндон қарор доранд. Дар изҳорот ва гузоришҳои ин созмон номҳои Далер Эмомалӣ, Абдуллоҳ Ғурбатӣ, Завқибек Саидаминӣ, Абдусаттор Пирмуҳаммадзода, Хуршед Фозилов, Улфатхоним Мамадшоева, Хушрӯз Ҷумъаев, Муҳаммади Султон, Рухшона Ҳакимова ва Аҳмади Иброҳим зикр шудаанд.

Кумитаи дифоъ аз рӯзноманигорон (CPJ) низ дар солҳои охир пайваста аз Ҳукумати Тоҷикистон озодии рӯзноманигорони тоҷикро талаб кардааст. Дар изҳорот ва гузоришҳои ин созмон номҳои Далер Эмомалӣ, Абдуллоҳ Ғурбатӣ, Завқибек Саидаминӣ, Абдусаттор Пирмуҳаммадзода, Хуршед Фозилов, Аҳмади Иброҳим, Улфатхоним Мамадшоева ва Хушрӯз Ҷумъаев зикр шудаанд. CPJ қаблан ҳам озодии Далер Шарифов, рӯзноманигори қаблан зиндонишударо аз мақомоти кишвар дархост карда буд.

Ин ду созмони байналмилалӣ борҳо аз шаффоф набудани мурофиаҳо, истифодаи иттиҳомҳои марбут ба экстремизм ва маҳдуд шудани озодии матбуот дар Тоҷикистон изҳори нигаронӣ намуда, аз мақомоти кишвар хостаанд, ки ҳамаи рӯзноманигорони зиндониро фавран ва бидуни қайду шарт озод кунанд.

Дар ҳоле ки барои бархе аз рӯзноманигорон қонуни нави авф умеди озодии наздикро ба вуҷуд овардааст, аммо сарнавишти гурӯҳи дигар ҳамоно норӯшан боқӣ мондааст. Мақомот то ҳол рӯйхати пурраи афвшудагон ва ҷадвали озодшавии онҳоро нашр накардаанд.

Ҷангҷӯи тоҷик дар Украина: “Ин хатои маро такрор накунед”

Аз ҷониби
AZDA.TV
-
0

Як шаҳрванди Тоҷикистон, ки дар ҷанги Русия бар зидди Украина иштирок дошт, худро ба сарбозони Украина таслим кардааст. Ӯ дар як навор хитоб ба тоҷикистониён мегӯяд: “Ҳамватанони ман, таҳти ҳеҷ шароите қарордодро имзо накунед. Беҳтар аст ба Ватан баргардед ё ба Аврупо равед. Ин ҷанг билети яктарафа аст.”

Лоиҳаи “Хочу жить” (Мехоҳам зиндагӣ кунам) бо ин шаҳрванди Тоҷикистон мусоҳибае анҷом дода ва онро расонаҳои украинӣ нашр кардаанд. Ин шаҳрванди Тоҷикистон, ки аз ӯ ном бурда намешавад, дар мусоҳибааш саргузашташро аз чӣ гуна ба ҷанг омадан ва то худро ба дасти сарбозони украинӣ таслим кардан нақл кардааст.

Ба гуфтаи ин сарбози тоҷик, вазъ барои муҳоҷирони тоҷик дар Русия пас аз ҳодисаи “Крокус Сити Ҳолл” ба таври ҷиддӣ тағйир ёфтааст. Мақомот ва ниҳодҳои қудратӣ муносибатро нисбат ба шаҳрвандони Тоҷикистон сахттар намуда, фазои тарсу фишорро бештар карданд.

Ӯ мегӯяд, то замони боздошт дар Русия кор мекардааст, аммо субҳи 10-уми декабри соли 2025 ҳангоми рафтан ба кор ӯро дар як “рейд” кормандони пулис ва Хадмаоти махсуси амнияти Русия (ФСБ)-и Русия боздошт карда, ба як мошин, ки чанде аз муҳоҷирони Осиёи Марказӣ низ дар дохилаш боздошт шуда буданд, савор карда, ба маркази муҳоҷирати “Сахарово” бурдаанд.

Ин сарбози тоҷик сабаби боздошташро надоштани ҳуҷҷатҳои зарурӣ барои иқомат дар қаламрави Русия мегӯяд. Ӯ қайд мекунад, ки қаблан “патент” ва иҷозатнома доштааст, вале ин дафъа сари вақт омода карда натавониста буд. Аммо дар боздоштгоҳ, ҷое, ки муҳоҷиронро барои ихроҷ ҷамъ карда буданд, ба ӯ интихоби душвор пешниҳод шудааст: ихроҷи тӯлонӣ ва маҳрумият аз вуруд ба Русия то 10 сол ё имзои қарордод барои иштирок дар ҷанг алайҳи Украина ва ба даст овардани шаҳрвандии Русия.

Ӯ мегӯяд, орзуи гирифтани шаҳрвандии Русия ва раҳоӣ аз зиндагии душвори муҳоҷират сабаби асосии қабул кардани ин пешниҳод гардидааст.

Аммо замоне ки ӯро ба майдони ҷанг бурданд, воқеият, ба гуфтаи ӯ, аз ваъдаҳои пешакӣ комилан фарқ мекард. Гарчанде ба ӯ гуфта буданд, ки аз рӯи ихтисоси худ — ҳамчун оҳангар — фаъолият хоҳад кард, вале дар амал бидуни омодагии кофӣ ба ҳайати гурӯҳҳои ҳамлавар ба сафи муқаддами ҷанг фиристода шудааст.

Ӯ ҳамчунин нақл мекунад, ки мушкилот танҳо ба ин маҳдуд намешуд, балки фармондеҳи даста бо баҳонаи хариди таҷҳизоти муҳофизатӣ қисми зиёди маблағи маошаш — тақрибан 320 ҳазор рублро гирифтааст, аммо дар иваз танҳо чанд ашёи оддиро ба ӯ додааст.

Бар асоси гуфтаҳояш, дар рӯзи аввали иштирок дар амалиёти ҷангӣ ӯ аз пояш захмӣ мешавад. Ӯ ҳамчунин иддао мекунад, ки фармондеҳони рус сарбозони хориҷиеро, ки умуман таҷрибаи ҷангӣ надоранд, дар хатти пеши ҷанг бидуни ғизо ва об барои рӯзҳои зиёд танҳо мегузоранд. Дар чунин шароит, ба гуфтаи ӯ, маҷбур шудааст аз оби борон ва боқимондаҳои ғизои куҳна истифода кунад.

Дар ниҳоят, ӯ ҳамроҳ бо як сарбози дигар тасмим гирифтааст аз ҷанг фирор кунад. Бар асоси гуфтаҳояш, онҳо тавассути лоиҳаи “Хочу жить” бо ҷониби Украина тамос гирифта, раванди таслимшавиро ҳамоҳанг кардаанд. Ба нақли ӯ, паҳподҳо ва воситаҳои иртиботӣ онҳоро то мавқеъҳои нерӯҳои украинӣ роҳнамоӣ кардаанд.

Ин сарбози тоҷик ҳамчунин нақл мекунад, ки нерӯҳои украинӣ нисбати онҳо муносибати хуб доштаанд. Ба гуфтааш, баъд аз таслимшавӣ сарбозони украиниӣ бо онҳо муносибати инсонӣ карда, барояшон ғизо ва либоси тоза додаанд ва шароити оддии зиндагиро фароҳам сохтаанд.

Дар анҷоми қиссаи худ ин муҳоҷири тоҷик иштирок дар ҷангро “хатои бузургтарини ҳаёти худ” номида, ба ҳамватанон ва сокинони кишварҳои Осиёи Марказӣ муроҷиат карда мегӯяд: “Ҳеҷ гоҳ чунин қарордодро имзо накунед. Ин билети яктарафа аст. Беҳтар аст ба Ватан баргардед ё барои кор ҷойи дигар пайдо кунед, аммо ба ҷанг наравед”.

Ин ҳам дар ҳолест, ки лоиҳаи “Хочу жить”-и Украина чанд маротиба рӯйхати сарбозони кишварҳои Осиёи Марказиро, ки дар ин ҷанг ширкат доранд, нашр кард. Дар байни онҳо номи ҳазорҳо шаҳрнвади Тоҷикистон, аз 18-сола то 70-сола низ дида мешавад.

Аммо ба нақл аз сарбозони ширкат карда дар ин даргирӣ, мақомоти Русия муҳоҷироне, ки дар асноди будубошашон мушкил доранд ва ё зиндониёне, ки барои солҳои тӯлонӣ маҳкум шудаанд, бо пешниҳоди додани шаҳрвнадӣ онҳоро ба имзои қарордод маҷбур месозанд.

Модари блогер Абдурраҳмон-09 аз зиндон озод шуд

Аз ҷониби
Azda TV 3
-
0

Шоҳида Маҳмадҷонова, пизишки собиқ ва модари блогери тоҷик Шерзод Маҳмадҷонов, маъруф ба Абдурраҳмон-09, аз зиндони занонаи шаҳри Норак озод шудааст. Ба гуфтаи писараш, ӯ пас аз чор солу панҷ моҳи боздошт ва ҳабс бар асоси қонуни нави афв раҳо шудааст.

Шоҳида Маҳмадҷонова соли 2022 бо иттиҳоми ҷонибдорӣ аз созмонҳои мамнуъ ва ҳамчунин бар асоси моддаи 307 иловаи 3 қисми 2 Кодекси ҷиноятии Тоҷикистон “ташкили фаъолияти ташкилоти экстремистӣ” ба шаш соли зиндон маҳкум шуда буд. Ӯ ба ҷонибдорӣ аз ҳаракати сиёсии “Гурӯҳи 24” мутҳам буд. Он замон наздиконаш ва ҳаракати сиёсии “Гурӯҳи 24” ин иттиҳомро рад карда, боздошти ӯро сиёсӣ гуфта буфта буданд.

Писараш Шерзод Маҳмадҷонов, ки дар Аврупо зиндагӣ мекунад, ба Раидои Озодӣ гуфтаааст, модараш ҳангоми адои ҷазо аз дарди сутунмуҳра ранҷ мекашид ва шароити муносиби табобат надошт. Ӯ аз озод шудани модараш истиқбол карда, гуфтааст, ки акнун барои табобати ӯ талош хоҳад кард.

Ёдоар мешавем, ки Шоҳида Маҳмадҷонова, 18 сол ҳамчун табиб дар шаҳри Ваҳдат фаъолият дошт, рӯзи 3-юми январи соли 2020 зери фишори мақомот аризаи “бо хоҳиши худ” аз кор рафтанашро имзо кард. Баъдан, рӯзи 3-юми феврали соли 2022 бо даъвати мақомоти корҳои дохилӣ ба шуъбаи ВКД дар шаҳри Ваҳдат ҳозир шуда ва аз ҳамон ҷо боздошт гардида буд.

Олмон боз як паноҳчӯи дигари тоҷикро ихроч кард

Аз ҷониби
Azda TV 3
-
0

Паноҳҷӯи 54-солаи тоҷик Асадулло Бобоев, ки аз эҳтимоли шиканҷа ва зиндонӣ шудан дар Тоҷикистон нигарон буд, аз ҷониби мақомоти Олмон ҳамроҳи писараш ба Душанбе ихроҷ шудааст. Ба гуфтаи наздиконаш, пас аз расидан ба Тоҷикистон ӯро боздошт кардаанд.

Ҳамсари ӯ, Мастона Файзуллоева, рӯзи 23-уми июн ба Радиои Озодӣ гуфта, ки мақомоти тоҷик шавҳарашро ба боздоштгоҳ бурда, писари 19-солааш Муҳаммадро ба дасти модарбузургаш супурдаанд. Ӯ мегӯяд, ҳоло аз сарнавишти шавҳару писараш сахт нигарон аст.

Ба гуфтаи Файзуллоева, Асадулло Бобоев рӯзи 20-уми июн аз тариқи телефон хабар додааст, ки ӯро ба тарафи шаҳри Мюнхен мебаранд, то бо ҳавопаймо ба Тоҷикистон фиристанд. Ба нақли ҳамсараш, Бобоев дар суҳбати кӯтоҳ танҳо гуфтааст, ки дастонаш баста буданд ва дигар имкони ҳарф задан надошт.

Асадулло Бобоев пештар гуфта буд, ки узви Ҷунбиши ислоҳот ва рушди Тоҷикистон — як созмони мухолифи ҳукумат аст. Ӯ иддао дошт, ки дар Тоҷикистон нисбат ба ӯ бо гумони тундгароӣ парванда боз шудааст ва дар сурати бозгашт эҳтимоли азияту шиканҷа вуҷуд дорад.

Шарофиддин Гадоев, раиси Ҷунбиши ислоҳот ва рушд, низ ихроҷи Бобоевро тасдиқ кардааст. Ба гуфтаи ӯ, барои ҳимоят аз Бобоев ба додгоҳи Олмон даҳҳо саҳифа санаду далел пешниҳод шуда буд, ки хатари шиканҷа ва муҷозоти эҳтимолии ӯро дар Тоҷикистон нишон медоданд. Аммо, ба гуфтаи Гадоев, мақомоти Олмон ба ин далелҳо таваҷҷуҳ накарданд.

Асадулло Бобоев ва писараш рӯзи 8-уми июн дар ноҳияи Клевеи Олмон боздошт шуда буданд. Худи ӯ пеш аз ихроҷ гуфта буд, ки мақомоти Олмон боздошташро ба мушкил дар санади иқомат ва ба поён расидани муҳлати зист рабт медиҳанд, аммо фиристодани ӯ ба Тоҷикистонро нодуруст медонад.

То ҳол мақомоти Олмон ва Тоҷикистон дар бораи ин қазия шарҳи расмӣ надодаанд.

Ёдовар мешавем, ки ихроҷи паноҳҷӯёну муҳоҷирон аз Олмон дар моҳҳои охир суръат гирифтааст. Пеш аз ин низ чанд шаҳрванди тоҷик аз ин кишвар ба Тоҷикистон ихроҷ шуда буданд. Бархе аз онҳо баъди бозгашт дар Тоҷикистон боздошт ва ба муҳлатҳои тӯлонии зиндон маҳкум шуданд. Аз ҷумла, Дилмурод Эргашов ва Абдуллоҳи Шамсиддин аз шахсоне ҳастанд, ки пас аз ихроҷ аз Олмон дар Тоҷикистон барои солҳои тӯлонӣ ба зиндон маҳкум шуданд.

Душанбе киро интихоб мекунад: Пекину Маскав ё Анқарву Теҳрон?

Аз ҷониби
AZDA.TV
-
0

Воқеъияти ҷаҳон, бахусус минтақа ин аст, ки кишварҳои кӯчаке мисли Тоҷикистон наметавонанд сиёсати мустақил дошта бошанд ва таҳти таъсири қудратҳои ҷаҳонӣ ва минтақавӣ қарор нагиранд.

_________________________________

Ҳаводис ва воқеъиятҳои ахири минтақа ва ҷаҳон аз тағйироти бунёдӣ дар ояндаи наздик дарак медиҳанд ва Тоҷикистон ҳам аз гирдоби тағйиротҳо дар минтақа берун нахоҳад монд, балки метавонад дар маркази он қарор гирад. Шаклгирии иттиҳодҳои сиёсиву низомии нав, тағйири ҷойгоҳи қудратҳои ҷаҳонӣ дар минтақа ва тақвияти қудратҳои минтақавӣ наметавонанд дар ояндаи минтақа бетаъсир бошанд. Дар ҳоле, ки кишварҳои дигари минтақа камобеш мавқеъи ояндаи худро муайян кардаанд, Тоҷикистон ҳанӯз мушаххас накарда, ки дар тақсимоти тақрибан ногузири нави ҷаҳон куҷои он хоҳад буд.

Русия, ки дусад соли ахир минтақаро таҳти контрол дошт, босуръат мавқеъашро аз даст медиҳад. Танҳо ду ҳодисаи ахир, ки дар чанд рӯзи гузашта иттифоқ афтод – чархиши якбораи Арманистон ба самти Ғарб ва вуқуъи таркишҳо дар қалби Маскав барои хулосабарорӣ кофист: нуфузи Русия коҳиш ёфтааст ва баъди Қафқоз ҷойи пояш дар Осиёи Марказӣ ҳам тангтар хоҳад шуд. Агар қаблан дар минтақа рақибе надошт, минбаъд танҳо яке аз чаҳор ё панҷ қудратҳое хоҳад буд, ки барои нуфуз дар минтақа талош мекунанд.

Воқеъияти ҷаҳон, бахусус минтақа ин аст, ки кишварҳои кӯчаке мисли Тоҷикистон наметавонанд сиёсати мустақил дошта бошанд ва таҳти таъсир, нуфуз ё ҳимояи қудратҳои ҷаҳонӣ ва минтақавӣ қарор нагиранд. Амалкарди кишварҳои дигари минтақа гувоҳи ин аст, ки онҳо ин воқеъиятро дар назар гирифтаанд ва барои ояндаи нав омода мешаванд. Тоҷикистон ҳам ногузир ва ҳарчи сареътар бояд мавқеъашро муайян созад, то Худо накарда дар маркази гирдоби тағйирот қарор гирад.

Русия

Ҳузури бузургтарин пойгоҳи Русия, ҳузури беш аз ду миллион муҳоҷири тоҷик дар Русия ва вобастагии иқтисоди кишвар аз пули ин муҳоҷирон, таъсири Русия дар мақомот, бахусус мақомоти қудратии Тоҷикистон омилҳое ҳастанд, ки Тоҷикистонро таҳти таъсир ва нуфузи Русия нигоҳ медорад. Аммо ин омилҳо бо суръат заъиф мешаванд ва доранд аз омили амният ба омили хатар табдил мегарданд.

Агар қаблан ҳузури пойгоҳи Русия дар Тоҷикистон кафолати амният талаққӣ мешуд, ҳаводиси ахир нишон дод, ки ҳузури пойгоҳи хориҷӣ, ҳатто агар он хориҷӣ абарқудрат аст, бештар дигар кафили амният набуда, ҳатто имкони ноамнӣ дорад:

  1. 1. Пойгоҳи 102-и Русия дар Арманистон, вобастагии комили артиши ин кишвар ба силоҳу мактаби низомии русӣ натавонист аз шикасти шармандавори он аз Озарбойҷон ва барои ҳамеша аз даст додани Қарабоғи Кӯҳи ҷилавгирӣ кунад. Баръакс такя ва умеди Арманистон ба ин пойгоҳ сабаби асосии ин шикаст шуд.
    2.⁠ ⁠Пойгоҳҳои абарқудраттарин кишвари ҷаҳон дар кишварҳои арабии Халиҷи Форс на танҳо натавонист аз ин кишварҳо ҳимоя кунад, балки боиси харобиҳо дар онҳо гашт ва мавқеъи онҳо дар минтақаро бамаротиб заъифтар сохт. Ҳоло ин кишварҳо маҷбуранд ба ҷои Амрикову Исроил ба Эрон ғаромат пардозанд ва ба қудрати минтақавӣ будани Эрон эътироф кунанд.
    3.⁠ ⁠Кишварҳои минтақа, ба хусус Узбекистону Афғонистон ҳузури пойгоҳи русӣ дар Тоҷикистонро хатар ба амнияти ояндаи худ медонанд ва ҳамин назари онҳо кофист, ки бархӯрду муносибаташон бо Тоҷикистон ҳадди ақал бо эҳтиёт бошад. Яъне, ҳузури ин пойгоҳ ҳамеша хоре дар пойи муносибатҳои ин ду кишвар бо Тоҷикистон хоҳад буд.
    • Заъфи иқтисоди Русия дар натиҷаи ҷанг бо Укроин, ҷалби муҳоҷирони ҳиндӣ аз сӯи мақомоти ин кишвар ба ҷои муҳоҷирон аз ОМ, афзоиши бегонаситезӣ дар ҷомеъаи русӣ ва ғайра, омилҳое ҳастанд, ки мавқеъи муҳоҷирони тоҷик дар Русияро танг мекунанд. Дар ояндаи наздик дигар пули муҳоҷири тоҷик дар Русия шаклдиҳандаи аслии Маҷмуъи Маҳсулоти Дохилӣ (ММД)-и кишвар нахоҳад буд ва Русия ҳам нахоҳад тавонист аз муҳоҷирон барои фишор болои ҳукумати Тоҷикистон истифода кунад.
    • Идомаи боқӣ мондани Тоҷикистон таҳти таъсири Русия ё бо забони дипломатӣ “шарики стратегии” ин кишвар дар минтақа будан интихоби яке аз се ё чаҳор гузина аст, аммо метавонад хатарҳое дар пай дошта бошад. Ва яке аз он хатарҳо ин аст, ки баъид хоҳад буд ҳамсоякишварҳо бихоҳанд бо Русия бошанд ва ҳузури пойгоҳи он дар минтақаро таҳаммул кунанд.
    • Туркистон
    • Туркияи қудратгиранда аз табдилшаванда аз қудрати минтақавӣ ба фароминтақавӣ бо амбитсияҳои Туркистони бузург ва Хилофати нави усмонӣ ҷойи пояш дар Осиёи Марказиро торафт васеътар месозад. Бо фарқ аз иттиҳодҳои қавмии дигар дар ҷаҳон, иттиҳоди туркӣ муваффақ аз об даромад ва бо қатъият пеш меравад. Бештари ин гуна “иттиҳодҳо” рӯи қоғаз боқӣ мемоманд ва баъди чанд нишасту ҷамъомадҳо фаромӯш мешаванд, аммо иттиҳоди туркӣ ба як пружаи амалкунанда табдил шуда, собит пеш меравад. Онҳо ҳамкориҳои низомӣ, иқтисодӣ, фарҳангиро амалан ба роҳ мондаанд ва ҳатто дар самти маориф ба ҳам наздик мешаванд. Агар аз як тараф амалкарди муваффақи мақомоти туркӣ дар ин самт кумак карда бошад, аз тарафи дигар хатарҳои афзоянда дар минтақаву ҷаҳон ва набудани гузинаи беҳтару камхатартар аз Туркия, кишварҳои туркзабони Осиёи Марказиро ба он самт мебарад.
      • Тоҷикистон ба ҳайси ягона кишвари ғайритуркии минтақа аз ин пружа берун мондааст. Аз як тараф агар бинобар қавмӣ будани ин иттиҳод Тоҷикистон ба он майл надошта бошад, аз тарафи дигар зоҳиран худи Туркия ва ҳамсояҳо ҳанӯз Тоҷикистонро дар ин иттиҳод намебинанд. Аммо адами таваҷҷуҳи имрӯза ба Тоҷикистон гувоҳи ин нест, ки Туркияву шариконаш нахоҳанд Тоҷикисонро ҳам дар иттиҳоди туркӣ бубинанд. Чун берун мондани Тоҷикистон аз ин иттиҳод ба иттиҳоди дигар пайвастан ё таҳти таъсиру нуфузи қудрати дигар рафтанашро дорад, ки барои туркҳо танҳо хатар эҷод мекунад.
      • Чин
      • Чин бо суръат бар қудраташ меафзояд ва бо қудрати ҷаҳонии рақами аввал барои ин мавқеъ дар набард аст. Бо фарқ аз Амрико, ки таъсиру қудраташро бо пойгоҳҳои низомӣ нигоҳ медорад, дар саросари ҷаҳон “пойгоҳҳои иқтисодӣ” месозад. Истифодаи Чин аз силоҳи нарми иқтисодӣ нишон дод, ки таъсиру қудрати он аз силоҳи гарми амрикоӣ камтар набуда, дар бархе ҳолатҳо бештару пуртаъсиртар аст. Таъсири силоҳи иқтисодии Чин ба сатҳе расида, ки Аврупои қудратмандро гир овардааст, то ҳаде, ки мавзуъи чанд нишасти ахири ин иттиҳод пешгирӣ аз вобастагии иқтисодӣ ба Чин будааст.
        • Дар ҳамин ҳол, бунёди пойгоҳҳои хурди низомӣ дар Тоҷикистону Афғонистон ва бархе кишварҳои африқоӣ, ки дар ҳоли ҳозир “дидбонгоҳ” номида мешаванд, гувоҳи он аст, ки Чин танҳо бо силоҳи нарми иқтисодӣ қаноъат нахоҳад кард. Бидуни шубҳа, мисли ҳар абарқудрати дигаре ҳам, Чин нуфуз бар ҳамсояҳоро бар дигарон тарҷеҳ медиҳаду муқаддам мешуморад. Бинобар ин интизор доштани ин ки Чин бо роҳатӣ иҷоза хоҳад дод Тоҷикистон таҳти таъсири Русия бимонад ё ба иттиҳоди туркӣ бипайвандад, каме содагист. Шояд Чин худи иттиҳоди туркиро аз хатарҳо ҳисобад, чун дар ғарбаш (ҳамсоягии Тоҷикистону кишварҳои туркзабон) вилояти туркзабон дорад.
        • Ирон
        • Ирон таваҷҷуҳи чандоне ба Осиёи Марказӣ надорад. Ин кишвар бештар рӯи нуфуз дар Ховари Миёна сармоягузорӣ мекунад ва то се-чор сол қабл муваффақ ҳам буд, то ҳаде, ки дар ду даҳсолаи ахир ба чаҳор пойтахти арабӣ тасаллут пайдо кард. Қабл аз ҷанги ахир бо Исроилу Амрико мавқеъаш дар Ховари Миёна каме заъиф шуд – Сурияро аз даст дод дар Лубнону Ироқ таъсираш камтар гашт. Аммо баъди ин ҷанг қудрати қаблиашро дорад барқарор мекунад талош дорад мавқеъи қаблиаш дар Лубнону Ироқро баргардонад ва таъсираш дар кишварҳои Халиҷи Форсро афзоиш диҳад.
        • Ин ҷанг ба қудрати низомиву сиёсии Ирон афзуд. Агар ончи дар тафоҳуми имзошуда бо Амрико амалӣ гардад, иқтисоди Ирон ҳам ҷаҳиши чашмгире хоҳад дошт. Бо таваҷҷуҳ ба ин ки Ҷумҳурии Исломӣ ҳамеша саҳми бузурге аз сармояҳошро барои густариши нуфузаш дар хориҷ масраф мекунад, мешавад тахмин зад, ки амбитсияҳои импротуриаш ҳам бештар хоҳад шуд ва ба самти шимолу шарқӣ ҳам ҳаракат хоҳад кард. Қаблан яке аз омилҳои боздорандаи Ирон аз ҳаракат ба самти ОМ муносиботаш бо Русия буд. Русия аз камтарин шарикони Ирон маҳсуб мешуд ва Ҷумҳурии Исломӣ аз бархӯрди манофеъ бо он худдорӣ менамуд. Аммо аз як тараф заъиф шудани Русияву аз тарафи дигар қудрат гирифтани худи Ирон метавонад ОМ ё ҳадди ақал Тоҷикистонро ба минтақаи мавриди таваҷҷӯҳи ин кишвар табдил диҳад.
          • Дар ҳамин ҳол, надоштани сарҳади муштарак бо Тоҷикистон, мавқеъи Толибон, худдорӣ аз рақобат бо Чин аз омилҳое ҳастанд, ки метавонанд Иронро аз сармоягузорӣ рӯи Тоҷикистон боздоранд. Бо вуҷуди ҳамзабонӣ, ки бештари тоҷикон онро омили асосии наздикӣ бо Ирон медонанд, Ирон (бо фарқ аз Туркия) бештар рӯи омили мазҳабӣ кор мекунад ва танҳо форсизабон будани Тоҷикистон наметавонад Иронро водор ба риск созад.
          • Ҳинд
          • Ҳарчанд дар ҳаводиси ахири ҷаҳонӣ Ҳинд каме канор монда буд, вале наметавон қудрати афзояндаи он, таъсираш дар минтақа ва ҳадафҳои геополитикиашро сарфи назар кард. Бинобар надоштани бастагиҳое мисли забон, дин ва сарҳади мустақим бо кишварҳои ОМ таъсири ин кишвар камтар аз қудратҳои фавқуззикр аст, аммо дар авохир сармоягузориҳои иқтисодиву сиёсӣ дар Афғонистону кишварҳои ин сӯи Омӯ доштааст ва баъид нест дар оянда бар онҳо бияфзояд.
          • *
          • Чи боқӣ мондан зери таъсири Русия, чи рафтан зери нуфузи Чин ва чи пайвастан ба Иттиҳоди туркӣ ё таъсиси иттиҳоде бо Ирон хатарҳо ва сангҳои зери бағале барои Тоҷикистон доранд. Ба назар мерасад ягона роҳ инъитофпазирӣ (гибкость) ва ҳифзи муносибатҳои хубу дӯстона бо ҳамаи онҳост.
            • Бартарии Тоҷикистон дар муқоиса бо дигар кишварҳои минтақа он аст, ки ҳеҷ яке аз қудратҳои мазкур онро душмани худ намешуморанд. Тоҷикистон бо Русия муносибатҳои стратегӣ дорад, бо Чин ҳамкориҳои густурдаи иқтисодӣ, бо Туркия ихтилофи ҷиддии сиёсӣ нест, бо Ирон пайвандҳои таърихиву фарҳангиро дорост ва бо Ҳинд низ муноқишаи манофеъ надорад. Ин вазъ метавонад ба Душанбе имкон диҳад сиёсати мутавозинро пеша кунад ва аз рақобати қудратҳо ба ҷойи зарар манфиат ба даст оварад.

Кир Стармер аз мақоми сарвазири Британия истеъфо медиҳад

Аз ҷониби
Azda TV 3
-
0

Кир Стармер, нахуствазири Британия, эълон кард, ки аз раҳбарии Ҳизби коргар ва мақоми сарвазир канорагирӣ мекунад, аммо то интихоби раҳбари нави ҳизб ва сарвазири нав ба таври муваққат иҷрои вазифаҳояшро идома хоҳад дод.

Стармер рӯзи 22-уми июн дар як изҳорот гуфт, пас аз баррасии вазъи сиёсӣ ва гуфтугӯ бо ҳамсафонаш ба ин натиҷа расидааст, ки дигар шахси муносиб барои роҳбарии Ҳизби коргар ба интихоботи ояндаи порлумонӣ нест. Ӯ афзуд, ки ин тасмимро “бо эҳтиром ба назари ҳизб” гирифтааст.

Истеъфои Стармер дар ҳоле эълон мешавад, ки ӯ дар моҳҳои охир бо фишори рӯзафзуни дохилиҳизбӣ рӯбарӯ буд. Расонаҳои Британия гузориш медиҳанд, ки натиҷаҳои заифи Ҳизби коргар дар интихоботи маҳаллии моҳи май, аз ҷумла аз даст додани курсӣ ва коҳиши пуштибонӣ дар баъзе минтақаҳо, мавқеи сиёсии ӯро ба таври ҷиддӣ суст кард. Бархе вазирон ва даҳҳо вакили ҳизб низ дар ҳафтаҳои гузашта аз ӯ хоста буданд, ки барои тағйири роҳбарӣ замина фароҳам кунад.

Ба навиштаи Reuters, дар пасманзари норозигии дохилӣ, ба роҳбарии Стармер ҳамчунин барои набуди самти равшани сиёсӣ, чанд тағйири мавқеъ дар сиёсатҳои дохилӣ ва нокомӣ дар ҷалби дубораи эътимоди интихобкунандагон интиқод мешуд. Баъзе нозирон мегӯянд, афзоиши мушкилоти иқтисодӣ, фишор бар низоми тандурустӣ ва муҳоҷират, инчунин боло рафтани рақобати сиёсӣ аз ҷониби нерӯҳои ростгаро, ҳукумати ӯро зери фишори бештар қарор дод.

Кир Стармер дар интихоботи соли 2024 Ҳизби коргарро ба пирӯзии бузург расонда буд ва баъд аз солҳои тӯлонии ҳукмронии муҳофизакорон ба қудрат баргардонд. Аммо дар давоми камтар аз ду сол, коҳиши нуфузи сиёсӣ ва ихтилофҳои дохилии ҳизб ӯро водор кард, ки аз мақомаш канорагирӣ кунад.

Тибқи гузоришҳо, Ҳизби коргар қарор аст дар ҳафтаҳои наздик раванди интихоби раҳбари навро оғоз кунад. То он замон, Стармер вазифаи сарвазирро ба ҳайси раҳбари муваққат иҷро хоҳад кард.

Шарифхон Сафарзода муваққатан раҳбари Бадахшон шуд

Аз ҷониби
Azda TV 3
-
0

Баъди марги ногаҳонии Алишер Мирзонабот, раиси Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон, иҷрои вазифаҳои роҳбарии вилоят ба уҳдаи муовини аввали раиси вилоят Шарифхон Сафарзода гузошта шудааст.

Номи Сафарзода зери қароре дар бораи даъвати Иҷлосияи шашуми Маҷлиси вакилони халқи вилоят ҳамчун иҷрокунандаи вазифаи раиси ВМКБ омадааст. Ин қарорро “Рӯзномаи Бадахшон” рӯзи 19-уми июн нашр кардааст.

Як масъули ҳукумати Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон рӯзи 22-уми июн бо шарти фош нашудани номаш ба Радиои Озодӣ гуфтааст, ки Шарифхон Сафарзода тибқи қонун то замони таъйини раиси нави вилоят вазифаҳои ӯро иҷро хоҳад кард.

Гуфта мешавад, Шарифхон Сафарзода соли 2023 вазифаи муовини аввали раиси ВМКБ-ро бар уҳда дошт. Ӯ пештар дар мақоми раиси ноҳияи Варзоб фаъолият карда, инчунин дар сохторҳои ҳукумати ноҳияи Исмоили Сомонии шаҳри Душанбе кор кардааст.

Тағйироти ахир дар роҳбарияти вилоят пас аз он сурат мегирад, ки Алишер Мирзонабот, раиси ВМКБ, рӯзи 17-уми июн дар ҳудуди ноҳияи Дарвоз ҳангоми ҳаракат дар роҳ ба ҳалокат расид. Ба иттилои расмӣ, мошини ӯ бо ҳамсар, як кӯдак, ёвар ва ронандааш ба дарёи Панҷ сарозер шудааст. То кунун пайкари ғарқшудагон ва худи мошин пайдо нашудааст, аммо ҳукумати Тоҷикистон чанд соат пас аз оғози ҳодиса дар як нома марги Мирзонаботро эълон кард.

Алишер Мирзонабот аз соли 2021 раҳбарии Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшонро бар уҳда дошт. Дар давраи раҳбарии ӯ вилоят шоҳиди рӯйдодҳои пуртаниш, аз ҷумла амалиётҳои мақомот алайҳи эътирозгарон ва фаъолони маҳаллӣ шуд. Тарафдорони ҳукумат аз корномаи ӯ дар таъмини субот ва иҷрои барномаҳои давлатӣ ситоиш мекунанд, аммо мунтақидон ва мухолифон ӯро ба нақш доштан дар боздошт, фишор ва таъқиби муътаризон дар Бадахшон муттаҳам мекарданд.

Амрико ва Эрон даври нави музокиротро дар Швейтсария анҷом доданд

Аз ҷониби
Azda TV 3
-
0

Ҳайатҳои Амрико ва Эрон рӯзи 21-уми июн нахустин даври музокироти нави худро дар шаҳри Бургенштоки Швейтсария анҷом доданд. Гуфтугӯҳо бо миёнҷигарии Қатар ва Покистон баргузор шуд ва ду ҷониб аз пешрафт дар музокирот хабар доданд, ҳарчанд ҷузъиёти созиши эҳтимолӣ комилан дастраси расонаҳо нест.

Дар ин нишаст ҳайати Амрикоро муовини раисҷумҳури ин кишвар Ҷей Ди Венс ва ҳайати Эронро раиси Маҷлиси шӯрои исломӣ Муҳаммадбоқир Қолибоф намояндагӣ карданд. Вазири корҳои хориҷии Эрон Аббос Ироқчӣ низ дар музокирот ҳузур дошт. Нахуствазири Покистон Шаҳбоз Шариф ва нахуствазири Қатар Муҳаммад бин Абдураҳмон Оли Сонӣ ба ҳайси миёнҷигарон ширкат карданд.

Қатар ва Покистон пас аз анҷоми музокирот дар баёнияи муштарак гуфтанд, ки ҷонибҳо барои таъсиси як Кумитаи олии музокирот ба тавофуқ расидаанд. Ба гуфтаи миёнҷигарон, ин кумита назорати сиёсӣ бар раванди гуфтугӯҳоро ба уҳда дошта, музокиракунандагони аршад ба таври мунтазам ба он ҳисобот хоҳанд дод.

Дар баёния ҳамчунин омадааст, ки ҷонибҳо бар сари як нақшаи роҳ барои дастёбӣ ба созиши ниҳоӣ дар давоми 60 рӯз мувофиқат кардаанд. Бар асоси ин нақша, гуфтугӯҳои фаннӣ аз ҳамин ҳафта дар Бургеншток идома хоҳад ёфт ва масъалаҳои марбут ба барномаи ҳастаии Эрон, таҳримҳо ва роҳҳои ҳаллу фасли ихтилофотро дар бар хоҳад гирифт.

Ба гуфтаи миёнҷигарон, барои ҷилавгирӣ аз сӯитафоҳум ва таъмини убури амни киштиҳо аз тангаи Ҳурмуз низ миёни ҷонибҳо хати иртиботӣ таъсис шудааст. Ҳамчунин, қарор шудааст барои назорат бар риояи оташбас ва коҳиши танишҳо дар Лубнон як механизми ҷудогонаи ҳамоҳангсозӣ фаъол шавад.

Аббос Ироқчӣ, вазири корҳои хориҷии Эрон, пас аз анҷоми музокирот дар саҳифаи худ дар шабакаи “Х” навишт, ки миёнҷигарии Покистон ва Қатар “боиси пешрафтҳои бузург” шудааст. Ӯ гуфт, ки дар натиҷаи гуфтугӯҳо таҳримҳои марбут ба содироти нафт ва маҳсулоти нафтии Эрон бекор шуда, муҳосираи дарёӣ бардошта шудааст, бахше аз дороиҳои масдудшудаи Эрон озод мешавад ва тарҳи бозсозӣ ва тавсеаи иқтисодии ин кишвар низ ба иҷро медарояд.

Аз ҷониби Амрико, Ҷей Ди Венс гуфт, ки ҷонибҳо дар бораи барномаи ҳастаии Эрон “гуфтугӯи созанда” анҷом додаанд. Ӯ ҳамчунин аз тавофуқ барои таъсиси як созукор ҷиҳати боз нигоҳ доштани тангаи Ҳурмуз ва баррасии роҳҳои коҳиши танишҳо дар ҷануби Лубнон хабар дод.

Ба гуфтаи бархе расонаҳо, дар оғози нишаст ихтилофе бар сари тартиби ҳузури расонаҳо ба миён омад, зеро ҳайати Эрон намехост дар ҳузури хабарнигорон бо намояндагони Амрико дар як саҳна ё дар як акс дида шаванд. Гузоришҳо ҳамчунин мегӯянд, ки баъдтар, изҳороти таҳдидомези Доналд Трамп, раиси ҷумҳури Амрико, низ ба таниши фазо афзуд. Бо вуҷуди ин, гуфтугӯҳо қатъ нашуданд ва бо миёнҷигарии Қатару Покистон идома ёфтанд.

Нахустин даври музокироти Бургеншток дар ҳоле анҷом ёфт, ки муносибатҳои Амрикову Эрон дар моҳҳои охир ҳамоно пуртаниш боқӣ мондааст. Бо ин вуҷуд, изҳороти ҷонибҳо ва миёнҷигарон нишон медиҳад, ки барои идомаи роҳи дипломатӣ ва расидан ба як созиши фарогир талошҳо идома доранд.

Ду шаҳрванди Тоҷикистон барои убури ғайриқонунии марзи Русия маҳкум шуданд

Аз ҷониби
Azda TV 3
-
0

Додгоҳе дар шаҳри Новотроитски вилояти Оренбурги Русия ду шаҳрванди Тоҷикистонро барои убури ғайриқонунии марзи ин кишвар ба ҳабси хонагӣ маҳкум кардааст.

Ба иттилои мақомоти додситонӣ, маҳкумшудагон як зани 65-сола ва як марди 42-сола мебошанд. Ба гуфтаи намояндаи додситонии шаҳр, ҳар ду аз ҳаққи вуруд ба қаламрави Русия маҳрум буданд, аммо бо вуҷуди маҳдудиятҳо ғайриқонунӣ аз марзи Русия ва Қазоқистон гузаштаанд.

Додгоҳ онҳоро дар нақзи қонунҳои муҳоҷиратӣ гунаҳкор дониста, ба муҳлати як солу се моҳ ҳабси хонагӣ маҳкум кардааст.

Анастасия Соботович, ёвари додситони шаҳри Новотроитск, ба расонаҳои маҳаллӣ гуфтааст, ки айбдоршавандагон дар ҷараёни мурофиа ба гуноҳи худ иқрор шудаанд. Мақомоти Тоҷикистон то ҳол дар бораи ин парванда изҳори назар накардаанд.

Ин ҳодиса дар ҳоле рух медиҳад, ки Русия дар ду соли охир назорат бар муҳоҷиратро шадидтар карда, барои шаҳрвандони хориҷӣ, аз ҷумла муҳоҷирони корӣ, қоидаҳои нави вуруд ва иқомат ҷорӣ кардааст.

Русия ҳамчунон макони асосии муҳоҷирати кории шаҳрвандони Тоҷикистон боқӣ мемонад. Ба гуфтаи коршиносон, сахттар шудани шароити муҳоҷиратӣ ва афзоиши назорати марзӣ боис шудааст, ки шумори парвандаҳои марбут ба нақзи қоидаҳои вуруд ва иқомат бештар расонаӣ шаванд.

Қарор: Дарси тарбияи ҷисмонӣ барои коргарон ҷорӣ мешавад

Аз ҷониби
Azda TV 3
-
0

Аз ин пас тамоми корфармоён дар Тоҷикистон вазифадор хоҳанд буд, ки барои кормандони худ ҳар рӯз на камтар аз 20 дақиқа машқҳои баданӣ ташкил намоянд. Ин талабот дар пайи ворид шудани тағйирот ба Кодекси тандурустии кишвар ҷорӣ шудааст.

Тағйироти мазкур рӯзи 10-уми июн аз ҷониби Маҷлиси намояндагон қабул ва 17-уми июн аз ҷониби президенти Тоҷикистон тасдиқ гардид. Ба гуфтаи вазири адлияи Тоҷикистон Музаффар Ашуриён, ҳадаф аз ин иқдом пешгирии фарбеҳӣ ва бемории диабети қанд мебошад, ки солҳои охир ба яке аз мушкилоти ҷиддии соҳаи тандурустии кишвар табдил ёфтааст.

Тибқи талаботи нав, ҳамаи муассисаҳо, корхонаҳо ва ширкатҳо, новобаста аз шакли моликият, бояд барои кормандони худ шароити машқу варзишро муҳайё созанд. Ҳамчунин роҳбарони муассисаҳо низ вазифадоранд дар чунин машқҳо иштирок кунанд. Барои риоя накардани ин талабот чораҳои интизомӣ пешбинӣ шудааст.

Ин таҷриба барои Тоҷикистон комилан нав нест. Солҳо боз дар бисёре аз мактабҳои кишвар хонандагон пеш аз оғози дарсҳо ба машқҳои кӯтоҳи пагоҳирӯзӣ ҷалб мешаванд. Акнун ба назар мерасад, ки чунин таҷриба аз муҳити таълимӣ ба идораҳо ва коргоҳҳо низ роҳ меёбад.

Мутахассисони соҳаи тиб мегӯянд, камҳаракатӣ, вазни зиёдатӣ ва ғизои серравған аз омилҳои асосии афзоиши бемории диабети қанд дар кишвар ба шумор мераванд. Тибқи маълумоти расмӣ, то соли 2025 дар Тоҷикистон ҳудуди 82 ҳазор нафар гирифтори диабети қанд ба қайд гирифта шудаанд.

Тоҷикистон дар солҳои охир чандин барнома ва санади давлатӣ барои мубориза бо диабет ва тарғиби тарзи ҳаёти солим қабул кардааст. Мақомот умедворанд, ки ҷалби кормандон ба машқҳои ҳаррӯза метавонад ба коҳиши хатари бемориҳои вобаста ба камҳаракатӣ мусоидат кунад.

123...762саҳифаи 1 аз 762