Давоми 10 соли гузашта фишор болои фаъолони сиёсӣ дар ҷаҳон нисбат ба солҳои пеш афзоиш ёфтааст.
Аз соли 2014 ба ин тараф беш аз 20 дарсади ҳукуматҳои ҷаҳон барои хомӯш кардани фаъолони сиёсӣ, рӯзноманигорон, ҷонибдорони собиқи режим, намояндагони ақаллиятҳои этникӣ ва мазҳабӣ дар хориҷ, даст ба саркӯби фаромилӣ задаанд.
Бино ба гузориши созмони ҳуқуқии “Freedom House”, танҳо дар соли гузашта мақомоти 25 кишвари дунё дар 125 ҳолати саркӯби фаромиллӣ, аз ҷумла куштор, одамрабоӣ, ҳамла, боздошт ва ихроҷи ғайриқонунӣ, даст доранд.
Дар солҳои 2014 то 2023, созмони “Freedom House” 1034 ҳодисаи мустақими физикии саркӯби фаромиллиро, ки аз ҷониби ҳукуматҳои 44 кишвар дар 100 кишвари дунё сурат гирифтаанд, ҳуҷҷатгузорӣ кардааст.
Ҳукуматҳои Чин, Туркия, Тоҷикистон, Русия ва Миср дар маҷмуъ аз соли 2014 омилони асосии саркӯби фаромиллӣ ба шумор рафта, танҳо ба Чин 25 дарсади ин навъи саркӯбҳо рост меояд. Аммо ба панҷгонаи аввали соли 2023 ҳукуматҳои Русия, Камбоҷа, Мянма, Туркманистон ва Чин шомиланд.
Майкл Ҷ. Абрамовитс, раиси созмони “Freedom House” бар ин бовар аст, ки саркӯби фаромиллӣ ба амнияти дохилӣ ва байналмилалӣ таҳдиди мустақим дорад ва ҷомеаҳои демократӣ бояд барои ҳалли фаврии ин мушкилот якҷоя кор кунанд.
“Мо ҷаҳонеро қабул карда наметавонем, ки дар он барои рӯзноманигорон, фаъолон ва дигар афроде, ки аз режимҳои саркӯбгар интиқод мекунанд, бандари амн вуҷуд надошта бошад. Кишварҳои демократӣ бояд барои дифоъ аз соҳибихтиёрӣ ва арзишҳои бунёдии худ бештар кор кунанд”- мегӯяд раиси созмони “Freedom House”.
Гуфта мешавад, созмони “Freedom House” дар гузориши соли 2022-и худ низ ҳукумати Тоҷикистонро “яке аз омилони саркӯби фаромиллӣ дар ҷаҳон” дониста буд. Ин созмон дар гузоришаш гуфта буд, ки танҳо дар соли 2022 ёздаҳ мухолифи сиёсиву мазҳабӣ аз Русия ба таври иҷборӣ ба Тоҷикистон баргардонда шуда, “бисёре аз онҳо бо иттиҳомҳои сохта” дар зиндон ҳастанд.
Он замон Додситонии кулли Тоҷикистон гуфта буд, ки дар соли 2022 наздик ба сад нафар аз кишварҳои хориҷӣ ба Душанбе истирдод шуданд.
Дар ҳамин ҳол, рӯзи 16-уми феврали соли ҷорӣ зимни нишасти матбуотӣ додситони кулли кишвар Юсуф Раҳмон гуфт, ки бо дархости Тоҷикистон дар як соли ахир беш аз 200 нафаре, ки барои даст доштан дар ҷиноятҳои гуногун нисбаташон парванда боз шуда буд, аз хориҷа ба кишвар истирдод шудаанд.
Гуфта мешавад, соли гузашта Билол Қурбоналиев, узви ҳаракати сиёсии “Гурӯҳи 24” ва Абдуллоҳи Шамсиддин, паноҳҷӯйи дигари тоҷик аз Олмон, инчунин Низомиддин Насриддинов, узви собиқи “Гурӯҳи 24” аз Беларус ба Тоҷикистон иистирдод шуда буданд.
