14.9 C
Dushanbe
Хона блог саҳифа 219

Афзоиши таҳқиру таҳдидҳо алайҳи мухолифин

0

Пас аз баргузории ҳамоишҳои эътирозии бархе мухолифини ҳукумати Эмомалӣ Раҳмон дар шаҳри Берлин, пойтахти Олмон таҳқиру таҳдидҳо алайҳи онҳо ба сурати бесобиқа афзоиш ёфтааст.

Мухолифони Ҳукумати Тоҷикистон рӯзҳои 28-29-уми сентябри соли 2023 алайҳи сафари президенти кишвар Эмомалӣ Раҳмон, ки бо даъвати расмӣ ба Олмон сафар карда буд, ҳамоишҳои эътирозӣ баргузор карданд.

Президенти Тоҷикистон 28-уми сентябри соли ҷорӣ ҳамроҳ бо сарони кишварҳои Осиёи Марказӣ дар нишасти С5+1 дар шаҳри Берлин ҳузур пайдо кард, аммо ӯ нахост бо муътаризои мухолифи худ мулоқот кунад.

Раҳбарияти “Гурӯҳи 24” нахустин шуда дар байни дигар гурӯҳҳои мухолифин аз мардум даъват кард, ки 28-уми сентябр дар ҳамоишҳои эътирозии онҳо, аз ҷумла дар назди Сафорати Тоҷикистон дар Берлин фаъолона ширкат кунанд.

Паймони миллии Тоҷикистон ҳам аз даъвати “Гурӯҳи 24” барои ширкат дар ин эътирозҳо ҳимоят кард ва худи ин созмон низ ҳамроҳ бо дигар гурӯҳҳои мухолифини кишварҳои Осиёи Марказӣ аз баргузории як ҳамоиши эътирозии дигар ба рӯзи 29-уми сентябри соли ҷорӣ хабар дод.

Дар рафти баргузории ин ҳамоишҳои эътирозӣ намояндагони “Гурӯҳи 24” корвони мошинҳои ҳомили ҳайати Тоҷикистон ва бахусус Эмомалӣ Раҳмон тухми мурғ партоб карданд. Тухм айнан ба ҳамон шише бархурд, ки Эмомалӣ нишаста буд. Дар ҳамоишҳои дигар даҳҳо нафар бо садои баланд, шиъори “диктатор истеъфо-диктатор истеъфо”-ро сар доданд, ки ин садо ва паёмҳо ба гӯши вай расиданд.

Эмомалӣ Раҳмон, ки дар тӯли беш аз 30 соли ҳукуматрониаш боре бо чунин “пазироӣ” рӯбарӯ нашуда буд ва бо чашму гӯшҳои худ надида ва нашунида буд, ки иддае аз тоҷикистониҳо ин қадар зиёд ба вай нафрат доранд. Албатта, ин кор ӯро хеле хамшгин ва нороҳат кард.

Ҳамоишҳои эътирозии мухолифони Ҳукумати Тоҷикистон дар Берлин мувофиқ ба меъёри эътирозҳои маданӣ ва маъмул дар Аврупо ва дигар кишварҳои дунё ва аз ҷумла дар Тоҷикистон буданд. Аммо ин эътирозҳои мусолиматомез ба Эмомалӣ ва сохторҳои қудратии низомии Тоҷикистон писанд наомад ва онҳоро хашмгин сохт.

Пас аз ин эътирозҳо, мақомот рӯзҳои 29-30-уми сентябри соли ҷорӣ дар Тоҷикистон мавҷи ҷадиди фишорҳо, таҳдиду таҳқирҳо ва боздошту одамрабоиҳо, ки тибқи қонунгузории кишвар ҳама ҷиноят дониста мешаванд, аз ҷониби мақомоти корҳои дохилӣ, амнияти миллӣ ва прокуратура дар нисбати наздикону пайвандони мухолифин ва бахусус иштирокчиёни ин ҳамоишҳои эътирозӣ дар сарори Тоҷикистон оғоз карданд.

Дар раванди ин фишорҳо, таҳдиду таҳқирҳои мустақим ва ғайримустақим аз тариқи расонаҳо ва шабакаҳои иҷтимоӣ дар нисбати тазоҳургарон хеле сахт ва ба шиддат афзуд. Дар ин раванд саҳми лашкари электронии ҳукумат дар либоси фейкҳо хеле зиёд аст.

Ҳамзамон садҳо нафар аз ҷонибдорони режими худкомаи Эмомалӣ Раҳмон низ, ки хеле аз онҳо ба дар ҷомеа афроди шинохта ва ё кормандони давлатӣ ҳастанд, борони таҳқиру тавҳин ва таҳдидҳои мустақим ба қатл намудан, безарар ва ё несту нобуд кардани на танҳо иштирокчиёни ин ҳамоишҳои эътирозӣ дар Берлинро, балки хостори он ҳам шудаанд, ки мақомот бояд чунин корҳоеро дар наздикону пайвандони онҳо дар Тоҷикистон ниҳ бояд анҷом диҳанд, то “барои дигарон намунаи ибрат шаванд.”

Гуфтанист, агар намояндаҳои артиши электронии мақомот тавҳину ҳақорат ва таҳқиру таҳидҳои худро дар либоси фейкҳо ба сурати мустақим анҷом диҳанд, иддае аз ҷонибдорони ҳукумат низ дар пушти онҳо истода борони дашном, таҳқиру таҳдидҳоро нисори мухолифон мекунанд. Аммо дар ин кор наздикону пайвадони худи мухолифонро, ки тайи рӯзҳои ахир боздошт кардаанд, бар иловаи шиканҷаҳои равонӣ ва ҷисмонӣ, онҳоро ба обзорҳои нафратпароканӣ ҳам табдил додаанд.

Дар нишасти САҲА аз таъқибу боздошти рӯзноманигорон гуфтанд

0

Дар рӯзи сеюми нишасти САҲА дар мавриди санҷиш ва баҳодиҳии ҳуқуқи инсон аз таъқибу боздошти рӯзноманигорони тоҷик, зиндониёни сиёсӣ ва фишор болои ҷомеаи шаҳрвандии кишвар гуфтанд.

Нишасти навбатии САҲА, ки “Озодиҳои асосӣ” ном дошт ва мавзуъҳои озодии андеша ва баён, озодии ВАО ва бехатарии журналистонро дар бар мегирифт, дар он намояндаи “Маркази Тоҷикистон дар мавриди ҳуқуқи башар” Илҳомҷон Ёқубов суханронӣ намуд. Ӯ зимни суханронияш тахкид кард, ки тайи чанд соли ахир бо далоили сиёсӣ режими Эмомалӣ Раҳмонов беш аз 30 хабарнигорро ба муҳлатҳои тӯлонӣ зиндон маҳкум кардааст.

Илҳомҷон Ёқубов мегӯяд, танҳо дар соли гузашта беш аз даҳ рӯзноманигор бо иттиҳоми сохта боздошт ва ба муҳлатҳои тӯлонӣ, аз ҷумла Улфатхоним Мамадшоева ба 21 сол, Далери Эмомалӣ ба 10 сол ва Абдулло Ғурбатӣ ва Завқибек Аминӣ 7 сол маҳкум шуданд.

Инчунин Илҳомҷон Ёқубов дар идома гуфт, ки қаблан хабарнигорони дигар низ, монанди Махмадали Хаит ба ҳукми абад, Абдуқаҳҳори Давлат, Раҳматуллои Раҷаб, Зубайдулло Розиқов ва Ҳикматулло Сайфуллозода то 28 сол равонаи зиндон шуда буданд. 

Ба гуфтаи ин намояндани Маркази ҳуқуқи башари Тоҷикистон дар дохили кишвар боздоштҳо қатъ нашудаанд ва тайи се моҳи ахир нависанда Абдухалил Холиқзода, рӯзноманигор ва нависандаи маъруф Абдуқодири Рустам боздошт шуданд.

“Дар тӯли 8 сол беш аз сад рӯзноманигор аз Тоҷикистон фирор карданд. Дар Тоҷикистон “лайк” дар шабакаҳои иҷтимоӣ метавонад боиси 5-10 соли зиндон шавад. Садҳо нафаре ҳастанд, ки барои лайк ё шарҳ навиштан дар шабакаҳои иҷтимоӣ ҳукм гирифтаанд. Наздикони фаъолоне, ки аз хориҷа режимро интиқод мекунанд, аз ҷумла занон, пиронсолон ва ҳатто кӯдакон мавриди боздошт ва шиканҷа қарор мегиранд. Масалан, тайи панҷ рӯзи ахир беш аз сад наздикони фаъолон боздошт шудаанд, ки то ҳол сарнавишти баъзеи онҳо маълум нест” – гуфт Илҳомҷон Ёқубов. 

Ин намояндаи Маркази ҳуқуқи башари Тоҷикистон аз ҳаёти шахсии худ мисол оварда гуфт, ки мақомот нисбати падару модараш, ки синну солашон аз ҳаштод гузаштааст ва хоҳараш парвандаи ҷиноятӣ боз кардааст.

Дар охир ӯ таъкид кард, ки бояд ба мақомоти Тоҷикистон фишор орем то саркӯби рӯзноманигоронро қатъ кунад ва маҳбусони сиёсиеро, ки дар зиндонҳои режим дар шароити ғайриинсонӣ нигоҳ дошта мешаванд озод кунад.

Инчунин, дар ин рӯз намояндаи ИМА Майкл Козак аз фишор болои ҷомеаи шаҳрвандӣ дар Тоҷикистон изҳори нигаронӣ кард. 

Майкл Козак зимни суханронияш гуфт, “Oн ки дар Тоҷикистон ҳукумат ба таври пайваста ҷомеаи шаҳрвандиро ҳадаф қарор медиҳаду баъди моҳи марти соли 2022 созмонҳои ҷамъиятӣ, бахусус дар ВМКБ-ро маҷбур мекунад баста шаванд, мавриди нигаронии амиқи мо мебошад. Мо аз ҳукумати Тоҷикистон тақозо мекунем, ки сохторҳои қудратӣ ба қонун пойбанд бимонанд ва аз ҳуқуқи инсон ва озодиҳои бунёдӣ дифоъ кунанд”.

Дар ҳамин ҳол дар ҳошияи нишасти имрӯзаи САҲА, ҷаласаи хосе дар мазуи зиндониёни сиёсии кишварҳои пасошуравӣ баргузор гардида, Намояндаи Кумитаи норвежии Ҳелсинки Мариус Фоссум аз зиндониёни сиёсии Тоҷикистон ва вазъияти имрӯзаи кишвар ёдовар шуд ва аз мақомоти тоҷик талаб кард, ки маҳбусони сиёсиро озод намуда, даст аз боздошт ва фишор болои дигарандешон ва пайвандонашон бардорад. Инчунин ӯ пешниҳод кард, ки мақомдороне, ки ҳуқуқи инсоро нақз мекунанд нисбаташон таҳрими магнитский ҷорӣ шавад.  

Эмомалӣ Раҳмон дар куҷост?

0

Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон баъд аз сафари се рӯзаи худ ба Олмон, то ҳол дар дурбини расонаҳо намоён нашудааст.

Бино ба иттилои расмӣ, Президенти Тоҷикистон, ки қарор буд, аз Олмон мустақим ба Тоҷикистон парвоз кунад, вале бар хилофи барномаи расмии қаблан эълоншуда, вай аз Берлин ба шаҳри Зурихи Суис рафт.

Инчунин қарор буд, Эмомалӣ Раҳмон аз шаҳри Зурихи Суис (Шевтсария) мустақим ба Тоҷикистон парвоз кунад, аммо бархилофи барномаи қаблан эълоншуда, ӯ аз шаҳри Зурихи Суис ба шаҳри Ишқободи Туркманистон ва сипас ба Тоҷикистон рафтааст.

Ин дар ҳолест, ки 30-уми сентябри соли ҷорӣ Хадамоти матбуоти Президенти Тоҷикистон хабар дода буд, ки “Эмомалӣ Раҳмон баъди анҷоми сафари корӣ аз шаҳри Берлини кишвари Олмон ба Ватан баргаштааст.” Аммо чиро Эмомалӣ Раҳмон мустақим ба Душанбе не, вале ба Ишқобод рафтааст, маълум нест?

Тибқи нишондодҳои сомонаи “www.flightaware.com” ҳавопаймои ҳомили Эмомалӣ Раҳмон соати 12:35 дақиқа ба вақти маҳаллӣ аз фурӯдгоҳи шаҳри Зурихи Суис парвоз карда, соати 19:35 дақиқа ба вақти маҳаллӣ дар фурӯдгоҳи Туркманбошии Ишқобод нишастааст.

Пеш аз ин ҳам дар 23-уми июли соли ҷорӣ расонаҳо хабар дода буданд, ки Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон бо сафари аз пеш эълоннушада, ба шаҳри Зурихи Суис рафта, чанд рӯз ҳавопаймои ӯ дар яке аз поркингҳои фурӯдгоҳҳои ин кишвар таваққуф кардааст.

Гуфта мешавад, 28-уми сентябри соли 2023 Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон бо даъвати расмӣ барои ширкат дар нишасти сарони кишварҳои Осиёи Марказӣ ва Олмон вориди Берлин шуд. Дар рафти ин сафар гурӯҳе аз мухолифини ҳукумат алайҳи сафари Эмомалӣ Раҳмон тазоҳурот карда, ҳатто мошини ҳомили ӯро бо тухм заданд.

ПМТ аз мақомоти кишвар хостори ошкор кардани ҷузъиёти протоколи марз шуд

0

Паймони миллии Тоҷикистон бо нашри изҳороте рӯзи 4-уми октябр аз мақомоти Тоҷикистон талаб кард, ки тамоми ҷузъиёти протоколи ахири имзошуда дар бараи марзи ду кишвар ба мардум ошкор карда шавад.

Ин эътилофи гурӯҳе аз мухолифони хориҷ аз кишвар дар изҳороташ аз идомаи гуфтушунидҳо дар бораи ҳалли мушкилоти марзии Тоҷикистону Қирғизистон ҷонибдорӣ намуда, таъкид кардааст, ки қазия бояд одилона баргузор шавад “ва бо назардошти он ҳали ниҳоии худро пайдо кунад, ки Ворух ҳеҷгоҳ анклав набуд ва наметавонад бошад.”

ПМТ аз он нигаронӣ карда, ки Ҳукумати Тоҷикистон раванди музокироти марзиро аз миллат пинҳон медорад ва худро дар баробари мардумаш масъул намедонад, аммо дар муқобил, кишвари ҳамсоя худро масъул дониста, ба мардумаш аз тамоми ҷузъиёти музокирот гузориш медиҳад.

Дар изҳорот зикр шуда, ки дар сурати мувофиқати мақомоти Тоҷикистон ба анклав будани Ворух ва додани заминҳо ба кишвари ҳамсоя, ин як хиёнати ошкор ба миллат ва ҷинояти давлатӣ хоҳад буд.

Паймони Миллии Тоҷикистон қотеъона талаб мекунад, ки тамоми ҷузъиёти протоколи марзии имзошуда ва рафти гуфтушунидҳо ба мардум ошкор карда шавад, то таҷрибаи талхи гузашта такрор нашавад. Тоҷикистон дар натиҷаи муъомилаи хиёнаткоронаи Президент Раҳмон бештар аз як дар сади хоки худро аз даст дод ва ҳоло ин хиёнати миллӣ метавонад аз нав такрор шавад. Миллати тоҷик даҳҳо афсарону сарбоз ва мардуми шарифи Исфара беҳтарин фарзандони худро барои он қурбонӣ надодаанд, ки имрӯз мақомот дар баробари изҳороти кишвари ҳамсоя оиди “даст кашидани тоҷикон аз даъво” хомӯш бошанд. Агар ҳукумати Тоҷикистон аз “даъво” даст кашида бошад, пас анклав будани Ворух ва ба кишвари ҳамсоя вогузор кардани заминҳои баҳсиро қабул кардааст. Ҷузъиёти протоколро ошкор накардан, ба изҳоротҳо ва таҳдидҳои тарафи муқобил ҷавоб надодан ҷуз маънии онро надорад, ки ин нигарониҳои миллат рост бошад.” омадааст дар ин изҳорот.

Ёдовар мешавем, ки 2-юми октябри соли ҷорӣ дар шаҳри Бодканди Қирғизистон ҷаласаи навбатии Комиссияи байниҳукуматии Тоҷикистону Қирғизистон дар бораи таъйин ва аломатгузории марзи давлатии ду кишвар баргузор шуд.

Гуфта мешавад, гурӯҳҳои кории топографӣ ва ҳуқуқии ҳайатҳои ҳукуматии Тоҷикистону Қирғизистон дар бораи таъйин ва аломатгузории марзи давлатӣ ба мувофиқаҳое расиданд, ки ба баҳсҳои тӯлонии ду кишвар хотима медиҳад.

Аммо Вазорати корҳои хориҷии Тоҷикистон дар бораи ҷузъиёти ин музокирот чизе нагуфтааст. Ва маълум нест дақиқан ҷонибҳо ба чӣ тавофуқоте даст ёфтанд.

Ба иттилои Радиои Озодӣ, Нурғозӣ Анорқулов, рӯзноманигори наздик ба ҳукумати Қирғизистон, рӯзи 2-уми октябр дар саҳифаи фейсбукияш навишта, ки “Тоҷикистон аз даъвоҳои ҳудудии худ даст кашид”. Аммо Тоҷикистон то ҳол ба ин иддао вокуниш накардааст.

Мақомоти тоҷик бархе наздикони боздоштшудаи мухолифонро озод карданд

0

Мухолифони тоҷики муқими Аврупо мегӯянд, наздикони боздоштшудаашонро мақомоти амниятии кишвар пас аз 2-3 рӯзи боздошт раҳо кардаанд.

Амруллоҳи Низом, рӯзноманигори мустақил рӯзи 4-уми сентябр дар суҳбат ба Azda tv гуфт, ки пас аз нашри муроҷиатномаи якҷояи ҷамъе аз мухолифон, мақомот наздиконашонро аз боздошт раҳо карданд.

Ҳамзамон Шоҳраҷаб Шоҳимӣ, яке аз масъулони ПМТ дар Лаҳистон низ аз озод шудани наздиконаш хабар дод. Инчунин чанд нафари дигаре, ки дар муроҷиати дирӯза номҳояшон зикр шуда буд, гуфтанд, ки имрӯз мақомот наздиконашон озод шуданд.

Аммо дар баробари ин, бархе аз мухолифон бидуни зикри номашон ба Azda tv гуфтанд, ки то ҳол аз пайвандони онҳо хабаре нест ва умед доранд, ки онҳо низ ҳарчи зудтар озод мешаванд.

Рӯзи гузашта низ шаш созмони ҳуқуқӣ дар муроҷиати якҷоя аз мақомоти тоҷик хоста буданд, ки наздикону пайвандон, аз ҷумла падару модарони онҳое, ки дар тазоҳуроти рӯзҳои 28-ум ва 29-уми сентябри соли ҷорӣ дар Олмон ширкат карда буданд, гуноҳе надоранд ва бояд ҳарчи зудтар онҳо озод карда шаванд.

Ҳамчунин дар ин муроҷиати шаш созмон аз ҷомеаи ҷаҳонӣ, созмонҳои ҳуқуқи башар ва намояндагони корпусҳои дипломатӣ дар Тоҷикистон даъват шуда аст, ки барои озод кардани шаҳрвандони бегуноҳ чораҳои фаврӣ, воқеӣ ва зарурӣ андешанд.

То ҳол мақомоти тоҷик дар бораи ин боздоштҳои густарда ва шиканҷаи боздоштшудаҳо шарҳи расмӣ надодааст. Вале мухолифон мегӯянд, ки ин ҳама таъқибу боздошти наздиконашон маҳз ба хотири фишор овардан болои онҳост.

Ба гуфтаи худи мухолифон ва фаъолон, мақомоти кишвар вақти боздошти пайвандонашон гуфтаанд, ки чаро онҳо президентро диктатор гуфтанд ва мошинашро бо тухм заданд? Мақомот болои онҳо фишор меоранд, ки ба наздикони дар хориҷбудаашон муроҷиат бигӯянд ба кишвар баргарданду бахшиш пурсанд.

Ёдовар мешавем, ки мақомоти Тоҷикистон баъд аз тазоҳуроти мухолифон дар шаҳри Берлин ва бо тухм задани мошини ҳомили Эмомалӣ Раҳмон, даҳҳо нафар аз пайвандони дуру наздики аъзои Ҳаракати сиёсии “Гурӯҳи 24, Паймони миллии Тоҷикистон ва фаъолони дигарро боздошт карда бо худ бурдаанд, ки то ҳол аз баъзеи боздоштшудаҳо хабаре нест.

Шаш созмони ҳуқуқӣ озодии пайвандони мухолифони тоҷикро талаб доранд

0

Шаш созмони ҳуқуқӣ бо нашри изҳороти якҷоя аз мақомоти Тоҷикистон талаб карданд, ки даст аз фишору боздошти пайвандони мухолифон бардоранд.

Дар изҳороти якҷояи Бунёди “Бузургмеҳр”, Ассотсиатсияи муҳоҷирони Осиёи Марказӣ, Маркази ҳуқуқи башар, Кумитаи наҷоти гаравгонҳо ва маҳбусони сиёсии Тоҷикистон, “АЛГА УЗБЕКИСТОН” ва “Интихоб” гуфта мешавад, ки мақомоти Тоҷикистон даҳҳо нафар аз пайвандони мухолифонро, баъд аз тазоҳуроти рӯзҳои 28 ва 29-уми сентябр, ки зидди сафари Эмомалӣ Раҳмон ба Олмон баргузор шуд, боздошт кардаанд.

Тибқи иттилои мустақим аз наздикони қурбониён, боздоштҳо бидуни пешниҳоди ягон ҳуҷҷат сурат мегиранд. Шахсоне, ки ба мақомоти ҳифзи ҳуқуқ бурда мешаванд, мавриди муносибати дағалона, таҳдид, шантаж ва таҳқир қарор мегиранд. Дар миёни боздоштшудаҳо як пирамарди 81-сола ва кӯдаки якунимсола низ ҳаст“, – омадааст дар изҳорот.

Ин созмонҳои мудофеи ҳуқуқи башар мегӯянд, ки мақомоти Тоҷикистон як навъи ҷазои коллективиро, ки бо номи “Sippenhaft” машхур аст ва тибқи он тамоми оила барои кирдорҳои аъзоёни алоҳидаи оила чавобгар аст, аз нав зинда кардаанд. Усули “Sippenhaft” дар Олмони фашистӣ васеъ истифода мешуд.

Дар охир ин шаш созмон аз тамоми ҷомеаи пешрафтаи ҷаҳонӣ, созмонҳои ҳуқуқи башар ва намояндагони корпусҳои дипломатӣ дар Тоҷикистон даъват намудаанд, ки барои озод кардани шаҳрвандони бегуноҳ чораҳои фаврӣ, воқеӣ ва зарурӣ андешанд.

Ёдовар мешавем, ки мақомоти Тоҷикистон баъд аз тазоҳуроти мухолифон дар шаҳри Берлин ва бо тухм задани мошини ҳомили Эмомалӣ Раҳмон, даҳҳо нафар аз пайвандони дуру наздики аъзои Ҳаракати сиёсии “Гурӯҳи 24, Паймони миллии Тоҷикистон ва фаъолони дигарро боздошт карда бо худ бурдаанд, ки то ҳол аз баъзеи боздоштшудаҳо хабаре нест.

Мақомоти қудратии Тоҷикистон то ҳол ин боздоштҳои густардаро расман шарҳ надодаанд. Вале мухолифон мегӯянд, чун Раҳмон дар ҳеч сафаре мисли сафараш ба Олмон мавриди ҳамлаи мухолифонаш қарор нагирифта буд, мехоҳад аз хонаводаи онҳо “қасос” бигирад.

Ба гуфтаи худи мухолифон ва фаъолон, мақомоти кишвар вақти боздошти пайвандонашон гуфтаанд, ки чаро онҳо президентро диктатор гуфта, ба мошинаш бо тухм задаанд ва фишор меоранд, ки мухолифони дар хориҷбуда ба кишвар баргарданду бахшиш пурсанд.

Рӯзи дувуми нишасти САҲА бе ҳузури ҳайати ҳукумати Тоҷикистон ба охир расид

0

Рӯзи дувуми нишасти Созмони Амният ва Ҳамкории Аврупо дар мавриди санҷиш ва баҳодиҳии ҳуқуқи инсон дар шаҳри Варшава бидуни ҳузури намояндагони ҳукумати Тоҷикистон хотима ёфт.

Мавзуи рӯзи дувум, ки “Ниҳодҳои демократӣ” ном дошт, дар он намояндаи Ҳарақати сиёсии “Гурӯҳи 24” дар Олмон Рустам Раҳматзода суханронӣ намуда, аз вуҷуд надоштани интихоботи озоду демократӣ ва надоштани ҳаққи баробари иштирок дар ҳаёти сиёсӣ ва чамъиятии шаҳрвандони Тоҷикистон гуфт.

Рустам Раҳматзода аз интихоби президентии соли 2020 дар Тоҷикистон мисол оварда гуфт, ки “дар он панҷ номзад ширкат карда буд, Раҳмон 92 дарсади ороро ба даст овард. Аммо чаҳор номзади дигар натавонистанд ҳатто баробари имзоҳои интихобкунандагон, ки гӯё барои ширкат дар интихобот ҷамъоварӣ карда буданд, раъй ба даст оварданд”.

Ин мухолифи тоҷик собиқ номзадҳои интихоботи президентии соли 2020-ро лухтакҳои Раҳмон номида, гуфт, ки мақомот номзади ҳақиқӣ Фаромуз Иргашевро сабти ном накарданд.

Раҳматзода дар идома таъкид кард, ки баъди сабти ном нашуданаш Иргашев ният дошт дар интихоботи президентии соли 2027 ширкат кунад, аммо мақомот ӯро бо иттиҳомоти сохта барои 30 сол равонаи зиндон карданд.

Инчунин намояндаи “Гурӯҳи 24” зимни суханронияш гуфт, ки дар Тоҷикистон ширкат дар сиёсат барои ҳар нафаре, ки узви ҳизби ҳоким нест, мамнуъ аст ва онҳое, ки аз ҳизбҳои мухолифон пайравӣ мекунанд, дар дохил ва хориҷи кишвар таъқиб мешаванд.

Ҳамин, ки иттиҳодияи сиёсӣ дар байни мардум каму беш маълум мешавад ва ҳаводор пайдо мекунад, дарҳол мисли Ҳаракати сиёсииӣ “Гурӯҳи 24” дар кишвар ифротӣ ва мамнуъ эълон мешавад“- гуфт Рустам Раҳматзода.

Дар рӯзи дуввуми нишасти САҲА аз зодагони Тоҷикистон касе дигар суханронӣ накард.

Ёдовар мешавем, ки нишасти солонаи САҲА дар бораи ҳуқуқи башар дар Варшава рӯзи 02-уми октябри соли 2022 шуруъ шуда, то 13-уми октябри соли ҷорӣ идома хоҳад кард. Ин нишаст ҳар сол як маротиба дар шаҳри Варшава баргузор мегардад, аммо ба сабаби авҷи бемории ҳамагири COVID-19 солҳои 2020 ва 2021 баргузор нашуд.

Соли гузашта намояндагони ҳукуматҳои Тоҷикистон, Русия, Белорус ва Туркия ширкат надоштанд. Имсол низ намояндагони ҳукумати ин кишварҳо дида намешаванд.

Дар нишасти САҲА вобаста ба ҳуқуқи башар, озодиҳои бунёдӣ, озодии баён ва расона, ҳуқуқ ва озодиҳои ақалиятҳо, интихоботи озод ва ғайра барои ду ҳафта аз ҷониби кишварҳои узви ин созмон ва ҷомеаи шаҳрвандӣ баҳсу баррасӣ мешавад.

Муроҷиати гурӯҳе аз мухолифони тоҷик ба мақомдорони Тоҷикистон

0

Ҷамъе аз мухолифони ҳукумати кишвар, ки дар тазоҳуроти рӯзи 28 ва 29-уми сентябри соли ҷорӣ дар Омлон ширкат карда буданд, ба мақомоти Тоҷикистон муроҷиат карда, хостори озодии наздиконашон шудаанд.

Имрӯз, 3-уми октябр Амруллоҳи Низом, рӯзноманигори мустақил ин муроҷиатномаи мухолифонро дар саҳифаи фейсбукияш нашр кардааст.

Дар ин муроҷат гуфта мешавад, ки тамоми афроди ширкаткарда дар тазоҳурот шахсони оқилу болиғ ҳастанд ва мувофиқи қонунҳои амалкунандаи ҳам Тоҷикистон ва ҳам Олмон худи онҳо ҷавобгаранд, на падару модарон ва дигар наздиконашон.

Ин ҷамъи мухолифон боздошти падару модар, хоҳар ва дигар наздиконашонро, ки 2-3 рӯз боз аз онҳо хабаре нест, маҳкум карда, ин рафтори мақомоти кишварро хилофи меъёрҳои байналмилалӣ ва инсонӣ донистаанд.

Матни комили муроҷиатро метавонед дар зер мутолиа кунед:

___________________________________________________

Муроҷиатнома

Мо ҷамъе аз иштирокчиёни ҳамоишҳои эътирозӣ, ки рӯзҳои 28-29-уми сентябри соли 2023 дар шаҳри Берлин, пойтахти Олмон баргузор шуд, мебошем. Эътирозҳои мо ҳам аз нигоҳи қонунҳои амалкунанда дар Тоҷикистон ва ҳам қонунҳои амалкунанда дар Олмон, кишварҳои узви Иттиҳоди Аврупо ҳама ҳамчун эътирозҳои маданӣ ва маъмул дар дигар кишварҳои дунё ва бахусус дар Тоҷикистон будаанд.

Дар ин эътирозҳо фард-фард касоне, ки ширкат кардем, ҳама афроди болиғ ва назди қонунҳои амалкунанда чӣ дар Тоҷикистон ва чӣ дар Олмон худамон масъул мебошем, на касоне дигар ба мисли падарону модарон, хоҳарону бародарон ва ё дигар наздикону пайвандони мо, ки ин шабу рӯзҳо дар Тоҷикистон аз ҷониби мақомоти қудратӣ ва интизомӣ мавриди муҷозот қарор гирифтаанд.

Бинобар ин, мо так-так ҷиноятҳоеро, ки тайи ин рӯзҳо аз ҷониби кормандони мақомоти корҳои дохилӣ, амнияти миллӣ ва прокуратура дар ҳаққи наздикону пайвандони мо анҷом дода мешаванд, маҳкум мекунем.

Ба иттиллои прзедидент Эмомалӣ Раҳмон, прокурори генералӣ Юсуф Раҳмон, вазири корҳои дохилӣ Рамазон Раҳимзода ва раиси Кумитаи давлатии амнияти миллӣ Саймуъмин Ятимов мерасонем, ки ин рӯзҳо кормандони мақомоти интизомӣ ва қудратӣ ба содир намудани ҷиноятҳое аз қабили таҳдиду таъқиб, фишору шиканҷа, боздошту зиндонӣ ва бадтар аз инҳо одамрабоӣ дар ҳаққи наздикону пайвандони мо дар Тоҷикистон машғул мебошанд. Аз шумо талаб мекунем, ки ҳамчун масъул сари вақт бояд ба ин ҳама ҷиноятҳо баҳои ҳуқуқӣ диҳед.

Ин ҷинояткороне, ки бо амру фармон ва ё супоришҳои шахсии худи шумо дар сафи кормандони сохторҳои низомӣ ва қудратӣ амал мекунанд, аз рӯзи 28 сентябри соли ҷорӣ ба ин сӯ даҳҳо нафари бегуноҳ аз наздикону пайвандони моро аз хонаҳояшон дар минтақаҳои гуногуни Тоҷикистон рабудаанд ва то ҷое мо маълумот дорем, бо вуҷуди дархостҳо ва шикоятҳои фаровон то ҳол зердастонатон дар бораи дар куҷо ва дар чӣ шароите нигаҳдорӣ кардани онҳо ба сурати расмӣ хабар надодаанд.

Ҳамзамон бархе хабарҳои тасдиқнашудае низ аз дохили Вазорати корҳои дохилӣ, Кумитаи давлатии амнияти миллӣ ва Прокуратураи генералӣ низ ба мо расонида шуд, ки агар онҳо ҳама дуруст бошанд, дар раванди ин боздоштҳои худсарона аксари боздоштшудаҳо зери фишорҳои зиёди равонӣ ва ҷисмонӣ, бахусус мавриди латукӯби зиёд қарор гирифтанашон, аз по уфтода, саломатии худашонро аз даст додаанд.

Инчунин даҳҳо наворе, ки тайи ин се-чори рӯзи ахир бархе наздикону пайвандони мо зери фишорҳои кормандони мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти миллӣ сабт ва тавассути фейкҳо дар шабакаҳои иҷтимоӣ нашр кардаанд, гувоҳи он аст, ки ҳатто занону кӯдакон ва пирони барҷомонда ҳам аз шарри ин ҷинояткорони муташаккил дар сафи мақомоти интизомӣ ва қудратӣ дар амон нестанд.

Далелҳое низ вуҷуд дорад, ки ҳатто афроди ду-се сол пеш аз сиёсат канор рафта, ба мисли собиқ муовини “Гурӯҳи 24” Нуриддин Ризоӣ ва дигар фаъолоне, ки дар ин ҳамоишҳои эътирозӣ ҳузур надоштанд, ба мисли Маҳмазариф Саидов, Равшан Юсупов ва Муҳаммад Тағоев наздикону пайвандонашон аз ҷониби мақомоти корҳои дохилӣ ва амнияти миллӣ мавриди боздошту бозпурсӣ ва шиканҷаҳои равонӣ қарор гирифта, дар бораи саломат будани онҳо то ҳол хабар надоранд.

Инчунин зимни ин муроҷиатномаи худ, мо аз тамоми созмонҳои ҳомии ҳуқуқи инсон дар Тоҷикистон, минтақа ва ҷаҳон талаб мекунем, ки ин ҳама ҷиноятҳои муташаккилонаи режими худкомаи Тоҷикистонро маҳкум карда, ба сурати фаврӣ барои наҷоти наздикону пайвандони бегуноҳи мо, ки мавриди боздошту шикаҷаҳои фаровон қарор гирифтаанд, вориди амал шаванд.

Дар айни ҳол аз Омбудсмени Тоҷикистон, Кумитаи Салиби Сурх, Созмони Амният ва Ҳамкорӣ дар Авропу, сафаротҳои Олмону Амрико ва Британияи Кабир низ дар шаҳри Душанбе ин дархостро дорем, ки ба хотири таҳқиқи ин боздоштҳои худсарона ва ба сурати густурда помол шудани ҳуқуқи инсон дар Тоҷикистон як комиссияи муштарак тартиб дода, ба ин ҷиноятҳои мақомоти қудратӣ ва интизомӣ баҳои ҳуқуқӣ диҳанд ва аз Ҳукумати Тоҷикистон талаб намоянд, ки ба ин ҳама бебандубориҳо хотима диҳад.

Бо эҳтиром, иштирокчиёни ҳамоишҳои эътирозӣ ва пайвандони бархе боздоштшудаҳое, ки пас аз ҳамоишҳои эътирозӣ дар рӯзҳои 28-29.09.2023 дар Берлин аз ҷониби мақомот дар Тоҷикистон боздошт шудаанд:

1. Амруллоҳи Низом, рӯзноманигор ва фаъоли ҷомеаи маданӣ, муқими Лаҳистон

2. Шоҳраҷаб Шоҳимӣ, фаъоли сиёсӣ ва шабакаҳои иҷтимоъӣ, муқими Лаҳистон

3. Фарҳод Одинаев, фаъоли сиёсӣ, муқими Олмон

4. Шарофиддин Гадоев, фаъоли сиёсӣ, муқими Ҳоланд

5. Вайсиддин Одинаев, фаъоли сиёсӣ, муқими Утриш

6. Манучеҳри Кӯҳистонӣ, сиёсатмадор ва фаъоли сиёсӣ, муқими Олмон

7. Маҳмазариф Саидов, фаъоли сиёсӣ, муқими Фаронса

8. Равшан Юсупов, фаъоли ҷомеаи шаҳрвандӣ, муқими Олмон

9. Фатҳуддин Усмонзода, фаъоли сиёсӣ, муқими Утриш

10. Абдушукур Маннонов, фаъоли сиёсӣ, муқими Литва

11. Саидмуҳидинов Фатҳуддин, фаъоли ҷомеаи маданӣ, муқими Аврупо

12. Муҳаммад Тағоев, фаъоли ҷомеаи маданӣ, муқими Аврупо

13. Мухаммадҷон Абдулоев, фаъоли сиёсӣ, муқими Олмон

Эзоҳ, аз дигар азизоне, ки тайи 4-5 рӯзи ахир наздикону пайвандонашон аз ҷониби мақомоти корҳои дохилӣ, амнияти миллӣ ва прокуратура мавриди боздошту бозпурсиҳо, азобу шиканҷа ва ғайра қарор гирифтаанд, хоҳиш мекунем, ки дар ин муроҷиатнома бо мо ҳамроҳ шаванд!

МУРОҶИАТ АЗ САҲИФАИ ФЕЙСБУКИИ АМРУЛЛОҲИ НИЗОМ

ТУХМИ АНДЕШАИ ТУ ЧУН ВО ШУД…

0

БОЗНАШР АЗ САҲИФАИ ФЕЙСБУКИИ АДИБ ВА ШОИРИ ТОҶИК ИСФАНДИЁРИ НАЗАР.

Рафиқи солҳои ҷавонии ман – Абдуллоҳи Ҳаким, машҳӯр ба Раҳнамо, – дар ҳошияи “ғавғои ҷаҳонии тухм” мақолаи муфассале навишта, ба гуфти абарустод Айнӣ, “алҳақ” доди суханро додааст!

Хуб навиштааст! Аммо…

Абдуллоҷон! Ҳамин “аммо”-и зормондаро гӯям, ё нагӯям? Чун худат мебоист ин “аммо”-ро бигӯйӣ, ки нагуфтаӣ ва маро ночор гузоштаӣ то ончиро пушти ин зормондаи “аммо” истода, бигӯям!

Ҳақро гӯям ё ба ноҳақ кафкӯбӣ кунам? Бигӯ, сукут накун, Абдуллоҷон! “Аммо”-ро гӯям ё на? Ҳақро гӯям ё пушти ботил истод шавам?

ЁДДОШТАК

Абдуллоҷон, ту аз ҳар касе беҳтар ба Каломи Илоҳӣ ошноӣ! Медонӣ, ки Худованд барои шарҳу баёни масоили азиму дархӯри шаъни Зоти Худаш, ба кӯчактарин мисолҳо иктифо кардааст! Аз мӯр гуфтаасту аз занбур гуфтааст ва албатта аз гову аз уштур ҳам!

Бигзор ман ҳам мисоли кӯчаке биёрам барои баёни Ҳақ ва Ботил!

Моҷароҳои қадимии мардумони ҳамсоярустоҳоро аз асноди қадимӣ – “васиқа”-ҳо! – меомӯхтам. Аз пире шарҳи моҷароро пурсидам. Қисса кард. Моҷаро барои кӯҳ сурат гирифт. Ҷанги лафзӣ буд. Қозӣ омад, муфтӣ омад, миршаб омад!

Қозӣ ба ҷои даъвогии мардумон – болои кӯҳ, – ҳозир шуд! Ду сӯро нигарист. Кафи хокро бардошту рехт ва самти ҳаракати боду майли хокро нигарист. Кӯзаи обро рехту майли ҷорӣ шудани обро нигоҳ кард.

Онгоҳ поин омад. Ҳамроҳаш мардумон – аз ду сӯ. Рудхонаро дар миёни рустоҳо нигарист. Пурсид: – Рӯйи Ҳақро бинам ё рӯи зӯру зӯргӯро? Муддаъиён аз ду сӯ гуфтанд: – Рӯи Ҳақро!

Се бор пурсиду се бор посух яксон омад. Онгоҳ рӯ ба ҷамоъати ғосибу даъвогар оварду гуфт: – Рӯи Ҳақ, ки бошад, ба ин замин шумо ҳеч ҳақ надоред!

Инак, Абдуллоҷон, рӯи Ҳақро бибинам ё рӯйи хотирро? Пушти Ҳақ истод шавам ё пушти “зӯргӯ”?

АММО…

Абдуллоҷон!

Ту аз “алифбои сиёсат” ҳарф мезанӣ! Мепиндорӣ, ки ин “алифбо”-и зормондаро мардумон нахондаанд ё “алиф” то калтаку “забар” то ғалтаки онро ҳеч дарк намекунанд!

Ту дар оғози мавъизаи хеш гуфтаӣ, ки: “Банда корманд ва намояндаи Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон нестам. Дар ягон ниҳоди давлатӣ низ кор намекунам. Назари ҳукумати кишварро масъулон ва сухангўёни расмии муҳтарами он баён мекунанд.”

Аммо, ба қавли Мавлоно, ҳарфат: “Бӯйи шароб медиҳад, харбуза дар даҳон макун!”

Ҳоло бигзор ман ҳам бо иқтидои ту ин тур баён кунам, ки борҳову бо таъкид гуфтааму навиштаам: Банда – Исфандиёри Назар, – ҳеч гоҳ узви ҳеч ҳизбу ҳаракати сиёсиву ғайрисиёсӣ набудаам ва мушкил аст, ки баъд аз ин ҳам ба ҳизбеву ҳаракате бипайвандам! Чун ба танҳоӣ худам як ҳаракатам, як ҳизбам!

Аммммммо! Шумо қаблан узви ҲНИТ ё лоақалл ҳамроҳ бо сарони ин ҳизб будед! Солҳо ҳамроҳи Тӯраҷонзода, Саид Абдуллоҳи Нурӣ ва солҳо ҳамроҳи ин мардумон дар ғурбат ба сар бурдаед!

Қатъан оиди зиёде аз рафоқату надимӣ бо Тӯраҷонзода ба Шумо расидааст!

Аммо ман абадан на Тӯраҷонзодаро дидааму на марҳум Нуриро, на Ҳимматзодаро!

Ғурбати дидаи шумо бо ғурбате, ки ман аз сар мегузаронам, замин то осмон фарқ дорад. Шумо дар ватани торихиву фарҳангии худи миллати мо ранҷи ғурбат кашидаед, аммо ман хориҷ аз он ҷуғрофиёи минуӣ!

Ранҷи ғурбати кашидаи Шумо, фикр намекунам, ки чун ҳазорҳо фирорӣ дар хаймаҳо, дар гармову сармо буда, қатъан ҳамроҳи “калонҳо” дар қасрҳову кохҳову меҳмонсароҳои муҷаллал бояд гузашта бошад!

Аз ранҷи дидаи худ дар ин рӯзгори ғурбат намегӯям, чун дар тасаввури Шумо намегунҷад!

Шумо ҳамроҳ бо Зайд Саидов будед ва ӯ мехост ҳизберо роҳандозӣ кунад. Гӯли Убайдуллоеву чандеи дигарро хӯрд ва ба зиндон рафт. Шунидаам (хондаам), ки лисаи “Роҳнамо”-и Шумо бо сармояи он марди акнун зиндонӣ будааст!

Аммо ман абадан Зайд Саидро надидаам, пулу моле ҳам аз ӯ – сипос Худойро! – нахӯрдаам! Яъне, “на сир хӯрдаам ва на даҳонам бӯй медиҳад!”

Шумо солҳо дар идораи давлатӣ кор кардаед – намедонам дар Маркази таҳқиқоти истротежӣ ё ҷое мисли ин.

Аммо ман ҷуз ҳафтаномаи “Сипар”-и ВКД, ки дар он ба ҳайси “котиби масъул” кор кардаам, на ба сифати корманди расмии ин ниҳоди қудратӣ, дигар ҳеч ғуборе аз идораҳои давлатӣ дар ҷомаам нест.

Аз сармоя – сармову гарморо солҳо дидаам! Ва бар иловаи “говону харони борбардор”, агар ба гове эҳтиром гузоштаам, он ҳам гови “Бармоя”-и “Шоҳнома” будааст!

Аммо шумо дар қиболи боздошти Зайд Саидов ҳамора сукут кардаед! Ман на! Ман рисолати шаҳрвандиву рӯзноманигории худро дар баробари боздошти ӯ низ иҷро кардаам! Рисолати шоириро ҳам!

Аммо Шумо дар баробари риштарошиву масҷидканиву таҳқири мӯъминони ҳаммеҳани хеш ҳамора сукут кардаед! Ман на!

Шумо дар баробари ҳар зулме, ки золимон дар Кишвар анҷом додаанд, сукут кардаед, ман на!

Шумо аз ранҷи муҳоҷирони иҷбории кор дар Русия нашунидаам, ки ҳарфе навишта бошед ва ин раванди дардноку таҳқиромезро барои низом накӯҳиш карда бошед! Забони хомаи ман аз гуфтан мӯй шуд!

Аммо Шумо ҳамора рисолати як “обсофкунак”-ро, рисолати як маддоҳи бисёр баодобро иҷро кардаед! Ман на!

Қатъан, агар дар Эрон бозмемондед, бо ин забони чарбу нарм унвони “Оятуллоҳ-ул-ъузмо” бароятон эъто мегардид!

Рост намегӯям?

ДАР БОБИ “ТУХМ”…

Тухми андешаи ту чун во шуд,

Мурғи Ҳақ гуфтани ту, Анқо шуд!

Тухм партоб кардани мухолифе ба сӯи мошини раисҷумҳур дар Берлин, ки бар асари он даҳҳо нафар зану марду пиру бурно акнун дар боздоштгоҳҳои ниҳодҳои қудратиянд, аз рӯи “алифбои сиёсат” ҳеч “беодобӣ” нест! Баръакс, дар “алифбои сиёсат” ба ин навъи эътироз, “эътирози маданӣ” гуфта мешавад.

Ин нукта дар “алифбои сиёсӣ”-и Шумо ҷой наёфт!

Ба сӯи раисҷумҳури Омрико рӯзноманигори ироқӣ як кафши хешро партоб кард! Он кафш акнун ҷузви торих аст!

Ба сӯи Мокрун тухм андохтанд! Он навор ҷузви торих аст!

Писарбачаи олмонӣ ба хотири пуштибонӣ аз муҳоҷирон дар Кишвари хеш, ба фарқи сари намояндаи порлумон ва раиси як ҳизб тухмро мустақиман зада шикаст!

Инҳо ҳама аз “алифбои сиёсат”-анд! Аммо на он “алифбо”-е, ки Шумо аз рӯи он мавъиза менависеду андарз медиҳед!

Задани тухм – яъне “На!” гуфтан ба диктотурӣ, “На!” – гуфтан ба меросӣ кардани мансаб, “На!”- гуфтан ба фасоди саросарӣ дар ҳаёт ва ҷавви сиёсии як Кишвар, “На!” – гуфтан ба зиндон кардани дигарандешон, “На!” – гуфтан ба хонаводагӣ ва маҳаллӣ кардани ҳукумат…

Инҳоро, ки худ хеле хуб дарк мекунед, АММО, намегӯед!

Шумо марди зарангед, Абдуллоҷон! Ба ростӣ мегӯям! Духӯра менависед, дупаҳлӯ ҳарф мезанед. Навиштаҳоятон бе гумон, муомилаеро барои “рӯзи фардо” (“рӯзи мабодо”) ҳам доранд!

Аммо ман ҳамоно рӯкомагӯ боқӣ мондаам ва ҳамаи ранҷҳои ман аз рӯи ин одати бад будааст!

“АММО ҲАМЧУН МУҲАҚҚИҚ, АДИБ ВА МУҲИМТАР АЗ ҲАМА, ҲАМЧУН ШАҲРВАНДИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН…”

“Аммо”-и Шумо инҷост! “Аммо”-е, ки воқеиятро ба муроди худи Шумо ва касоне, ки зери мавъизаатон “хаҳ”-у “аҳсан”-у “зеҳозеҳ!” менависанд, тавзеҳ медиҳад!

Шумо раисҷумҳурро мустақиман худи Тоҷикистон меномед! Дарк мекунед, ки ӯро кӣ меномед? Худи Тоҷикистон, худи Миллат! Ва агар аз Худо намешармидед, бешак ӯро худи Худо ҳам меномидед!

(Зор монад, матни аввалияатон ҳуруфи кирилии “тоҷикӣ”-ро надошту гумони бад мебарам, ки шояд бароятон навишта оварда бошанд…)

Ростӣ, намехоҳам ба Шумо сахт биёям. Бо инки мо солҳост ҳамдигарро ғоибона мешиносем ва агарчи рафиқи гармобаву гулистони ҳамдигар ҳеч гоҳ набудаем.

Аммо, – сабил монад ин “аммо!”, – корвожаи сиёсии “раисҷумҳур” ҳеч гоҳ бар мабнои “алифбои сиёсӣ”-и Шумо чунин бори маъноие надорад!

Раисҷумҳур, як шаҳрванди оддист, аз падару модаре заминӣ ба дунё омада, чун дигарон! На “боли ҳумо”-е бар сараш расида, на чизи дигар. Раисҷумҳурро бо ройи мардумон интихоб мекунанд!

Ва ӯ вазифадор аст, ки аз номи Кишвар ё мардум барои бастани шартномае ё тавофуқ ба коре, сафар кунад. Пул аз ҳисоби Буҷа ва Буҷаро мардум бо молиёти мепардохтаи хеш пур мекунанд!

Шумо ба афроде, ки зери мавъизаатон шарҳҳои ҷиддӣ навиштаанд, эътино накардаед! Ҳатто ба оне, ки гуфта: онҳо – яъне ба Урупо паноҳбурдагон, – чи касанд? Ҳама бесавод, на профессор, на ину на он…

Шумо ба ӯ посух надодаед, ки: Оре, онҳо дуктуру пруфесури ҷаълӣ нестанд, шояд савод ҳам надоранд, аммо кор мекунанду ба ҳар роҳе он пулро ба Тоҷикистон мефиристанд! Яъне саҳмашон дар Байтулмоли Давлат мавҷуд аст! (Агарчи Байтулмол ҳам бо ҳама бонкҳо – яке ҳам дигар давлатӣ нест!)

Падару модари онҳо, хешу табори онҳо, ҳамдеҳу ҳамшаҳристонии онҳо – молиётсупоранд!

Бо пули молиёти онҳо ин “пруфесур”-ҳо ва ҳатто ин сангандозони фейсбукӣ то шахси худи Шумо – маош мегиранд, рӯз мегузаронанд!

Дар “аммо”-и шумо боз як сухани хуб аст: “…мо як мафҳумро мешиносем: намояндаи Тоҷикистон, рамзи давлат ва миллати тоҷикон! Он ҷо дигар баҳси шахсияту ӯ нест, ӯ Тоҷикистон аст, болои сараш парчами муқаддаси кишвари мост.”

Дар “алифбои сиёсат” шарҳи Шумо тамомии ҳарф нест!

Ҳар шаҳрванди Кишвар, ки дар бағалаш Шиноснома дорад, бо забони миллии Кишвараш ҳарф мезанад, намояндаи Тоҷикистон, рамзи Давлат ва Миллати худ аст!

Ҳар шахс – берун аз Ватан, – танҳо худи ӯ нест, Ватани ӯст, дар ҳайъати хеш Парчами зиндаи Ватани хеш аст!

Дар Олмон – олмониҳо аксаран намедонанд, ки раисҷумҳурашон – ба қавли шумо “рамзи давлату миллат”-ашон – кист! Ҳама сарвазир (канслер)-ро мешиносанд!

Ва илло бар мабнои “шарҳ”-и Шумо, “амирал муъминин”-и Толибон ҳам худи ӯ нест, Афғонистон аст, рамзу намоди ҳамаи ақвоми Афғонистон аст…

Аммо, чи дар беруну чи дар дарун, баҳси шахсияти раисҷумҳурҳо ҳамеша матраҳ аст! Кӣ будану чӣ будани ӯ ҷои баҳс аст! Қонунро бар мароми Миллат иҷро карданаш ё ба суди худу хонадонашон сӯиистифода карданаш – матраҳ аст!

Раисҷумҳур на дар беруну на дар дарун “рамз” нест – иҷрокунандаи вазифаест, ки барои чаҳор сол ё панҷ сол ё мисли “рамз”-и Шумо барои “ҳафт сол” бар пояи ройи мардум, бо баргузории интихоби дурусту рост ва ширкати номзадҳои ҳар ҳизбу ҳаракати сиёсӣ то ҳатто шаҳрванди озод, – на чун А. Ғаффорови лухтак ё чанд “депутат”-и лутиву лухтак! – боистӣ интихоб карда шавад!

Аммо! Вақте муҳлати иҷроишро бо тарфанду зӯрӣ аз 4 ба 5 аз 5 ба 7 ва ниҳоят “модомулъумр” бисозад, дигар ӯ раисҷумҳури интихобӣ нест! Инҷо дигар вожаи “худинтисоб” ба кор меравад! Инҷо дигар вожаи “диктотур”, “золим”, “ғосиб” ва амсоли инро ба кор мегиранд!

АГАР…

Агар боре бишавад раисҷумҳурро “рамзи давлат ва миллат” номид, чунин шахсе бояд он қадр маъсуму хидматкору шикастанафс бошад, ки душманаш аз ӯ озор надида бошад! Чунин раисҷумҳуре дар дунё агар яке буда – он ҳам раисҷумҳури Уругвай, Хосе Мухика, будааст ва агар ду тан буда, яке боз ҳамон ва агар се тан буда…

Хосе Мухика баъди рафтанаш ҳатто маоши “сенотур”-иро рад кард!

Ҳоло Шумо “рамз”-ро ба ин марди бузурги ҷаҳонӣ, ба ин намоди шарофату инсонияту миллатдӯстӣ метавонед муқоиса бикунед?

Агар “рамзи давлату миллати тоҷик” боистӣ шахсеро бидонем, чи касе бар пояи домулло Айнӣ, чи касе бар пояи домулло Ғафуров?!

Як Миллатро, оре, бо сиёсатмадорони он мешиносанд, ба шарте он сиёсатмадор дар ҷавви сиёсии як тамаддун таъсир гузошта бошад ё бар сиёсати ҷаҳонӣ таъсиргузор бошад!

Мисли Ленин, мисли Истолин, мисли Ҳитлер, мисли (ва аз торих метавон зиёд овард!)

Аммо дар воқеъ “рамз”-и ҳар Миллату Кишваре донишмандони ӯянд, адибони ӯянд! Магар ҷаҳониён ин миллатро ба хотири Исмоили Сомонӣ мешиносанд? На! Номи Синоро мебаранд, номи Розиро мебаранд, номи Форобиро мебаранд, номи Фирдавсиро , Хайёмро, Саъдиро, Ҳофизро… мебаранд!

Агар аз Сомониён ёд мекунанд, ба баракати шеъри Рӯдакии бузургвор аст!

“Рамз”-и миллати Тоҷик – Турсунзодаи ӯ, Лоиқ Шералии ӯ, Бозор Собири ӯ, Гулрухсори ӯст!

Рамзи миллати тоҷик Абдуқодири Рустами ӯст, ки дар банд аст!

Ҳоло, ки ТУХМ кафидаву пош хӯрда, бигзоред бигӯем – сахт бигӯему сахт бишнавем (абарустод Лоиқ: гул бигӯему гул бишнавем – фармуда!), ки сахт гуфтани Дӯст беҳ аз шакар гуфтани душман аст!

Шумо, – Абдуллоҷон, – рафиқи солҳои ҷавонӣ (диду водиди ба нудрате доштем, аммо ҳамдигарро мешинохтем!), на рафиқи гармобаву гулистони ҳамдигар, – ба ҳар баҳонае “тухм”-е гузоштаед, ҷуз дар мавориди дардҳои сангини ин Миллат!

Шумо аз “тухм”-и афкандаи “беодоб”-е дар Уруппо нороҳатед! Ростӣ, ман ҳам нороҳатам, ки чиро бояд чунин бошад? Чиро бо гулу гулдаста дар ҳар ҷои ҷаҳон раисҷумҳури Кишвари хешро мардумон пешвоз нагиранд? Аммо…

Аммо барои он, ки “тухм”-е, “гуҷафарангӣ”-е (пумидур) ба сӯи “рамзи давлату миллат” афканда нашавад, бояд нафсро қурбонӣ кард! Бояд пурсид, ки чиро чунин шуд? Чиро фарзандони мардумон ин “беодобӣ”-ро хилофи “алифбои сиёсат”-и Раҳнамои азизи мо, муртакиб шуданд?

Ба ин чироҳо Шумо посух нахоҳед дод!

Шумо дар мавриди ин “ТУХМ” низ “тухм”-е гузоштед! Тухми калоон!

Оре, тухме “…ҳамчун муҳаққиқ, адиб ва муҳимтар аз ҳама, ҳамчун шаҳрванди ҷумҳурии Тоҷикистон…”, аммо – зор монад ин аммо! – дар бораи боздошти Абдухалил Холиқзода, дар бораи боздошти нависандаи шинохта Қодири Рустам “уҳунас”-е “танаҳнуҳ”-е ҳам накардед!

Шояд аз моҷарои он ду адиби бегуноҳ бехабар мондаед! Чун сафарҳои зиёде доред: гоҳ ба Помиру гоҳ ба Яғноб, гоҳ ба Масчову гоҳ ба намедонам куҷо.

Аз ҳама чизу ҳама ҷо навиштаед, ки хондааму офарин гуфтаам, аммо тӯли ин ҳама сол надидам, ки аз юришҳои ба Бадахшон сурат гирифта навишта бошед!

Ва инак, худро “адиб” номидед, ки ҳастед, аммо дар баробари сарнавишти ду адиб сукут ихтиёр кардаед! Рисолати аслии Шумо инҷо ҳарф задан буд, бори ин рисолатро аз дӯш гузоштед. Фардо ба фардоиён чи посух доред?

Азиз Несин гуфта: “Инсон фақат дар қиболи гуфтаҳояш масъул нест, балки дар қиболисукутҳояш ҳам масъул аст!”

Тухм дар Уруппо кафиду пош хӯрд, чарахсаҳояш рӯи номи шумо нишаст! Метавонистед дар бораи ин тухми зормонда ҳеч нанависед! Билло касе эроде намегирифт. Чун худ таъкид кардаед, ки корманди давлатӣ нестед.

Аммо дар бораи боздошти ду нависанда нанавиштани Шумо эрод дорад! Сукути шумову “баёния”-и ИНТ, сукути шумову “посух”-ҳои Раҳимӣ, Раҳмонзода, Юсуфӣ…. – ҳеч бартарие аз ҳам надоранд!

ЗОР МОНАД “АММО” ТУХМ…

Чанд рӯз аст мағзам ошуфта аст…

Мешуд, ки ин тухм партоб нашавад….

Агар….

Агар….

Агар…

ХУЛОСА

ТУХМИ МУРҒ

  • Шоир: Муҳаммадризо Шоракӣ

Орзуи аҳли олам тухми мурғ,

Марз байни шодиву ғам – тухми мурғ!

Воизе болои минбар гуфта буд:

Фарқи фирдавсу ҷаҳаннам – тухми мурғ!

Қудрате дорад, ки филтар мекунад,

Тели “инстолайн”-у “вебкам” – тухми мурғ!

Насли донишҷӯ нагардад мунқариз,

То замоне, ки фароҳам тухми мурғ!

Он сиёсӣ гуфта бояд ҳак шавад:

Гӯшаи поини парчам – тухми мурғ!

Мисли баҳс ҳастаӣ, ки возеҳ аст..

Гашта як ҳаққи мусаллам тухми мурғ!

Ҳар касе шуд шоҳи кишвар, мешавад,

Шак надорам, садри аъзам тухми мурғ!

Кодуи рӯзи таваллуд мебарад,

Ман шунидам ошиқе ҳам тухми мурғ!

Себу гандум радди по гум мекунанд

Иллати ихроҷи Одам – тухми мурғ!

Духтари ҳамсоя шавҳар кардааст,

Маҳри ӯ ҳам мисли Марям, тухми мурғ!

Ибтидо мурғ омада ё тухми ӯ??

Фалсафӣ будиву мубҳам тухми мурғ!

Ҳотами Тоӣ чиро Ҳотам шуда??

Дода чун як дона Ҳотам, тухми мурғ!

Содалавҳе ҳам хурофотӣ шуду

Гуфт шояд исми аъзам: тухми мурғ?!

Назрии мо ҳам, ки қатъан мешавад

Ҷойи қима дар муҳаррам тухми мурғ.

Ҷоми Ҷамро аҳли дониш гуфтаанд

Ҷоми он шуд мурғу шуд Ҷам тухми мурғ!

Рӯйи лабҳо зикри ladies first буд,

Рафта – рафта шуд муқаддам тухми мурғ!

Иқтисоди кишвари Эронзамин

Ҳам надорад ҷуз ту марҳам тухми мурғ.

Рафта думболаш ба Турон? Хуб, чиро?

Буда бори Рахши Рустам тухми мурғ!

Ҳар касе рӯзе таназзул мекунад,

Ту нахоҳӣ шуд вале хам тухми мурғ!

Пич-пиче аз як хурӯсе ҳам расид,

Мегузорам банда кам-кам тухми мурғ!

Зери хатти фақраму мегирамат

Дар бағал як рӯз муҳкам тухми мурғ!

Қимати ин шеъри зебои ту чанд??

Ҳар касе пурсид, гуфтам: тухми мурғ!

  • Бо дуруд:
  • И. Назар

Дар Хоруғ мақомот намегузоранд волидайн фарзандони худро бубинанд

0

Мақомоти қудратӣ дар Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба волидайни наврасони боздоштшудаи шаҳри Хоруғ иҷозати мулоқот бо фарзандҳояшонро намедиҳанд.

Тавре гуфта мешавад, рӯзи 1-уми октябри соли ҷорӣ дар шаҳри Хоруғ байни ду гурӯҳи наврасони аз 14 то 17-сола давъо сар зада, он ба занозанӣ анҷомидааст. Дар пайи ин муноқишаи ҷавонон пулиси шаҳри Хоруғ 21 наврасро боздошт кардааст.

Ба гуфтаи манобеи Azda tv, пулис ҳатто онҳоеро, ки дар ин занозанӣ ширкат надоштаанд, боздошт кардааст. Гуфта мешавад, дар муддати ин ду рӯз чанде аз боздоштшудаҳоро ба хонаҳояшон ҷавоб додаанд. Аммо гурӯҳи дигари наврасон дар боздошт буда, ба вакили дифоъ дастрасӣ надоранд ва ҳатто мақомот намегузоранд волидонашон онҳоро бубинанд.

Ҳамчунин онҳое, ки аз боздоштгоҳ раҳо шудаанд, аз тарси фишори мақомот чизе дар бораи онҳое, ки дар боздошт қарор доранд, намегӯянд.

Модари яке аз ин наврасон дар суҳбат ба Azda.tv гуфт, ду рӯз мешавад, ки писараш дар дасти пулис аст ва ба ӯ иҷозат намедиҳанд то фарзандашро бубинад ва аз ҳолаш хабардор шавад.

Пулис ба ҷойи волидайни наврасон, роҳбари синф, директори мактаб ва дигар муаллимаҳоро даъват доранд то дар вақти тафтишоту бозпурсӣ ширкат кунанд.

Ин модар мегӯяд, ки “ба ҳама маълум аст, муаллима ба ҷойи дилбардории фарзондони мо, дар баробари муфаттиш нишаста, ба бозпурсӣ ва сарзаниш мегузарад ва пулис ҳам талош дорад, ки чанд нафарро гунаҳкор бароварда, зиндонӣ кунанд”.

Мақомот то ҳол дар бораи сабаби рух додани ин занозанӣ байни наврасон чизе нагуфта ва ҳамчунин сабаби роҳ надодани волидайнро ба назди фарзандонашон низ шарҳ намедиҳанд. 

Бо пайдо шудани маълумоти нав хабар такмил мешавад.