Аз сӯи дигар бархе раҳбарони Ҳизби Таҳрики Инсоф ҳам тариқи расонҳо мардумро ба майдондорӣ ва ҳимоят аз Имрон Хон даъват карда мегӯянд, вай тамоми имтиҳоноти худашро назди мардум ва миллат супоридааст ва акнун замони он расида, ки мардум ҳам дар ин имтиҳон сарбаландона аз раҳбари худ ҳимоят кунанд.
Дар рафти ин бетартибиҳо, ки дар бархе маворид ба сангаргириҳо миёни артиш ва мардум табдил шуд, тибқи оморҳои расмӣ, дасти кам 8 нафар кушта ва даҳҳо каси дигар аз ду ҷониб захмӣ шудааст. Хеле аз сарони артиш дар Исломобод ва бархе дигар аз раҳбарони он дар минтақаҳо низ аз тарси он ки мабодо дар ин кашмакашҳо ба дасти мардуми ғазаболӯд биуфтанд, ба панаҳгоҳҳо фирор кардаанд.
Гуфта мешавад, 10-уми апрели соли 2022 парлумони Покистон ба Имрон Хон, собиқ Нахуствазири ин кишвар раъйи адами этимод дода, ӯро аз ин симат барканор кард. Имрон Хон дар амри барканории худ кишварҳои ғарбӣ ва дар раъси онҳо Амрико ва артиши кишварашро муттаҳам мекард. Артиши Покистон, ки то сари қудрат омадани Имрон Хон касе ҷуръат надошт алайҳи он мавзеъгирӣ кунад, ин кори Хонро убур кардан аз хатти қирмиз медонист.
Як рӯз пеш аз ин боздошт, 8-уми майи соли ҷорӣ Имрон Хон тариқи расонаҳо яке аз раҳбарони артишти Покистонро ба ду бор сӯиқасд кардан ба ҷонаш муттаҳам карда буд. Артиши Покиистон ҳам дар вокуниш ба ин иттиҳом ҳушдор дода буд, ки набояд касе аз сиёсатмадорони покитсонӣ бидуни далел алайҳи он мавзеъгирӣ кунанд.
Собиқ Нахуствазири Покистон пас аз он ки аз қудрат барканор шуд, дар аксар шаҳру ноҳияҳои кишвараш гирдиҳамоиҳои даҳҳо ҳазор нафариеро роҳандозӣ карда, тӯли як соли ахир тавонист беш аз пеш ба теъдоди ҳамводоронаш биафзояд. Тибқи барнома дирӯз ҳам қарор буд, ки дар пойтахти Покистон як гирдиҳамоии бузургеро ба роҳ монад, вале вақте боздошт дошт, ҳаводоронаш бо шиори ин, ки “хатти сурхи мардумро артиш ҳам набояд убур кунад” ба кӯчаву хиёбонҳо рехта, озодии ӯро талаб доранд.
Бархе коршиносони масоили сиёсӣ муносибатҳои кишварҳои аврупоӣ бо кишварҳои диктотурӣ, аз ҷумла бо Тоҷикистонро муносибатҳои духӯра ном ниҳода, аз он интиқод мекунанд.
Аз ҷумла, дар ин бора аз кишвари Фаронса, ҳамчун давлати – ба қавле, падари демократия дар Аврупо мисол зада мешавад, ки мақомоти ин кишвар бо вуҷуди талошҳояш барои тарвиҷи демократия, боз бо раҳбарони кишварҳои диктотурӣ, мислӣ Эмомалӣ Раҳмон ва дигарон муносибатҳои нек доранд, ки дар аксар доираҳо ба маънои муносибати дугона арзёбӣ мешавад.
Дар ин бора Муҳиддин Кабирӣ, раиси Паймои миллии Тоҷикистон, ки ҳафтаи гузашта бо сафаре дар Фаронса қарор дошт, дар суҳбат ба Azda tv гуфт, Фаронса дар муносибатҳояш бо давлатҳои диктотурӣ ҳадафаҳои хосси худро дунбол мекунад ва равобиташ бо диктотурҳои дунё ба маънои он нест, ки ин кишвар онҳоро қабул дорад ва ё ба ҳуқуқи башару озодиҳои инсон таваҷҷуҳ надорад.
Раиси ПМТ мегӯяд, аз мақомоти Фаронса пурсидам, ки “чаро дигар раҳбарони кишварҳои пешрафтаи дунё аз диктотурҳо камтар даъват мекунанд, аз он ҷумла аз Эмомалӣ Раҳмон, вале Фаронса дар ин 5 соли ахир 2 маротиба шуд, расман ӯро даъват мекунад? Мақомоти Фаронсавӣ ҳам гуфтанд, инҷо баъзе масъалаҳои хос аст, бахусус қазияи Афғонистон.”
Ӯ мегӯяд, Фаронса бо хеле ҳассосият аз Ҷабҳаи муқовимати Афғонистон пуштибонӣ мекунад ва дар гузашта ҳам аз Аҳмадшоҳ Масъуд пуштибонӣ мекард ва “ин мавзуи Афғонистон боис шудааст, ки ин кишвар як робитаҳои хоссе бо диктотурҳои Осиёи Марказӣ дошта бошад.”
Кабирӣ мегӯяд, дар суҳбат бо мақомоти кишвари Фаронса таъкид шуд, ки “дар оняда суҳбатҳое дар мавриди озодиҳо ва ҳуқуқи башар бо диктотурҳо бардошта хоҳад шуд.”
Ин Кумита менависад, ки Хуршед Фозилов ягона рӯзноманигоре нест, ки бо иттиҳомоти сохтаи ҳамкорӣ бо гурӯҳҳои ифротӣ боздошт мешавад.
This week marks 2 months since #Tajikistan journalist Khurshed Fozilov's arrest on spurious charges of participation in extremist groups, the 5th Tajik journalist to face such charges in less than a yr
— CPJ Europe and Central Asia (@CPJ_Eurasia) May 8, 2023
Зимни нашир ин паём CPJ аз мақомоти тоҷикистон хостори раҳоии ӯ ва дигар рӯзноманигорони зиндонӣ шудааст.
Рӯзноманигори тоҷик Хуршед Фозилов, ки аз минтақаи Зарафшон барои расонаҳои мустақил хабару гузоришҳои иҷтимоӣ менавишт, рӯзи 6-уми марти соли ҷорӣ аз ҷониби кормандони Кумитаи амнияти шаҳри Панҷакент аз дохили Идораи меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолии ин шаҳр дастгир шуд. Ҳоло ин рӯзноманигори тоҷик ба боздоштгоҳи шаҳри Хуҷанд инқол дода шудааст.
Мақомот ӯро ба узвият дар созмонҳои мамнӯъ гумонбар карда, нисбаташ бо моддаи 307 иловаи 3 қисми 2-и Кодекси ҷиноятӣ парванда боз кардаанд. Аммо рӯзноманигори боздоштшуда иттиҳоми мақомотро рад карда гуфтааст, ки танҳо дар доираи қонун фаъолият дошт. Ин рӯзноманигор дар суҳбат бо вакилаш гуфтааст, ки мақомоти амниятии кишвар ӯро маҷбур кардаанд то бар зидди худаш шаҳодат диҳад.
Ин рӯзноманигор аз боздошти худсарона, риоя накардани дахлнопазирии шахсӣ ва маҷбуран нишондод додан алайҳи худ, ба додситонии вилояти Суғд шикоят кардааст.
Мақомот аз замони боздошти Хуршед Фозилов то ҳол қазияи ӯро шарҳ надодаанд.
Дар як соли охир мақомоти кишвар чанд тан аз рӯзноманигорону блогерони шинохтаро бо иттиҳомоти сохта равонаи зиндон карданд. Созмонҳои ҳомии ҳуқуқ борҳо аз мақомоти Тоҷикистон раҳоии онҳоро талаб карданд, аммо Тоҷикистон мисли ҳамеша тавсия ва талаби созмонҳоро нодида мегирад.
Саркӯбҳо дар кишвар боис гаштааст, ки Тоҷикистон дар Шохиси озодии матбуот поёнтар аз Афғонистон, ки онҷо зимоми қудратро Толибон дар даст доранд, қарор бигирад.
Бино ба иттилои расмӣ, субҳи имрӯз, 10-уми майи соли 2023, Сардор Бердимуҳаммадов, Президенти Туркманистон бо сафари давлатӣ ва дар раъси як ҳайати баланпояи кишвараш вориди Тоҷикистон шуд.
Президенти Туркманистон ду рӯз пеш аз ин сафар ҳамроҳи Эмомалӣ Раҳмон ва дигар сарони кишварҳои Осиёи Марказӣ, Беларус ва нахуствазири Арманистон ба дидори Владимир Путин ва иштирок дар ҷашни 78-солагии Ҷанги Дувуми Ҷаҳон ба Маскав даъват шуда буданд.
Дар бархе аксу наворҳое, ки аз рафти баргузории паради ҳарбии Русия ба расонаҳо ва шабакаҳои иҷтимоӣ роҳ ёфтаанд, дида мешавад, ки Сардор Бердимуҳаммадов паҳлӯи Эмомалӣ Раҳмон ҳузур дорад. Дар ҷойҳои дигаре ҳам дида мешавад, ки Президенти Тоҷикистон дар бархе мавридҳо паҳлуи Раисҷумҳури Русия истидову аз паҳлуи дигараш Президенти Туркманистон қарор дорад.
Дар миёни меҳмонони воломақоми Владимир Путин ҷавонтарини онҳо Президенти Туркманистон дар канори калонсолтарини раҳбари кишварҳои Осиёи Марказӣ-Эмомалӣ Раҳмон қарор гирифта буд.
Тамоми ин саҳнаҳое, ки сарони кишварҳои Осиёи Марказӣ дар Маскав дар онҳо ҳузур доштанд ва тавассути расонаҳо пӯшиш дода шуданд, Эмомалӣ Раҳмон ҳамчун Президенти Тоҷикистон дар онҳо ҳузур дошт ва табиист, ки фарзандонаш Рустами Эмомалӣ, шаҳрдори Душанбе ва раиси Маҷлиси Миллӣ ва Озода Раҳмон, раҳбари Дастгоҳи Раисҷумҳури кишвар низ агар ҳамаи онҳоро пайгирӣ накарда бошанд ҳам, аксари онҳоро дидаву пайгирӣ кардаанд.
Дар он саҳнаҳо Президенти Туркманистон ба сурати ҷавонтарин раҳбар дар байни сарони дигар давлатҳо, ки ҳама мӯйсафед буданд, намоён буд. Ба назар мерасад, ин дурахшиданҳо дар Маскав ва пайи ҳам истиқболи гарму самимии он дар Душанбе ба мизоҷҳои нозуки фарзандони Эмомалӣ Раҳмон, ки солҳост дар интизор расидан ба қудрат ҳастанд, нафоридааст.
Биноан, субҳи имрӯз, вақте Президенти Туркманистон, ки қудратро муфт аз падараш мерос гирифтаву Рустаму Озодаро солҳост падарашон бо ваъдаҳои имсолу соли дигар таскин медиҳад, ки соҳиби қудрат хоҳанд шуд, бо сафари давлатӣ вориди Тоҷикистон гардид.
Дар рафти пешвозгирӣ аз ин меҳмони олиқадр Эмомалӣ Раҳмон ҳарду фарзандонаш-Рустами Эмомалӣ ва Озода Руҳмонро ҳам маҷбур карда, ки ба истиқболаш бираванд ва бубинанд, ки як пири кордида чӣ гуна аз як ҷавони тоза ба қудрат расида пазироӣ мекунад.
Дар ин раванд Эмомалӣ Рамҳон, ҳамчун падар мехост фарзандонаш, раиси Маҷлиси Миллӣ ва раҳбари Дастгоҳи Президенти Тоҷикистон бибинанду таҷриба ҳосил кунанд, вале гумон мекунам, ки Рустами Эмомалӣ ва Озода Раҳмон ҳар ду ин амри падарашонро ҳамчун муҷозот дар рӯзҳои ҷашни Ҷанги Дуввуми Ҷаҳон барои худ қабул карданд, ки на писар тавониста хашмашро пинҳон кунаду на духтар тавониста рашкашро ба намоиш нагузорад.
Гуфта мешавад, ин пазироии Президенти Тоҷикистон аз Президенти Туркманистон он қадар бо шукӯҳ баргузор шуда, ки аз як сӯй ҳам фарзандонашро нороҳат кардаву аз сӯи дигар худи Сардор Бердимуҳаммадовро ҳам ҳайратзада кардааст. Агар дӯстон, хуб таваҷҷуҳ кунанд, дар бархе аксу наворҳо хуб дида мешавад, ки Президенти Туркманистон аз он чи дар сақф ва болои сараш асту онҳоро мебинад, шигифтзада шуда ва наметавонад ба осонӣ аз онҳо чашм биканад…