Вазири умури дохилаи Тоҷикистон дар мавриди муноқишаи блогерони тоҷик, ки шаби 14 феврал дар Олмон рух дод, изҳори назар кард.

Рамазон Раҳмизода имрӯз 19 феврал зимни нишасти хабарии ниҳоди зертобеаш муноқишае, ки байни гурӯҳе аз блогерон рух дод сабабашро гуфт, “вақте як нафаре аз онҳо аз Тоҷикистон ба Олмон баргашта аз пешрафти кишвар мегӯяд, ин амали ӯ ба блогерони Ҳизби наҳзати ислом хуш намеояд. Онҳо аз пешрафти Ҳукумати давалат розӣ набуданд, бо ҳамон ӯро бурда сарзаниш карда дар натиҷаи хархаша аз пистолети травматикӣ ба ӯ тир холӣ мекунанд”.

Ин гуфтаҳоро вазир дар посухи яке аз иштирокчиёни нишасти матбуотӣ, ки аз кушта шудани блогери тоҷик бо тахалллуси “Boroda TJ” аз сӯи гурӯҳҳои мухолиф мегуфт, ироа кард. Ба гуфтаи вазир ҷониби Тоҷикистон барои муайян намудани асли воқеа ба мақомоти марбутаи он кишвар мактуб ирсол кардааст.

Ин гуфтаҳои вазир дар ҳоле садо медиҳад, ки дар Олмон шаби 14 феврал ҷанҷоли блогерони тоҷик ба хушунат ва истифода аз силоҳи осебзо ё тапончаи газӣ анҷом ёфт. Дар ин бора блогер бо лақаби “Boroda TJ” дар канали ютубиаш хабар дода буд.

Ӯ дар наворе иддаъо кард, ки Сулаймони Орзу писари Муҳаммадкарими Орзу – узви аршади ҲНИТ ва блогери дигар бо тахаллуси Абдураҳмон-09 ҳамроҳ бо чанд ҷавони тоҷики дигар бо ӯ муноқиша намуда, аз пушт ба гарданаш аз силоҳи осебзо тир холӣ кардаанд.

Раёсати Олии ҲНИТ зимни баёнияе, ки дар сомонаи расмиаш нашр кард, муноқишаи хушунатомез байни блогерони тоҷик дар Олмонро шадидан маҳкум намуд ва таъкид кард, ки ҳеҷ яке аз онҳо рабте ба ҲНИТ надоранд.

“Дар фазои маҷозӣ шахсиятҳои гуногуне мустақилона амал мекунанд ва мубориза бар зидди зулму беадолатиро ҳаққи худ медонанд, аммо аксарияти онҳо ба наҳзат рабте надоранд ва масъулияти амал ва гуфтаҳои онҳо бар души худашон аст.

Ногуфта намонад, ки робитаҳои хешовандӣ ва шахсии инсонӣ наметавонад муайянкунандаи  робитаи сиёсии афрод ва рабти онҳо ба ҳизбу гурӯҳҳои мухталиф бошад”.

Торнамои Олмонӣ “soester-anzeiger.de” дар ин бора навишта, ки шаби чоршанбе (17 феврал) дар шаҳри Соест назди як филиали бонки Sparkasse 8 нафар занозанӣ кардаанд. Як нафар аз силоҳи осебзо (травматикӣ) захмӣ шуд ва полис гумонбаронро, ки дар ҳоли фирор буданд, дар бузургроҳи наздикии Дортмунд боздошт кард. Полис дар пайи таҳқиқи ҷузъиёти ин ҳодиса аст. Ҳамаи иштирокдорони муноқиша аз Тоҷикситон будаанд ва танҳо як нафар аз онҳо дар шаҳри Соест истиқомат мекарда ва дигарон аз шаҳрҳои дигари Олмон ба онҷо модаанд.

Баъзе аз фаъолон дар ин муноқиша даст доштани мақомоти амниятии Тоҷикстонро меҷӯянд. Ба қавли яке аз блогерони иштирокчии ин ҷанҷол бо тахаллуси Абдураҳмон 09, полиси Олмон дар ҳоли ҳозир танҳо ба се нафари онҳо айбнома эълон кард ва рӯзҳои наздик додгоҳ дар бораи онҳо ҳукм мебарорад.

“Boroda TJ”, ки номи аслияш Музаффар Давлатов мебошад, пас аз ҷанҷол дар наворе ҳодисаро шарҳ дод ва гуфт, ки шаб ба танҳоӣ назди Сулаймони Орзу ва ҳамроҳонаш баромад ва касе ҳамроҳаш набуд ва онҳо чанд нафар ба ӯ ҳамла карданд, аммо дертар наворе нашр шуд, ки бар хилофи гуфтаҳои ин блогер буд. Яъне Музаффар Давлатов низ танҳо набудааст ва дар навор дида мешавад, ки ҳатто яке аз ҳамроҳонаш бо худ корд низ дорад. Ин ҷавон ба қаҳрамони як навори маъруфи дигар шабоҳат дорад ва чизе, ки тахмину гумонҳоеро дар зеҳни фаъолон барои даст доштани амнияти Тоҷикистон дар ин муноқишаро қавитар мекунад.

Вазири корҳои дохилаи Тоҷикистон, Рамазон Раҳимзода имрӯз 19 феврал зимни нишасти матбутии ниҳодаш гуфт, ки соли гузашта 271 нафарро бо иттиҳоми узвият дар гурӯҳҳои террористӣ боздошт кардаанд.

Ба гуфтаи Раҳимзода аз байни боздоштшудаҳо аз ҳама зиёд пайравони ҷамоати “Ихвон – ул – муслимин” (Бародарони мусалмон) будаанд, ки ададашонро 148 нафар гуфт.

Ҳамчунин тибқи гуфтаи вазир, 39 нафар аз аъзоёни ДОИШ, 17 нафар ҲНИТ, 8 нафар ҷамоати “Ансоруллоҳ” 3 нафар “Ал-Қоида” 2 нафар “Ҳизб -ут- таҳрир” боздошт шудаанд.

Ин дар ҳолест, ки аксари ҳизбу созмонҳои мамнӯъ эълоншуда худро террорист намедонанд. Аз ҷумла ҲНИТ ва “Гурӯҳи 24”-ро кишварҳои дигар ҳамчун террорист эътироф накардаанд. Ва онҳое, ки аз дигар кишварҳо боздошт мешаванд ба хотири дар пайгарди “Интерпол” қарор доштанашон аст.

Рамазон Раҳимзода ба чанд суоли дигаре, ки вобаста ба боздоштҳои пурсарусадо буд, посухҳои кӯтоҳ дод. Аз ҷумла ӯ дар мавриди Донаёр Набиеви 80-сола пурсида шуд, вазир гуфт, ӯ шиканҷа нашудааст ва боздошташ тибқи қонун будааст ва баёнияи Прокуратураи генералиро дар мавриди қазияи бобои Дона таъйид кард.

Раҳимзода ҳамчунин дар мавриди боздошт ва шиканҷа шудани Маҳмурод Одинаев ишора карда боздошти ӯро низ қонунӣ хонд. Ба гуфтаи ӯ, муовини ҲСДТ ҷиноят кардааст ва набояд пинҳон мешуд, аммо шиканҷа шудани ӯро рад кард ва гуфт, ки вақте Одинаев пинҳон шуд, худаш худашро аллакай шиканҷа карда буд.

Ин дар ҳолест, ки боздошти бобои Донаи 80-сола ва Маҳмурод Одинаевро созмонҳои байналмиллалии ҳуқуқи башар ва фаъолони ҷомеа маҳкум карданд. Фаъолон мепурсанд, ки агар боздошти пирамрди 80-сола тибқи қонун сурат гирифта бошад, пас чаро муҳокимаи паси дарҳои баста доир гашт. Мебоист муҳокимаи ӯро бо ҳузури рӯзноманигорон ва созмонҳои ҳуқуқӣ доир мекарданд.

Дар Олмон муноқишаи блогерони тоҷик ба хушунат ва истифода аз силоҳи осебзо ё тапончаи газӣ анҷом ёфт. Дар ин бора блогер бо лақаби “Boroda TJ” дар канали ютубиаш хабар дод.

Ӯ дар наворе, ки дирӯз нашр кард ва дертар онро пок намуд, даъво кард, ки Сулаймони Орзу ҳамроҳ бо чанд ҷавони тоҷики дигар бо ӯ муноқиша намуда, аз пушт ба гарданаш аз силоҳи осебзо тир холӣ кардаанд.

Фейкҳои фабрикаи ҷавоб низ дар шабакаҳои иҷтимоӣ навореро нашр карданд, ки дар он рафти муноқишаи ҷавонони тоҷик тасвир ёфтааст. Дар ин навор Сулаймони Орзу писари Муҳаммадкарими Орзу – узви аршади ҲНИТ ва блогери дигар бо тахаллуси Абдураҳмон 09, инчунин блогер бо тахаллуси “Boroda TJ” ва боз чанд ҷавони дигар дида мешаванд.

Сулаймон дар ин навор мегӯяд, “шумо ба гӯлуи ман корд мондед”, низ садои дигаре шунида мешавад, ки мегӯяд, “ба пояш парон барои истифода аз тапончаи газӣ иҷозат дорем”.

Муноқиша аз онҷо сар зада, ки блогери 35-сола бо тахаллуси “Boroda TJ”, ки номи аслияш Музаффар Давлатов аст, дар наворе иддао мекунад Сулаймони Орзу нисбати ӯ таҳқиру бадгӯӣ кардааст ва ӯ барои ҳалли ихтилофоташон Сулаймонро ба вохурӣ ё “разборка” даъват карда ҳузури ҳатмии ӯро низ шарт мегузорад.

Блогер Музаффар Давлатов дар он навор мегӯяд, ки Сулаймони Орзу ӯро дурӯғгӯ ва дурӯя номида, ҳамчунин чанд таҳқири дигарро низ нисбаташ раво дидааст. Аз гуфтаҳои ин блогер чунин бармеояд, ки Сулаймон ӯро пас аз бозгашташ аз Тоҷикисон ба дуруғгӯӣ муттаҳам намуда, ки аз шароити бади кишвар бардурӯғ таърифу тавсиф карда.

Дар ҳамин навор ин блогери тоҷики муқими Аврупо мегӯяд, ки намехост ба сиёсат ва корҳои мухолифон дахолат кунад, аммо суханони Сулаймон ӯро маҷбур карда навори ҷавобӣ сабт кунад.

Дар ин навораш ӯ дар умум мухолифони табъидиро “хоинони миллат” ном мебарад ва пас аз таҳқирҳои зиёди мухолифон аз Сулаймон мехоҳад бо ӯ вохӯрад.

Дертар ин наворро аз канали ютубияш пок кард. Пас аз муноқишае, ки байни ин блогерон сурат гирифт, Музаффар Давлатов аз бинандагонаш пузиш хост ва гуфт, он суханҳоро дар ҳаққи мухолифон аз сари қаҳру ғазаб гуфта манзураш танҳо Сулаймон ва нафарони атрофи ӯ буд на аъзоёни ҲНИТ ва ҳамаи мухолифон.

Дар пайи ин муноқиша як торнамои Олмонӣ “soester-anzeiger.de” дар ин бора навишта, ки шаби чоршанбе (17 феврал) дар шаҳри Соест назди як филиали бонки “Sparkasse” чанд нафар занозанӣ кардаанд. Як нафар аз силоҳи осебзо (травматикӣ) захмӣ шуд ва полис гумонбаронро, ки дар роҳи мошингард мегурехтанд, боздошт кард. Полис ҳоло тафсилоти муноқишаро таҳқиқ мекунад.

Бино ба иттилои ин торнамо, полисро дар бораи ин ҳодиса соати 1:41 дақиқаи шаби чоршанбе хабар додаанд, ки дар минтақаи Спаркассе байни ҳашт мард муноқиша ба вуҷуд омадааст.

Дар хабари ин торнамои оломонӣ гуфта шуда, аз 8 нафаре, ки дар ин занозанӣ ширкат доштанд, танҳо яке аз онҳо сокини шаҳри Соест будааст ва 7 нафари дигари онҳо аз шаҳрҳои Бергкамен, Кирспе, Гуммерсбах, Дюсселдорф ва дигар шаҳрҳои вилояти Рейн-Вестфалияи Шимолӣ омадаанд.

Ин расона гузориш медиҳад, ки як гумонбари 31 сола ба ҷониби сокини 35 солаи Соест бо туфанги холӣ тир холӣ кардааст, ки дар натиҷаи он каме осеб дидааст. Полис мегӯяд, ҳамаи онҳо шаҳрвандони Тоҷикистон будаанд.

Барои шарҳи ин қазия “Аздо тв” аз блогер Музаффар Давлатов (Boroda TJ) назар пӯрсид ӯ аз он, ки ҳолаташ хуб нест нахост дар ин бора сӯҳбат кунад, танҳо гуфт, ки кори полис ҳоло идома дорад ва мунтазири қарори додгоҳ мебошад.

Аз иштирокчиёни тарафи дигар блогер бо тахаллуси “Абдураҳмон 09” розӣ шуд то тафсилотро дар ин бора шарҳ бидиҳад.

Абдураҳмон дар сӯҳбат ба “Аздо тв” бар хилофи даъвоҳои блогер Музаффар Давлатов қазияро шарҳ дод. Ба гуфтаи ӯ, дар муноқишаи шабона Музаффар Давлатов танҳо набуд, (чуноне, ки ӯ мегӯяд танҳо ба берун баромадааст), балки се нафари дигарро низ ҳамроҳ дошт ва баъзеи онҳо бо худ корд низ доштаанд.

“Аздо тв” барои шарҳи бештари қазия бо пулиси Соест ва Дортмунд тамос гирфит, аммо масъули ин парванда дар пулиси Дортмунд ҷаноби Грегор Шмитз дар як паёми катбӣ ба “Аздо тв” гуфт, ки таҳқиқот тавасути пулиси Дортмунд дар ҳоли анҷом аст, аммо додситонии Арнсберги Олмон масулияти ин парвандаро ба душ дорад ва суолҳоятонро ба додситони Арнсберг фиристед.

“Аздо тв” ба шакли катбӣ низ ба додситони Арнсберг муроҷиат кард ва дар ҳоли дастрас шудани посухи расмӣ онро нашр хоҳем кард.

Имрӯз 18 феврал Прокуратураи генералии Тоҷикистон ба изҳороти Паймони Миллии Тоҷикистон – иттиҳоди мухолифини тоҷики хориҷ аз кишвар, дар робита ба ҳукми зиндонӣ шудани Маҳмурод Одинаев посух дод.

Прокуратураи генералӣ навишта, ки баъд аз изҳороти ПМТ қазияи Муҳмурод Одинаев, муовини раиси ҲСДТ-ро такроран мавриди омӯзиш ва таҳлил қарор дод.

“Муайян карда шуд, ки бо ҳукми суди ноҳияи Рӯдакӣ аз 28 январи соли 2021 Одинаев М. бо моддаҳои 237 қисми 2 бандҳои “б, в”, 307 қисми 2 банди “г” КҶ Ҷумҳурии Тоҷикистон ва писараш Ризоев Ҳабибулло бо моддаи 237 қисми 2 бандҳои “б, в” КҶ Ҷумҳурии Тоҷикистон гунаҳгор дониста шуда, ба Одинаев М. ҷазои ниҳоӣ дар намуди маҳрум сохтан аз озодӣ ба муҳлати 14 сол бо адои ҷазо дар колонияи ислоҳии дорои низоми сахт бо маҳрум кардан аз ҳуқуқи машғул шудан ба фаъолият дар самти ҳуқуқшиносӣ ба муҳлати 5 сол ба Ризоев Ҷ. ҷазо дар намуди ҷарима ба андозаи 1000 нишондиҳанда барои ҳисобҳо, баробар ба 58 000 сомонӣ ба фоидаи давлат таъин карда шудааст”, омадааст дар посухи ин ниҳод.

Прокуратураи генералии Тоҷикистон Одинаев Маҳмуродро барои “тартиботи ҷамъиятӣ”-ро халалдор кардан гунаҳкор меҳисобад. Ба навиштаи ин ниҳод, “Одинаев М. 29 октябри соли 2020 бо ҳамроҳии ҳамсараш Ризоева М. ва писараш Ризоев Ҳ. ба комиссариата ҳарбии шаҳри Ҳисор ҳозир шуда, бо баҳонаи он, ки писарашро кормандони комиссариати ҳарбӣ беасос ба хизмати ҳарбӣ даъват намудаанд, дар муддати 30-40 дақиқа тартиботи ҷамъиятиро дағалона вайрон намуда, нисбати кормандони комиссариати ҳарбӣ дашномҳои қабеҳ дода, дар сурати ба хизмати ҳарбӣ бурдани писараш таҳдиди истифодаи зӯрӣ намудааст”.

Бино ба иддаои Пркуратураи генералӣ гӯё Одинаев М. “оиди сиёсати роҳбарияти имрӯзаи Тоҷикистон беасос норозигӣ баён намуда, бо мақсади бо роҳи зӯроварӣ тағйир додани сохти конститутсионӣ одамонро ба гирдиҳамоии ғайриқонунӣ дар назди бинои Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон даъват намудааст”.

Аммо худи Одинаев ва хонаводаи ӯ айбҳои эълон кардаи мақомотро эътироф намекунанд. Ҳамзамон огоҳанои умур бар ин назаранд, ки зиндонӣ шудани муовини раиси ҲСДТ ғаразҳои сиёсӣ дорад.

Ёдовар мешавем, ки 29 январи соли ҷорӣ ПМТ дар пай маҳкум шудани Маҳмурод Одинаем ба 14 соли зиндон, бо пахши изҳороте ин амалкарди мақомотро маҳкум кард ва зиндонӣ шудани ӯро сиёсӣ номида, аз мақомот хост, ки Одинаев ҷурме надорад ва ҳарчи зудтар озод шавад.

Ҳамчунин, ПМТ аз созмонҳои ҳомии ҳуқуқи башар дархост намуд, ки ҳукумати Тоҷикистонро ба риояи бечунучарои уҳдадориҳои байналмилалиаш оиди риояи ҳуқуқи инсон дар кишвар водор карда, барои рушди озодӣ, демократия ва волоияти қонун мусоидат намоянд.