Президенти Тоҷикистон бо баргузории як маросими вежа наздик ба 200 нафар аз мақомоти қудратиро бо ордену нишонҳо қадрдонӣ кард.
Толибон рӯзи хурӯҷи охирин сарбози амрикоиро таътил эълон кард
Ҳукумати муваққати Толибон рӯзи хурӯҷи охирин сарбози амрикоӣ аз Афғонистонро таътили умумӣ эълон кардааст.
Хабаргузории “Пажвок“-и Афғонистон иттилоъ дода, ки Вазорати кор ва умури иҷтимоии ҳукумати муваққати Толибон мегӯяд, “ба муносибати хуруҷи нерӯҳои амрикоӣ ва муттаҳидонаш аз Афғонистон, фардо дар сар то сари кишвар рухсатии умумӣ мебошад.”
Инчунин ББС ҳам дар истинод ба манобеи худ иттилоъ дода, ки Толибон бо дастури шифоҳии нахуствазири муваққати Аморати исломӣ фардо, чоршанбеи 31-уми августро ҳамчун рӯзи “поёни ишғоли Амрико” бо баргузории як маросими вежа таҷлил мекунанд.
Гуфта мешавад, нимашаби 30-уми августи соли 2021 генерал Крис Донаху, фармондеҳи дивизияи 82-юми ҳавоӣ, дар фурӯдгоҳи Кобул савори ҳавопаймои борбари С-17 гардида, Афғонистонро тарк карда буд.
Ҳамзамон Фармондеҳии марказии Амрико дар Ховари Миёна (CENTCOM) 31-уми августи соли гузашта низ бо нашри аксе аз генерал Донаху эълон карда буд, ки вай охирин сарбози амрикоӣ аст, ки Афғонистонро тарк кардааст.
Толибон пас аз 20 соли набард бо нерӯҳои амрикоӣ ва муттаҳидонаш дар Афғонистон 15-уми августи соли 2021 дубора дар Кобул сари қудрат омаданд ва идораи давлатро ба даст гирифтанд. Аммо бо гузашти зиёда аз як соли ҳукмронӣ то ҳол ҳеч давлате ҳукумати онҳоро расман эътироф накардааст.
Нархи иҷораи китобҳои дарсӣ дар мактабҳои Тоҷикистон
Вазорати маориф ва илми Тоҷикистон бо интишори нархномаи иҷораи китобҳои дарсӣ дар мактабҳо гуфтааст, ки нархи иҷораи “Таърихи халқи тоҷик” аз ҳама зиёдтар аст.
Имрӯз, 30-уми августи соли 2022, Вазорати маориф ва илми Тоҷикистон нархномаи иҷораи китобҳои дарсӣ дар мактабҳои таҳсилоти ҳамагониро нашр кард ва танҳо маблағҳои гардони китобҳои синфи 1-умро зиёда аз 12 миллион сомонӣ ташкил медиҳад.
Вазорати маориф ва илми Тоҷикистон дар ин нархномаи худ номгӯи 68 китобро барои синфҳои 1 то 11 ва аз фанҳои мухталиф зикр кардааст, ки арзонтарин китоби дарсӣ яке аз чопҳои китоби “Ботаника” дар синфи 6 аст. Нархаш 7,72 сомонӣ ва қимати иҷораи солонаи он дар соли аввали 2,62 сомонӣ ва дар солҳои 2 ва 3 2,55 сомонӣ нархгузорӣ шудааст. Аммо чопи дигари ин китоб 24,97 сомонӣ ва қимати иҷорааш ҳам аз 8, 49 оғоз мешавад.
Инчунин дар ин нархнома қимати аз ҳама баланди иҷораро асосан китоби дарсии “Таърихи халқи тоҷик” ба забони русӣ барои синфи 8 ишғол кардааст. Нархи “Таърихи халқи тоҷик” 56,10 сомонӣ ва иҷораи он дар соли аввал 19,07 сомонӣ ва дар солҳои 2 ва 3 18,51 сомонӣ гуфта шудааст. Дар ҷои дуюм китоби “Адбиёти тоҷик” барои синфи 11 аст, ки нархаш 35, 20 ва қимати иҷораи он дар соли аввали хониш 11,97 сомонӣ ва дар ду соли баъдӣ 11,62 нархгузорӣ шудааст.
Дар ин нархнома таъкид шудааст, ки тибқи банди 8 “Тартиби ба иҷора додани китобҳои дарсӣ ва маблағҳои гардони он дар муассисаҳои таълимӣ”, дар муассисаҳои таълимии таҳсилоташон ба забони тоҷикӣ маблағи китобҳои дарсӣ барои синфи 1-ум пурра, яъне яклухт пардохт мешавад.
Дар ин феҳристи китобҳои дарсии ба иҷорадодашавандаи Вазорати маориф ва илми Тоҷикистон барои синфҳои 1-ум се китоб: Алифбо (22 сомонӣ ва 36 дирам), Суруд ва мӯсиқӣ (18 сомонӣ ва 87 дирам) ва Санъат ва меҳнат (16 сомонӣ ва 25 дирам) ном бурда шудааст, ки дар маҷмуъ маблағи онҳо 57 сомониву 48 дирам арзёбӣ шудааст.
Гуфта мешавад, дар ҳоли ҳозир дар Тоҷикистон 3940 мактаб фаъолият мекунад ва дар онҳо 2 миллиону 195 ҳазору 619 хонанда дарс мехонанд ва танҳо касоне, ки имсол ба синфи 1 мераванд, теъдодашон зиёда аз 200 ҳазор нафар аст.
12 соли зиндон барои куштори ноболиғ
Додгоҳи шаҳри Бохтар Мадинаи Аҳмад, сокини ноҳияи Кӯшониёнро бо ҷурми куштори кӯдаки ноболиғ ба 12 соли зиндон маҳкум кард. Дар ин бора “
Бино ба иттилои манбаъ, Мадинаи Аҳмад дар рафти мурофиа бо қисми 3-и моддаи 110 (Қасдан расонидани зарари вазнин ба саломатӣ)-и Кодекси ҷиноятии Тоҷикистон гунаҳкор дониста шуда, ба муҳлати 12 сол маҳкум ба зиндон шудааст. Ёдовар мешавем, ки 27-уми майи соли ҷорӣ Мадинаи Аҳмад, ки дар шаҳри Бохтар дар манзили иҷора ба сар мебурд, хонандаи синфи ду Зиёдулло Розиқовро латукӯб кардааст. Зиёдулло бародарзодаи шавҳари ояндаи Мадина буда, бо хоҳиши ӯ кӯдакро нигоҳубин мекардааст. Зимни бозпурсӣ Мадина гуфтааст, ки кӯдакро бо камарбанди мардона ба гумони он ки ӯ аз ҳамёнаш 200 сомониро дуздидааст, сахт латукӯб кардааст. Дар натиҷаи латукӯб кӯдак ҳолаташ бад шуда, худи Мадина ёрии таъҷилиро даъват кардааст, аммо Зиёдулло дар роҳ ба бемористон ҷон бохтааст. Мадинаи Аҳмад то замони боздошташ ба ҳайси котибаи директори мактаби рақами 8, ки Зиёдулло Розиқов низ дар он таҳсил мекард, кор мекард.
Коҳиши истеҳсолот дар минтақаҳои озоди иқтисодии Тоҷикистон
Ниҳодҳои минтақаҳои озоди иқтисодии Тоҷикистон дар моҳҳои январ-июли соли ҷорӣ ба маблағи беш аз 243 миллион сомонӣ (23,7 млн доллар) маҳсулот истеҳсол карданд.
Тибқи оморҳои расмӣ, дар ин муддат аз панҷ минтақаи озоди иқтисодӣ танҳо дар дутои он – “Суғд” ва “Данғара” маҳсулот истеҳсол карда шудааст.
Аз 30 ниҳоди дар ҳудуди минтақаи озоди иқтисодии “Суғд” ба қайд гирифташуда, танҳо 13-тои он фаъолият мекунад, ки дар 7 моҳ ба маблағи 208,5 миллион сомонӣ маҳсулот истеҳсол кардаанд.
Дар минтақаи озоди иқтисодии “Данғара” 11 ниҳод фаъолият дошта, дар ин муддат ба маблағи зиёда аз 34,4 миллион сомонӣ маҳсулот истеҳсол кардаанд.
Дар дигар минқатаҳо истеҳсолот ба қайд гирифта нашудааст.
Дар маҷмуъ дар минтақаҳои озоди иқтисодии Данғара, Панҷ, Суғд, Ишкошим, Кӯлоб 60 ниҳод ба қайд гирифта шудааст.
Гуфта мешавад, дар ҳамаи минтақаҳои озоди иқтисодии Тоҷикистон андоз аз даромад, андоз аз истифодабарандагони роҳ, андоз аз арзиши иловашуда, андоз аз фурӯши пахта ва алюминии аввалия, андоз аз захираҳои табиӣ, аксизҳо, андозҳо аз воситаҳои нақлиёт, амволи ғайриманқул ва боҷҳои гумрукӣ барои содироти маҳсулоти дар минтақаҳои озоди иқтисодӣ истеҳсолшуда ба сифр фоиз баробар аст.
Аз 10 навъи андозе, ки Кодекси андози кишвар пешбинӣ кардааст, ниҳодҳои минтақаҳои озоди иқтисодӣ танҳо андози иҷтимоӣ (25%) ба Фонди музди меҳнат ва андоз аз даромад (8% – 13%), ки аз музди меҳнати корманд нигоҳ дошта мешавад, пардохт мекунанд.
Даҳҳо кушта ва захмӣ дар пайи даргириҳои мусаллаҳона дар Ироқ
Дар пайи даргириҳои мусаллаҳона дар пойтахти давлати Ироқ шаҳри Бағдод байни нерӯҳои интизомӣ ва ҷонибдорони Муқтадо Садр, яке аз рӯҳониёни шиа дар ин кишвар даҳҳо нафар кушта ва захмӣ шуданд.
Рӯзи душанбе Муқтадо Садр эълон кард, ки аз сиёсат канор меравад, дар пайи эълони ӯ, ҷонибдоронаш ба кохи раёсатҷумҳурии ин кишвар ҳамла карданд. Дар натиҷа қувваҳои интизомии бо гази ашковар хостанд муътаризонро дур кунанд, аммо даргириҳо шиддат гирифт.
Изҳори тасаллияти Эмомалӣ Раҳмон ба Ориф Алавӣ
Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон барои ҳамдардӣ ба мардуми селзадаи Покистон ба президенти ин кишвар Ориф Алавӣ барақияи тасаллӣ фиристод.
Дар тасаллиятномае, ки Хадамоти матбуоти Президети Тоҷикистон онро аз номи Эмомалӣ Раҳмон нашр карда, омадааст: “Хабари фавти шумораи зиёди одамон дар Ҷумҳурии Исломии Покистон бар асари обхезиҳои харобиовари ахир боиси андӯҳи бепоёни мо гардид.”
Эмомалӣ Раҳмон дар хитоб ба Президенти Покистон гуфта, ки “ба Шумо, аҳли хонавода, ҳамаи пайвандону наздикони фавтидагон ва мардуми дӯсти Покистон таъзияи амиқ ва тасаллиятҳои сидқии худро иброз менамоям.”
Ин изҳори тасаллияти Эмомалӣ Раҳмон дар ҳоле баён шудааст, ки аз замони оғози борондагиҳои ахир дар Покистон ба қавли ББС то ҳол 1136 нафар ҳалок шудааст. Танҳо дар 24 соати гузашта 75 нафар ҷони худро аз даст дода ва ин омор дар ҳоли афзоиш аст. Наздик ба 33%-и фавтидагонро кӯдакон ташкил медиҳанд.
Мақомоти покистонӣ гуфтаанд, ки дар ҳоли ҳозир ҳудуди 35 миллион нафар аз ҷумлаи зарардидагон дониста мешаванд ва тибқи ҳисобҳои пешакӣ хисороти онҳо беш аз 10 миллиард доллар арзёбӣ мешавад.
Гуфта мешавад, борондагиҳои зиёд қариб, ки тамоми Покистонро фаро гирифта ва аксаран онҳое зарар дидаанд, ки дар манотиқи кӯҳистонӣ ва деҳоти дурдаст зиндагӣ мекунанд.
Русия: Ҷон бохтани 3 муҳоҷири тоҷик дар як садамаи нақлиётӣ
Субҳи имрӯз бар асари як садамаи нақлиётӣ дар ҳудуди шаҳри Сизрани Русия се шаҳрванди Тоҷикистон ҷони худро аз дода ва як мусофири дигар ҷароҳат бардоштааст.
Зиёд шудани воридоти маҳсулоти нафтӣ ба Тоҷикистон
Воридоти маҳсулоти нафтӣ ба Тоҷикистон дар ҳафт моҳи соли ҷорӣ беш аз 411 ҳазор тоннаро ташкил дод, ки нисбат ба ҳамин давраи соли гузашта 27% зиёд аст.
Бино ба иттилои Агентии омори кишвар, воридоти маҳсулоти нафтӣ аз рӯи нарх ба андозаи 80% боло рафта, 338,5 млн долларро ташкил додааст.
Ҳиссаи маҳсулоти нафтӣ дар ҳаҷми умумии воридоти Тоҷикистон дар моҳҳои январ-июли соли ҷорӣ то 12,2% афзоиш ёфтааст. Дар ҳамин давраи соли 2021 он 8,5 фоизро ташкил медод.
Asia-Plus дар истинод ба Хадамоти зиддиинҳисории кишвар хабар медиҳад, ки Тоҷикистон ҳудуди 90 дарсади маҳсулоти нафтиро аз Русия, тақрибан 6% аз Қазоқистон ва як қисми нисбатан ками онро аз Узбекистон, Белоруссия ва Озарбойҷон харидорӣ мекунад.
Тоҷикистон аз соли 2013 ба таври имтиёзнок (бидуни пардохти боҷи гумрукӣ) аз Русия маводи сӯзишворӣ мехарад. Яке аз шартҳои асосии таҳвили имтиёзноки маҳсулоти нафтӣ аз Русия ба кишварҳои сеюм дубора содирот нашудани он мебошад.
Гуфта мешавад, ки ҶСК “Газпромнефт-Тоҷикистон” воридкунандаи асосии маҳсулоти нафтӣ ба Тоҷикистон ба шумор рафта, ин ширкат тақрибан 50 дарсади маҳсулоти нафтиро аз ҳаҷми умумӣ ба кишвар ворид кардааст.
Дабири кулли СММ Эмомалӣ Раҳмонро “насиҳат” кард
26-уми августи соли ҷорӣ Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон бо Дабири кулли Созмони Милали Муттаҳид Антониу Гутерриш суҳбати телефонӣ анҷом дод.
Гуфта мешавад, дар ин тамоси телефонӣ ҷонибҳо масоили ҳамкории Тоҷикистон бо СММ ва инчунин масоили муҳими байналмилалиро мавриди баррасӣ қарор доданд.
Дар рафти суҳбат Эмомалӣ Раҳмон аз омодагии худ барои тақвият бахшидани ҳамкорҳо бо СММ ва ниҳодҳои зертобеи он “дар ростои пешбурди рӯзномаи ҷаҳонӣ, бахусус масъалаҳои обу иқлим, мубориза бо терроризм, ифротгароӣ, гардиши ғайриқонунии маводи мухаддир ва дигар зуҳуроти ҷинояткории муташаккили фаромарзӣ” хабар дод.
Бино ба иттилои АМИТ “Ховар”, яке аз мавзуҳои муҳиме, ки дар гуфтугӯи ҷонибҳо сурат гирифта, ин масъалаи Афғонистон будааст. Эмомалӣ Раҳмон зоҳиран пешдастӣ намуда, аз Дабири кулли СММ хостааст, ки “ҷомеаи ҷаҳонӣ бояд ба кумакҳои башарии худ ба мардуми азияткашидаи Афғонистон идома диҳад ва онро дар шароити мушкили имрӯза танҳо нагузорад.” Ва ҳамзамон таъкид карда, ки Тоҷикистон омодааст барои расонидани кумакҳои логистикии кишвар ба мардуми Афғонистон кумак кунад.
Суҳбати телефонии Дабири кулли СММ бо Эмомалӣ Раҳмон дар ҳолест, ки рӯзи 25-уми августи соли ҷорӣ Комиссари олии СММ дар умури паноҳандагон бо нашри изҳороте аз зӯран ронда шудани паноҳандагони Афғонистон тавассути мақомоти Тоҷикистон изҳори нигаронии ҷиддӣ карда буд.
Дар изҳорот гуфта мешавад, ки Тоҷикистон даҳҳо паноҳандаи афғонистониро, ки аз тарси Толибон ба ин кишвари ҳамсояи худ паноҳ оварда буданд, зӯран ва бидуни далилҳои воқеӣ онҳоро дигарбора ба дасти Толибон супурдааст, ки ояндаи онҳоро ҷиддан зери хатар мегузорад.
Комиссари олии СММ дар изҳороташ ин амали Тоҷикистонро хилофи қонунҳои байналмилалӣ дониста буд. Ба изҳороти ин созмон, паноҳ додани гурезаҳо “санги асоси ҳуқуқи байналмилалии паноҳандагон аст.”
Зоҳиран, дар ин тамос Дабири кулли СММ Эмомалӣ Раҳмонро “гӯштобак” ва ё “насиҳат” карда, ки чун иддаои ҷорӣ кадани миъёрҳои демократиро дар кишварат мекунӣ, пас, бояд пойбанди қавонини он ҳам бошӣ.
Ба ҳамагон маълум аст, ки Тоҷикистон барои паноҳ додани гурезагони афғон солона аз СММ маблағҳои ҳангуфте дарёфт мекунад. Вале бо вуҷуди он, паноҳандагони афғонро ба кишвари худ бозпас мефиристад.
Ёдовар мешавем, ки баъд аз ба сари қудрат омадани Толибон дар Афғонистон ҳазорҳо афғонистонӣ аз ин кишвар гуреза шуданд. Тоҷикистон мизбони 10 ҳазор гурезаи афғон буд, ки дар як соли охир ҳудуди 4 ҳазори он аз сабаби бад будани шароит дар Тоҷикистон ба кишвари сеюм рафтаанд.