Рӯзи 9-уми июн дар шаҳри Бохтар нахустин Форуми сармоягузории байниминтақавии Узбекистон ва Тоҷикистон баргузор гардид.

Бино бар иттилои Вазорати сармоягузорӣ ва савдои хориҷии Узбекистон, дар ин форум муовини якуми сарвазири Тоҷикистон Давлаталӣ Саид, муовини сарвазир – вазири сармоягузорӣ ва савдои хориҷии Узбекистон С.Умурзоқов, роҳбарони вазорату идораҳо, ассотсиатсияҳои соҳавӣ, бонкҳои тиҷоратӣ, савдо ва палатаҳои саноат, сарони минтақаҳои наздисарҳадии ду кишвар, инчунин тақрибан 300 нафар соҳибкорон аз минтақаҳои гуногуни Узбекистон ва Тоҷикистон ширкат варзиданд.

Зимни ифтитоҳи форум, роҳбарони ҳайатҳои ҳарду кишвар ба таҳким бахшидани ҳамкории иқтисодӣ, ташкили соҳаҳои муштараки технологияҳои олӣ, барқарор намудани робитаҳои кооперативӣ ва рушди бозорҳоро ишора намуданд.

Дар ин форум қайд гардид, ки наздикии ҷуғрофӣ ва логистикаи муносиб барои татбиқи лоиҳаҳои сармоягузорӣ ва рушди савдои тарафҳо шароити мусоидро фароҳам меорад.

Ҳамчунин эълон карда шуд, ки бо мақсади дастгирӣ ва мусоидат ба татбиқи лоиҳаҳои муштарак дар соҳаҳои гуногуни иқтисодиёт Фонди сармоягузории Узбекистон-Тоҷикистон бо сармояи оинномавии 50 миллион доллар таъсис дода мешавад.

Дар ҷараёни форум раҳбарони минтақаҳо ва шӯъбаҳои махсуси ду кишвар низ суханронӣ намуда, пешниҳодҳои мушаххасро барои татбиқи лоиҳаҳои нави ҳамкориҳои саноатӣ дар соҳаҳои саноат, ба монанди саноати автомобилсозӣ, бофандагӣ, чарм ва пойафзол, хӯрокворӣ ва электротехника, ироа намуданд.

Пас аз анҷоми форум, байни Агентии содироти назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Агентии пешбурди содирот дар назди Вазорати сармоягузорӣ ва савдои хориҷии Ҷумҳурии Узбекистон созишнома барои ҳамкорӣ ба имзо расид.

Инчунин созишномаҳо дар бораи ташкили корхонаҳои муштараки истеҳсоли мошинҳо, трансформаторҳо, асбобҳои рӯзгор, бунёди боғҳои интенсивӣ, гармхонаҳо ва корхонаҳои парвариш ва коркарди маҳсулоти кишоварзӣ ва меваю сабзавот ва чандин шартномаҳои тиҷоратии дигар ба имзо расид.

Маблағи умумии бастаи ҳуҷҷатҳои имзошуда 730 миллион долларро ташкил додааст, хабар медиҳад Вазорати сармоягузорӣ ва савдои хориҷии Узбекистон.

Ёдовар мешавем, ки имрӯз 10 июн Президенти Узбекистон Шавкат Мирзиёев бо сафари расмӣ ба Тоҷикистон ташриф овард. Қарор аст дар ин сафар чандин созишномаи дигар низ ба имзо бирасад.

Эмомалӣ Раҳмон, раисҷумҳури Тоҷикистон қарори ҳукуматро ҷиҳати ду баробар боло бурдани боҷи воридотии бархе аз маводи ғизоӣ ба имзо расонидааст, ки аз 1 январи соли 2022 мавриди амал қарор мегирад.

Бар асоси ин қарор аз аввали соли оянда боҷи воридотии маҳсулоти макарони намудҳои гуногун аз 10 дарсад арзиши гумрукияшон то ба 20 дарсад зиёд карда мешавад.

Дар банде, ки боҷи воридоти аз 10 % ба 20 % арзиши гумруки расонида шуд, “маҳсулоти макаронӣ, пухта шуда ё пухта нашуда, пуркардашуда (бо гушт ё дигар маҳсулот) ё пур карда нашуда ё бо дигар тарз омода карда шуда, ба монанди  спагеттӣ, макарон, угро, рожки туппа, равиоллӣ, каннеллонӣ, кискис барои истифода дар хӯроки таҳияшуда ё таҳиянашуда” зикр гардидаанд.

Ҳукумати Тоҷикистон Вазорати рушди иқтисод ва савдо ва дигар ниҳодҳоро муваззаф намуда аст, ки ба Созмони ҷаҳонии тиҷорат ва Кумитаи иҷроияи ИДМ асоснокии таъсири манфии воридоти маҳсулоти макаронӣ ба истеҳсолоти ватанӣ ва амнияти ғизоиро пешниҳод намоянд.

Ҳадафи ин қарор пуштибонӣ аз истеҳсолкунандагони ватанӣ арзёби мешавад. Ин қарор аз аввали соли оянда мавриди амал қарор мегирад.

Бо ҳукми дигаре боҷи воридоти гушт ва каллапочаи ғизоии мурғӣ аз 10 дарсад ба 20 дарсад зиёд карда мешавад, ки як моҳ пас аз нашраш мавриди амал қарор мегирад.

Сомонаи “Ҷумҳурият” қарори мазкурро 8 июн мунташир карда аст.

Ин дар ҳолест, ки дар солҳои ахир дар Тоҷикистон мурғпарварӣ рушд ёфта, пойбандии бозор ба гушт ва тухми мурғии маҳсулоти хориҷӣ бартараф шуда аст.

Иттиҳодияи Аврупо ҷиҳати дастгирии қишри осебпазир дар Тоҷикистон, бахусус онҳое, ки дар натиҷаи офатҳои табии баҳори имсол зарар дидаанд, 100 ҳазор евро баробар бо 1,4 миллион сомонӣ ихтисос медиҳад.

Тибқи гузориши хабаргузории “Спутник” ин кумакҳо мустақиман ба 1800 нафар, ки аз ҳама бештар зарар дидаанд расонида мешавад.

Гуфта мешавад, ин кумаки Иттиҳодияи Аврупо тавассути ҷамъияти Ҳилоли Аҳмари Тоҷикистон равона мегардад.

Ба зарардидагон аз офати табиӣ, аз ҷумла курпаву болишт, зарфу табақ ва дигар ашёи лозим барои ошпазхона дода мешавад.

Ба оилаҳое, ки манзили зисти худро комилан аз даст додаанд маблағ дода мешавад, то эҳтиёҷоти худро бароварда созанд.

Зикр гардид, ки азбаски чунин ҳаводиси табии боиси барангехтани ҳаргуна бемориҳо мешавад, аз ин рӯ, гузаронидани корҳои фаҳмондадиҳӣ ва ҳамзамон тақсим намудани маводҳои гигиени низ ба назар гирифта шуда аст.

Ёдовар мешавем, ки боришоти шадиди борон дар Тоҷикистон аз 6 то 13 май идома пайдо кард ва дар бисёре аз минтақаҳои ҷануб ва ғарби кишвар боиси обхези, ярч ва сел гардид. Обхезиҳо ва ярчҳои минбаъда ба беш аз 2500 нафар зарар расониданд.

Аз 1000 хона, ки бар асари ҳаводиси табии зарар дидаанд, як кисмати онҳо ба таври кулли хароб ва валангор шудаанд. Сокинони зарардида ҳамчунин заминҳои кишт, чорво ва маводи гизоии худро низ аз даст доданд.

Бар асоси иттилои намояндагии Иттиҳодияи Аврупо дар Тоҷикистон вилояти Хатлон дар байни минтаҳахои аз ҳама бештар зарардида карор дорад.

Ин офати табии талафоти ҷонӣ низ дар пай дошт, ки 9 нафар ҷони худро аз даст доданд.

Тоҷикистон ва Эрон ҷараёни корҳо дар марҳилаи дуюми лоиҳаи ба итмом расонидани нақби Истиқлолро баррасӣ карданд.

Намояндагони Вазорати нақлиёти Тоҷикистон ва Вазорати энергетиаи Эрон дар Душанбе масъалаҳои суръат бахшидани иҷрои ин лоиҳаро бо назардошти вақти мусоид барои корҳои сохтмонӣ баррасӣ карданд.

Тибқи иттилои Вазорати нақлиёти Ҷумҳурии Тоҷикистон, пудратчии лоиҳа ширкати эронии “Фароб” мебошад, ки моҳи январи соли равон дар бораи ба итмом расонидани марҳилаи дуюми нақби Истиқлол бо ин ширкат созишнома ба имзо расида буд.

Ҳангоми имзои ин созишнома қайд карда шуд, ки татбиқи марҳилаи дуюми лоиҳа то 30-солагии Истиқлоли давлатии ҷумҳурӣ ба анҷом мерасад.

Лоиҳа тарҳрезӣ, харид ва насби системаҳои вентилятсия, равшанӣ, назорати бехатарӣ ва оташхомӯшкуниро дар бар мегирад.

Қаблан хабар дода шуда буд, ки барои анҷоми сохтмони нақби Истиқлол дар Тоҷикистон 11 миллион доллари иловагӣ ҷудо хоҳад шуд.

Маблағҳо баробар тақсим карда мешаванд, яъне ҳиссаи тарафҳо дар лоиҳа 5,5 миллион доллариро ташкил хоҳад дод.

Ёдовар мешавем, ки сохтмони нақби Истиқлол, ки моҳи сентябри соли 2003 оғоз ёфта буд, кори он аз ҷониби ширкати эронии “Собир” анҷом мешуд. Эрон барои сохтмони нақб 31 миллион доллар ҷудо кардааст, ки аз он 10 миллион доллар ҳамчун грант ва 21 миллион доллар ҳамчун қарз мебошад. Ҳукумати Тоҷикистон 7,8 миллион доллар ҷудо кардааст.

Нақби Истиқлол аз зери ағбаи баландкӯҳи Анзоб, дар 90-километрии шимоли Душанбе мегузарад. Он маркази Тоҷикистонро бо қисми шимолии ҷумҳурӣ мепайвандад ва аҳамияти стратегӣ дорад. Ва дарозии он 5,2 км мебошад.